25 Ιουνίου 2013

Ανθρωποποίηση' Πολιτισμικά' Τέχνη' Επιστήμη - Νοήματα, πολιτισμικοί κανόνες, χρονικότητα...


Κανείς δεν θα μπορούσε να θυμηθεί ολόκληρη την Πέμπτη Συμφωνία του Μπετόβεν ύστερα από μια μόνο ακρόαση. Αλλά και κανείς δεν θα μπορούσε ν' ακούσει ξανά αυτές τις τέσσερις νότες ως τέσσερις απλές νότες! Κάτι που δεν ήταν πρίν παρά ένα τόσο δα κομματάκι ήχου, είναι τώρα ένα Γνωστό Πράγμα - ένας τόπος στο δίκτυο όλων των άλλων πραγμάτων που γνωρίζουμε, των οποίων τα νοήματα και οι σημασίες τους είναι αλληλοεξαρτώμενα.
Marvin Minsky



Ένα μουσικό έργο μας παρασύρει μέσα του, μας διδάσκει τη δομή και τα μυστικά του, είτε το ακούμε συνειδητά είτε όχι. Αυτό γίνεται ακόμη κι αν πρόκειται για το πρώτο μουσικό κομμάτι που ακούμε στη ζωή μας. Η ακρόαση της μουσικής δεν είναι μια διαδικασία παθητική αλλά εντατικά ενεργητική, ξεσηκώνοντας ένα ρεύμα συναγωγών, υποθέσεων, προσδοκιών και προβλέψεων. Μπορούμε να συλλάβουμε ένα νεο κομμάτι -πως είναι δομημένο, που πάει, τι θα επακολουθήσει- με τόση ακρίβεια ώστε ύστερα από μερικά μόνο μέτρα να είμαστε σε θέση να το μουρμουρίζουμε ή να το τραγουδάμε.
Αυτή η πρόβλεψη, αυτή η δυνατότητα να τραγουδάμε ένα κομμάτι που ακούμε για πρώτη φορά, οφείλεται στην άρρητη σε μεγάλο βαθμό γνωσή μας των μουσίκων «κανόνων» (του πως μια καντέντσα καταλήγει για παράδειγμα) και στην εξοικείωση με συγκεκριμένες μουσικές συμβάσεις (τη μορφή μιας σονάτας ή την επανάληψη ενός θέματος). Βεβαίως, η πρόβλεψη αυτή είναι αδύνατη στη μουσική ενός διαφορετικού πολιτισμού ή παράδοσης - ή εάν οι μουσικές συμβάσεις παραβαίνονται ηθελημένα. Στην πρώτη παράσταση του έργου, Η ιεροτελεστία της άνοιξης του Στραβίνσκυ, το 1913, ξέσπασαν μεγάλες ταραχές και χρειάστηκε η επέμβαση της αστυνομίας του Παρισίου για να ηρεμήσουν τα πνεύματα. Το κοινό, που περίμενε ένα παραδοσιακό, κλασικό μπαλέτο, εξοργίστηκε με την παράβαση των κανόνων. Με τον καιρό όμως και με την επανάληψη, το παράξενό έγινε οικείο και Η ιεροτελεστία της άνοιξης είναι σήμερα ένα από τα αγαπημένα έργα στα κονσέρτα, όσο κι ένα μενουέττο του Μπετόβεν (αν και ο Μπετόβεν είχε επίσης αποδοκιμαστεί στον καιρό του και κάποιες από τις συνθέσεις του είχαν θεωρηθεί ακατανοήτες, «σκέτος θόρυβος»).
Oliver Sacks



Ο χρόνος είναι πάντα καινούργιος, δεν μπορεί παρά να είναι καινούργιος. Εάν την ακούμε ως διαδοχή ακουστικών συμβάντων, η μουσική θα μας κάνει σύντομα να πλήξουμε, εάν την ακούμε ως εκδήλωση της χρονικότητας, δεν θα πλήξουμε ποτέ. Το παράδοξο φανερώνεται στη πιο οξυμμένη του έκφανση στην επίδοση του μουσικού που φθάνει στο αποκορύφωμα της όταν ερμηνεύει ένα έργο που γνωρίζει σε βάθος, σαν να ήταν ένα δημιουργημα της στιγμής.
Victor Zuckerkandl



.~`~.
Για περαιτέρω ιχνηλάτηση και πληρέστερη προοπτική

13 Ιουνίου 2013

Ενθυμήσεις, για τα δήθεν παρωχημένα τα οποία οι Πεφωτισμένες Δεσποτείες των Ολιγαρχικών, έχουν βυθίσει στη λήθη...


.~`~.
I
Τι αντιλήφθησαν αυτοί και θεωρούν σπουδαία την δημοκρατία; Την ελευθερία. Δεν είναι δυνατόν να συνυπάρχει η τυραννία και η ελευθερία...
Αυτό τους γεννά το φρόνημα της γενναιότητας...
...αμέσως μόλις χαθεί η ελευθερία, χάνεται και η γενναιότητα...

.~`~.
II
Οι τυραννίες και οι ολιγαρχίες διοικούνται σύμφωνα με τη γνώμη αυτών που βρίσκονται στην εξουσία, ενώ οι δημοκρατούμενες πόλεις σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία... τη ζωή και το πολίτευμα αυτών που ζουν υπό δημοκρατικό καθεστώς τα διαφυλάσσουν οι νόμοι, ενώ τα αντίστοιχα στην τυραννία και στην ολιγαρχία η καχυποψία και οι ένοπλες φρουρές.

.~`~.
III
Παιχνίδια, φάρσες θεάματα, μονομάχοι, παράξενα ζώα, μετάλλια, εικόνες και άλλα τέτοια ναρκωτικά, αυτά ήταν τα δολώματα για να σκλαβωθούν οι λαοί της αρχαιότητας, το τίμημα της ελευθερίας, τα εργαλεία της τυραννίας. Μ’ αυτές τις πρακτικές και τους πειρασμούς οι αρχαίοι δικτάτορες αποκοίμιζαν με τέτοια επιτυχία τους υπηκόους τους κάτω από το ζυγό ώστε αποβλακωμένοι λαοί, συνηθισμένοι να λάμπουν μπροστά στα μάτια τους τα παιχνίδια και οι μάταιες ηδονές, μάθαιναν την δουλοπρέπεια σαν κάτι φυσικό...
Δεν έχουν όλοι οι τύραννοι εκδηλώσει τόσο ξεκάθαρα την πρόθεσή τους να μαλθακεύσουν τα θύματα τους’ αλλά στην πραγματικότητα... οι περισσότεροι το έχουν προωθήσει μυστικά ως στόχο τους.

Λιβάνιος, Αισχίνης, Étienne de La Boétie

.~`~.

12 Ιουνίου 2013

Είπαν ή έγραψαν...


Το πιο ωραίο παράδοξο της λήθης είναι ό,τι αποτελεί, κατά κάποιο τρόπο, μια εφεδρεία της μνήμης' και η πραγματική ενέργεια του πνεύματος συνίσταται στον συνεχή διάλογο ανάμεσα στις μνήμες που έχουν διατηρηθεί και σε εκείνες που έχουν λησμονηθεί.

Jacqueline de Romilly

.~`~.

Η Δημοκρατία διέξοδος για την ανθρωπότητα.


Από τη Δημοκρατία στην ψευδο-δημοκρατία

Ενώ η Αθήνα βρισκόταν στον Χρυσό της Αιώνα, την ίδια στιγμή, κάπου κοντά αλλά ταυτόχρονα πολύ μακριά, μια άλλη πόλη δημιουργούσε κάτι νέο. Κάτι πανίσχυρο που θα κλόνιζε τη Μεσόγειο και θα κυριαρχούσε στον γνωστό τότε κόσμο.

Το 509 π.Χ. καταλύεται η μοναρχία στο Ρωμαϊκό Βασίλειο και τη θέση της αναλαμβάνει ένα νέο και αυτοδύναμο πολίτευμα. Την στιγμή αυτή η Ρώμη αναδεικνύει τη σπουδαιότερη προσφορά της στο πολιτικό πάνθεον της ανθρωπότητας: το πολίτευμα που ονομάζεται Republic (Res Publica Romana) [1]. Μέχρι το 300 π.Χ. το πολίτευμα αυτό είχε αποκρυσταλλωθεί. Στα ηνία του πολιτεύματος βρέθηκε ένα νέο και μοναδικό πολιτικό σώμα, το οποίο ονομάσθηκε Senatus. Η “Γερουσία” ήταν μια ιδέα που ξεκίνησε από την αρχαία Σπάρτη (το συμβούλιο των γερόντων του Λυκούργου), όπως ακριβώς ήταν και η ιδέα των δύο Υπάτων, που είχε βασιστεί στους δύο Βασιλείς των Λακεδαιμονίων. Εδώ λοιπόν αναδεικνύεται μια μεγάλη αλήθεια. Το πολίτευμα που δημιουργήθηκε στη Ρώμη ήταν βασισμένο πάνω σε μια Ολιγαρχία, αντίθετο και επιθετικό της Δημοκρατίας. Η καινοτομία της Republic ήταν η δημιουργία φαινομενικών “αντιπροσώπων” των πολιτών, όπου οι πολίτες εγκατέλειπαν την διακυβέρνηση σε μια επαγγελματική Ολιγαρχία τέτοιου είδους αντιπροσώπων. Αντιπρόσωποι οι οποίοι ουσιαστικά εκπροσωπούσαν

11 Ιουνίου 2013

10 Ιουνίου 2013

Τέλος του κυρίαρχου κράτους ή αλλαγή της λειτουργίας του;


.~`~.
I
α´
Στον αιώνα μας έγινε συχνά λόγος για το τέλος του κυρίαρχου κράτους, όπως αυτό διαμορφώθηκε στους Νέους Χρόνους. Οι οπαδοί της οικουμενικής ηθικής, η οποία κυριαρχεί μέσα στο ιδεολογικό σύμπαν της μαζικής δημοκρατίας όντας η αντίστροφη όψη ενός ακραίου ατομικισμού, συνδέουν με την προσδοκία αυτού του τέλους χειραφετητικές ελπίδες, άλλοι πάλι φοβούνται ότι έτσι θα χαθούν χειροπιαστές πολιτικές εγγυήσεις της εσωτερικής και της διεθνούς ευταξίας. Για να δούμε νηφάλια τα πράγματα, πρέπει πρώτα-πρώτα ν' αφήσουμε στην άκρη τόσο τη δημοκρατική όσο και την αυταρχική μυθολογία για το νεοτερικό κυρίαρχο κράτος.
Αν η πρώτη το θεωρούσε ως ισχύ ή μάλλον ως βία, η οποία κατέπνιγε προς το συμφέρον των κυρίαρχων κινήματα ελευθερίας και αιτήματα ισότητας προερχόμενα εκ των κάτω, η δεύτερη το παρουσίαζε ως αυτόνομη οντότητα πάνω

Περί των δήθεν αυτονόητα «αντικειμενικών» οικονομικών δυτικοliberalistικων.


Η υπόθεση εργασίας των οικονομολόγων ότι τα οικονομικά είναι μια οικουμενική επιστήμη που μπορεί να εφαρμοστεί διαχρονικά και σε κάθε τόπο μπορεί να οδηγήσει σε αναλυτικές στρεβλώσεις και σε εσφαλμένες συστάσεις πολιτικής. Η ανικανότητα ή η απροθυμία τους να παραδεχτούν τη σπουδαιότητα των διαφορών μεταξύ των κρατών και των κοινωνιών και/ή της επιρροής του πολιτιστικού και ιστορικού περιβάλλοντος περιορίζει

Είπαν ή έγραψαν...


Το χαρακτηριστικό της πρώτης τάξης νοημοσύνης, είναι η ικανότητα της να έχει ταυτόχρονα δύο αντικρουόμενες ιδέες και να διατηρεί την ικανότητα της να λειτουργεί.
Θα πρέπει κανείς... να μπορεί να βλέπει ότι δεν υπάρχει ελπίδα και όμως, να θέλει να αλλάξει τα πράγματα.
Scott Fitzgerald

.~`~.

9 Ιουνίου 2013

Ανθρωποποίηση - μικρά περί τεχνικομαζικής musicsociology.


Η αποδιάρθρωση της κλασικής μορφής άρχισε όταν η αισθηματικά φορτισμένη χρωματική γραφή κατέκλυσε και βαθμηδόν συμπαρέσυρε τους φραγμούς της τονικότητας... Η απεμπόληση της τονικής είχε ως συνέπεια τη διεύρυνση του ήχου, κι αυτό πάλι έκαμε το αναλίωμα των ήχων και την αδιάκοπη μετατροπία σπουδαία μέσα μουσικής έκφρασης. Οι ήχοι λογίζονταν τώρα κατά πρώτον λόγο ως

Είπαν ή έγραψαν... Περί Soft power και Hard power των Η.Π.Α από τη πλευρά της Κίνας.


Μαλακή ισχύς (Soft power), είναι η ισχύς που κάνει τους ανθρώπους να σε αγαπούν. Σκληρή ισχύς (Hard power) είναι η ικανότητα να κάνεις τους ανθρώπους να σε φοβούνται. Κατά τη διάρκεια των τελευταίων 500 ετών, όλες οι παγκόσμιες δυνάμεις κέρδισαν την ηγεμονία τους μέσω της σκληρής ισχύος, αλλά οι ΗΠΑ έχουν κερδίσει την ηγεμονία τους μέσω του συνδυασμού σκληρής και μαλακής ισχύος, μέσω και του να χτυπούν και να αφομοιώνουν του εχθρούς τους.
Οι ΗΠΑ έχουν δομήσει τη μαλακή ισχύ τους μετατρέποντας τις αξίες και το πολιτικό τους συστήμα, όπως η αμερικανική ερμηνεία και καθορισμός της δημοκρατίας, της ελευθερίας και των ανθρώπινων δικαιωμάτων, σε υποτιθέμενες καθολικές (universal) αξίες.

.~`~.
Για περαιτέρω ιχνηλάτηση και πληρέστερη προοπτική

5 Ιουνίου 2013