23 Απριλίου 2017

23 Απριλίου 2017.

Σήμερα, ολόκληρος ο κόσμος του «ευρωπαϊσμού», με κρατημένη την ανάσα, έχει στραμμένο το βλέμμα του στη Γαλλία. Αγωνία, υπαρξιακοί φόβοι, άγχος, «υπογλώσσια», ιδρώτας. Χαμός.

Πειράζει που ψιλο-βαριέμαι και δεν πολυ-καίγομαι για τις γαλλικές εκλογές;

.~`~.

Όταν οι μεγάλες δυνάμεις παρακμάζουν γίνονται αδιάφορες, δεν έχουν ενδιαφέρον. Ακριβώς όπως η Αθήνα και η Σπάρτη μετά από την άνοδο της Ρώμης, η Γερμανία και η Γαλλία είναι αδιάφορες τώρα. Μερικοί άνθρωποι υποστηρίζουν πόσο θαυμάσιο είναι είναι που η Ευρώπη έχει γίνει ειρηνική, αλλά αυτοί οι άνθρωποι γνωρίζουν τίποτα από ιστορία; Μια αναπόφευκτη συνέπεια των μεγάλων δυνάμεων που οδεύουν προς την παρακμή είναι ότι γίνονται ειρηνικότερες. Δεν πρέπει να αναμένουμε τίποτα περισσότερο απ' αυτούς.

Η αναρχία αποτελεί βασικό αίτιο και συνθήκη της διεθνούς πολιτικής, και έτσι είναι παρούσα και στην Ευρώπη. Αλλά δεν έχει τις ίδιες επιπτώσεις... Εν πάση περιπτώσει, ποιος νοιάζεται για την αναρχία στην Ευρώπη; Τι υπάρχει εκεί να μετριαστεί, να αμβλυνθεί; Ό,τι υπήρχε έχει ήδη μετριαστεί. Οι χώρες πολεμούν, παρακμάζουν και γίνονται ειρηνικότερες.

Όπως και να' χει. Η Ευρώπη... θα αποκτήσει ενδιαφέρον μόνο όταν αποτελέσει μια πραγματικά ενοποιημένη κυρίαρχη χώρα, αλλά αυτό δεν πρόκειται να συμβεί σύντομα. Η Ευρώπη είναι βαρετή και ευημερούσα. Είναι σε ευτυχή θέση, ας την απολαύσει λοιπόν.
Kenneth Waltz

Σημειώσεις
Για τον γυάλινο πύργο' μικρά «ευρωπαϊκά». Από το 2013. Εκείνη την περίοδο (πόσο μακρινή φαντάζει σήμερα), όταν παρουσιάζονταν αυτές ή άλλες, παρεμφερείς, τοποθετήσεις, ελάχιστοι τις έπαιρναν ζεστά ή στα σοβαρά.

[-] Σήμερα, επίσης, κλείνουμε επτά χρόνια «εξορθολογισμού, βίαιου εκσυγχρονισμού, εξευρωπαϊσμού» και θεσμοθετημένης αποικιοποίησης (μαζί πάνε αυτά). Πως σας φαίνεται το 2030; Κοντά; Απομένουν μόλις δεκατρία χρόνια (Ο τιτάνας -Σημίτης- εκτίμησε, αν όλα πάνε κάλα, το 2030 ως έτος εξόδου από την «κρίση». Και φυσικά στην απονεκρωμένη κοινωνία μας δεν κουνήθηκε φύλλο)

19 Απριλίου 2017

Ανθρωποποίηση.


Ιστορική Γεωγραφία και Κοινότητες
(όχι του αναβιωμένου δουκάτου-κρατιδίου των Αθηνών)


1. Ώρια μου ροντινέdda - παραδοσιακό Κάτω Ιταλίας
2. Επωδός Θράκης Ι - παραδοσιακό Θράκης
3. Επωδός Θράκης ΙΙ - παραδοσιακό Θράκης
4. Ηπειρώτικο - Μουσική προσαρμογή Ελένη & Σουζάνα Βουγιουκλη
5. Ceserina - παραδοσιακό Κάτω Ιταλίας
6. Το τσιάμπασιν - παραδοσιακό Πόντου
7. Μάνα μου μάνα - Ύμνος της Μεγάλης Παρασκευής από τον Λίβανο (ποίηση Νίκος Γκάτσος, διασκευή: Χριστόδουλος Χάλαρης)
8. Rindineddha si rindini lu mare - παραδοσιακό Κάτω Ιταλίας
9. Καληνύφτα - παραδοσιακό Κάτω Ιταλίας (συμμετέχει ο Χρήστος Θηβαίος)
10. Ό,τι κι αν πω δε σε ξεχνώ (Βασίλης Τσιτσάνης)
11. Ξενιτεμένο μου πουλί (του Χρήστου Λεοντή και του Γιώργου Αρμένη)
12. Θρυαλλίδα - Θωμάς Βουγιουκλής
13. Νανούρισμα - Ταχτάρισμα - παραδοσιακό Κάτω Ιταλίας
14. Λε λε λε, μάνα μου - παραδοσιακό Μακεδονίας
15. Ήρθε βοριάς, ήρθε νοτιάς (του Μάνου Χατζιδάκι και του Γιάγκου Αραβαντινού)
16. Ederlezi - παραδοσιακό τσιγγάνικο Γιουγκοσλαβίας (διασκευή Γκόραν Μπρέγκοβιτς)


.~`~.





Σχολιασμοί.

I
Μετά από την Ανάσταση, κατέβασμα ή απότομη πτώση από τα ουράνια, και επιστροφή ή ανώμαλη προσγείωση στη Γη. Ελεγχος επί της παγκόσμιας πραγματικότητας. Η «παγκοσμιοποίηση» είναι λιγότερο Παγκόσμια και διαδεδομένη απ' ό,τι πιστεύουν οι περισσότεροι (ιδιαίτερα ορισμένοι «κοσμικοί», που υποτίθεται πως πατούν και έχουν στερεωμένα γερά τα πόδια τους και τα μυαλά τους, στη Γη).

  • Μόνο το 14% των φιλιών στο facebook διαπερνούν ή υπερβαίνουν τα εθνικά σύνορα.

Συμπληρώνω, παραθέτωντας στοιχεία από παλαιότερη δημοσίευση [v].

  • Η παγκόσμια μετανάστευση δεν ξεπερνά το 3,3% επί του συνόλου του παγκόσμιου πληθυσμού (ακόμα και εάν συνυπολογίζαμε τους πρόσφυγες με δυσκολία θα αγγίζαμε το 4%). Οι άνθρωποι δεν είναι ανέστιοι, έχουν εστίες.
  • Οι άμεσες ξένες επενδύσεις δεν ξεπερνούν το 10-12% (global fixed capital formation), δηλαδή οι επενδύσεις σε ποσοστό περίπου 88-90% είναι domestic και όχι cross-border ή trans-national (αλλά ακόμα και εάν «οι επενδύσεις δεν γνώριζαν σύνορα», κάτι το οποίο καλλιεργείται ως αντίληψη ενώ δεν ισχύει, οι άνθρωποι δεν είναι το ίδιο).
  • Από το σύνολο των τηλεφωνικών κλήσεων που έγιναν σε παγκόσμια κλίμακα το 2011, μόλις το 2-3% ήταν διασυνοριακές, υπερεθνικές ή τρανσεθνικές (transnational: ο όρος αποτελεί τη νέα μόδα) ενώ στο επίπεδο των διαδικτυακών τηλεπικοινωνιών το ποσοστό μπορεί να ανέλθει στο 6-7% (σε bits λιγότερο από 20% αντιστοιχεί σε cross national borders μεταφορά).

Έχετε κόμματα, φορείς, αντιπροσώπους και παρατάξεις που πληρώνετε, ψηφίζετε, πιστεύετε και νομιμοποιείτε. Ποιος σας τα έχει πει αυτά; Και αν δεν σας τα έχουν πει, γιατί δεν σας τα έχουν πει;

Επισημάνσεις - Σημειώσεις
[v] Περί μυθοπλασιών και ιδεολογικών μάτριξ με άξονα μαγικές λέξεις όπως ''globalisation'' και ''borderless world'' και τρία σχόλια για το μεταναστευτικό-προσφυγικό.

[-] Τα σύνορα όχι απλά δεν «πέφτουν» στον εδαφικό χώρο αλλά έχουν μεταφερθεί και σε μη εδαφικούς εικονικούς χώρους (όπως στον κυβερνοχώρο-διαδίκτυο όπου τίθεται πλέον ζήτημα internet-network sovereignty).

[-] Η κατασκευή μυθοπλασιών και ιδεολογικών μάτριξ περί μιας μυθικής ''globalisation'' και ενός μύθου περί ''borderless world'' έχουν περισσότερο να κάνουν με την διαχείριση της φαντασίας και των πνευματικών περιεχόμενων των ανθρώπων, τη διαμόρφωση των συνειδήσεων τους (καθώς και την ένταξη τους εντός αυτών των μάτριξ), την εξυπηρέτηση συμφερόντων και την νομιμοποίηση καταστάσεων (αλλά και ολόκληρων πολιτικών πρότζεκτ, όπως είδαμε σε παλαιότερο σημείωμα σχετικά με την Ε.Ε).

[-] Έχω αναφερθεί δεκάδες φορές κατά το παρελθόν, σε «παγκοσμιοποίηση» (εντός εισαγωγικών ως υποκειμενική επιδίωξη, φαντασίωση, σύνθημα και ιδεολογήμα) και στην Παγκοσμιοποίηση (εκτός εισαγωγικών ως αντικειμενική εξέλιξη).

[-] Αρκετοί που αυτοπροβάλλονται ως φορείς της «λογικής» ή της «επιστημονικότητας» και μιλάνε για «λαϊκισμό», είναι λαϊκιστές και λαοπλάνοι του έσχατου είδους, αντι-επιστημονικοί και ψεύδονται οι ίδιοι. Κοσμικοί ψευδο-Γκλομπαλιστές ιδεολόγοι (ψευδο- καθώς ουσιαστικά δεν είναι Globalists, απλά αναμασούν επιχειρήματα ορισμένων Hyper/Ultra-Globalists) που κρύβουν πίσω από μια κοινωνιολογίζουσα μεταφυσική πως πετούν στα ουράνια, και που κανείς δεν τους ασκεί κριτική, καθώς βρίσκονται στο απυρόβλητο.

Διευκρινιστική Σημείωση
Το πρόθεμα trans- έχει την έννοια του διαπεραστικού από και προς διάφορες κατευθύνσεις (transnational: κάτι που διαπερνά και μεταβάλλει τα έθνη). To international ταιριάζει περισσότερο στην μετάφραση διεθνικός (inter-, μεταξύ ή διά). Το τελευταίο προϋποθέτει την ύπαρξη των εθνών, ενώ το πρώτο την μεταβολή τους σε κάτι διαφορετικό (συνήθως μετα-εθνικό ή υπερ-εθνικό, post-national ή supra-national). Με την απαρχή της νέας χιλιετίας είχαμε τον σταδιακό μετασχηματισμό του liberal internationalism σε liberal transnationalism.


II
Μετά από την Ανάσταση, κατέβασμα ή απότομη πτώση από τα ουράνια, και επιστροφή ή ανώμαλη προσγείωση στη Γη. Ελεγχος επί της ελλαδοτουρκικής πραγματικότητας.
Το 1925 η πληθυσμιακή αναλογία μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας ήταν 1 / 2.3. Η Τουρκία είχε περίπου 13.5 εκατομμύρια κατοίκους και η Ελλάδα περίπου 6 εκατομμύρια. Στην Ελλάδα αρκετές φορές λησμονούμε πως η Τουρκία είναι μια νεαρή χώρα όχι μόνο κοινωνικά (η μέση ηλικία της είναι 30 έτη) αλλά και στη διάρκεια ζωής της. Η Republic of Turkey, είναι μόλις 94 ετών. Η Hellenic Republic είναι 187 ετών (η Republic of Turkey θα είναι συνομήλικη με την σημερινή Ελλάδα το 2110 μ.Χ, ή διαφορετικά, η Τουρκία βρίσκεται από απόψεως διάρκειας ζωής στην περίοδο που βρισκόταν η Ελλάδα κατά τη δεκαετία του 1920). Σε μόλις 93 χρονιά, η Republic of Turkey κατάφερε να γίνει η 6-7η μεγαλύτερη οικονομία στην Ευρώπη και η 17-8η στον πλανήτη. Από το 2002 έως το 2015, η Τουρκία αύξησε το Α.Ε.Π της από 230 σε 720 δισεκατομμύρια δολάρια, ενώ από το 1997 έως το 2016, είχε πληθυσμιακή αύξηση κατά περίπου 20 εκατομμύρια (αυξήθηκε κατά περίπου δύο Ελλάδες). Η Republic of Turkey, το 1997 είχε πληθυσμό περίπου 60 εκατομμύρια και σήμερα έχει περίπου 80 εκατομμύρια.

Σε μόλις 94 χρόνια λοιπόν, η Republic of Turkey, κατάφερε να γίνει η 7η οικονομικά και 3η πληθυσμιακά χώρα στην Ευρώπη και 17-8η οικονομικά και 19η πληθυσμιακά χώρα στον πλανήτη.

Ορισμένα συγκριτικά μεγέθη, κάποια από τα οποία παροδικά ενώ κάποια άλλα μη αναστρέψιμα: Μέση Ηλικια: Τουρκία 30.5 - Ελλάδα: 44.2 (7η γηραιότερη κρατική κοινωνία στον πλανητη η ελληνική). Unemployment, youth ages 15-24: Τουρκία 17.8% - Ελλάδα 52.4% (3η στον πλανήτη η Ελλάδα). Unemployment rate: Τουρκία 9-10% - Ελλάδα 23-24%. Α.Ε.Π Τουρκίας $735.7 billion - Ελλάδας σε $195.9 billion. Με όρους purchasing power parity το Α.Ε.Π της Τουρκίας είναι $1.67 trillion και της Ελλάδας $290.5 billion. Population below poverty line: Τουρκία 16.9% - Ελλάδα 36%. Μελέτη για τις μεγαλύτερες οικονομίες το 2050 (την οποία θα παρουσιάσω μελλοντικά καθώς δεν άπτεται μόνο της Τουρκίας), εκτιμά πως η Τουρκία μπορεί μέχρι το 2050 να αποτελεί τη 10-12η οικονομία στον πλανήτη, μεταξύ Ηνωμένου Βασιλείου (10η) και Γαλλίας (12η) [Η Τουρκία βέβαια δεν πρόκειται να καταφέρει να βρεθεί στις 10 πιο ισχυρές οικονομίες του κόσμου μέχρι το 2023 όπως επιθυμούσάν και στόχευαν οι ελίτ της]. Ο πληθυσμός της Τουρκίας εκτιμάται πως το 2050 θα έχει αγγίξει τα 95 εκατομμύρια.

Το 1950 η Τουρκία είχε 21.2 εκατομμύρια κατοίκους ενώ η Ελλάδα 7.5 εκατομύρια. Αναλογία 1 / 2.8. Το 2050 η Τουρκία αναμένεται να έχει πληθυσμό 95 εκατομμύρια ενώ η Ελλάδα 9.5 εκατομμύρια: Αναλογία 1 / 10.

Απέναντι σε όλα αυτά -και ακόμη περισσότερα που κατά καιρούς έχω γράψει και δεν έχω το χρόνο να επαναφέρω- τα οποία είναι ενδεικτικά και δεν περιλαμβάνουν άλλα πεδία, πολιτιστικά, πολεμικής βιομηχανίας και τεχνογνωσίας, πυρηνικής ενέργειας, Software Engineering, Cyber warfares/security (digital certificate, Malware production etc), η Ελλάδα έχει να αντιπαράθεσει ένα και μόνο πράγμα, το οποίο μάλιστα ξαναθυμήθηκαν-ανακάλυψαν στη χώρα αυτή τα τελευταία 2-3 χρόνια. Το Κουρδικό. Δηλαδή κάτι εξωγενές ως προς την Ελλάδα (καλό θα ήταν να θυμηθούμε τι αντιμετώπιση είχε το Κουρδικό την περίοδο Σημίτη: δες Οτσαλάν). Η Ελλάδα, δεν έχει να αντιπαράθεσει τίποτα η ίδια. Τίποτα ενδογενές (Αυτό φυσικά δεν συμβαίνει μονάχα στο ζήτημα της Τουρκίας, αλλά και γενικότερα: Ευρωμανουάλια). Μονάχα ευχολόγια, ευρωμανουάλια και ψυχολογισμούς (η Ελλάδα είναι «δυτική» ή/και «ευρωπαϊκή» ενώ η Τουρκία «μογγολική». Ευρωκεντρικές μπαγιάτικες αστειότητες δύο και πλέον αιώνων. Προφανώς εκδίδει «μογγολικά» digital certificates η Τουρκία, αναπτύσσει «μογγολική» πολεμική βιομηχανία και έχει «μογγολικές» πυρηνικές ανησυχίες).

Η δημιουργία μιας γυάλας (ιδεολογικής, ψυχολογικής κ.λπ) ή ενός γυάλινου πύργου (από το 2013 έγραφα για γυάλινο ευρωπαϊκο πύργο) αποτελεί σύνηθες φαινόμενο σε γηρασμένες, υποτακτικές, κουρασμένες που ανέχονται τα πάντα και παρηκμασμένες κοινωνίες (Οἱ διυλίζοντες τὸν κώνωπα, τὴν δὲ κάμηλον καταπίνοντες ή «πόσο θα ανέβει ο Φ.Π.Α στο γάλα»; Η «Ευρώπη» σε μια ματιά [6 Ιουν 2015]).

Σημειώσεις - Επισημάνσεις
[-] Ορισμένα κέντρα εξουσίας στο εσωτερικό των Η.Π.Α (τα οποία έχουν μπλέξει αρκετά τα μπούτια τους τα τελευταία χρόνια) δεν επιθυμούν απαραίτητα και ξεκάθαρα ένα μέγαλο ισχυρό κράτος στην καρδια της Μέσης Ανατολής (έστω ελεγχόμενο από τις ίδιες), αλλά περιφερειακές ενώσεις. Δηλαδή «Βοσνίες-Ερζεγοβίνες» και «Ιρακινά Κουρδιστάν» από την Αυστρία μέχρι το Ιράν και από το Ιράν μέχρι την Αίγυπτο. Δηλαδή τη «βαλκανοποίηση» της ευρύτερης περιοχής (έρχεται και η π.Δ.Γ.Μ σε λίγο καιρό). Το ζήτημα είναι όλοι, Άραβες, Κούρδοι, Τούρκοι, Έλληνες, Βουλγαροι, Αλβανοί, Σέρβοι και λοιποί, να είναι ελεγχόμενοι-εξαρτημένοι από εξω-περιφερειακές δυνάμεις, και σε τοπικό-περιφερειακό επιπεδο να επιτηρούνται-εξισορροπούνται μεταξύ τους, δίχως κανείς να είναι υπερβολικά ισχυρός (στα πλαίσια αυτά ορισμένοι προορίζονται να ενισχυθούν, κάποιοι άλλοι να αποδυναμωθούν). Όπως έχω γράψει καιρό πριν: ''Εάν η Τουρκία «κουρευτεί» (ή την «κοντύνουν»), αυτό θα συμβεί επειδή θα εξελίσσεται σε επικίνδυνα ισχυρή χώρα (και θα υπάρχει κίνδυνος να υπερβεί τον ρόλο για τον οποίο προορίζεται στην περιοχή από εξω-περιφερειακές δυνάμεις)''. Επίσης οι εσωτερικές κρίσεις και αποσταθεροποιήσεις της Τουρκίας φανερώνουν τον δυναμισμό και τη ζωτικότητα της κοινωνίας αυτής.


III
Στην Ελλάδα δεν κοιτάμε τα χάλια μας (π.χ, το δημοψήφισμα παρωδία ή την άθλια ηθική, οικονομική, πολιτική, δημογραφική και εθνοπολιτισμική κατάσταση εξαθλίωσης, απίσχνασης και ρευστοποίησης, κοινωνίας και χώρας), αλλά μιλάμε για την Τουρκία και το Ιράν με ύφος χιλίων ευρωδυτικών καρδιναλίων.

''Μα η Ελλάδα είναι Δημοκρατία''. Πaπ@ρι% «Δημοκρατία» ειναι η Ελλάδα. Απλά η Τεχνοκρατία, η Αποικιοποίηση και ο Μαλθουσιανισμός κρύβονται κάτω, είτε από λευκούς είτε από πολύχρωμους (ψευτο-δημοκρατικούς/δικαιωματοκρατικούς/πλουραλιστικούς/εκυγχρονιστικούς/ορθολογίστικούς) μανδύες και πίσω από ουδετεροφανείς ή/και χαμογελαστές μάσκες.

Να είσαι αντικείμενο κοινωνικο-οικονομικής, δημογραφικής, πολιτικής και πολιτισμικής ευγονικής και μηχανικής και μιας υλικής και ηθικής εκφυλιστικής διαδικασίας (degeneration) κατάπτωσης και εξαθλίωσης, να βιώνεις συνθήκες σοσιαλφιλελεύθερης κρυπτο-ευγονικής, και να μην το βλέπεις καν. Και να νιώθεις μάλιστα «ανώτερος» ή πως τα προηγούμενα αποτελούν σημάδια ή/και βήματα «εξευρωπαϊσμού».

Πανάθεμα σας. Ούτε παραγγελία για τον ιδανικό ανθρωπολογικό τύπο μετανεωτερικού δούλου ή/και κατοικιδίου να είχαν κάνει σε εργαστήρια κοινωνικής μηχανικής και ευγονικής, δεν θα είχαν τόσο πετυχημένα αποτελέσματα.

Διαβάστε τι γράφει ο Raphael Lemkin για τη γενοκτονία. Για το πως η εξαφάνιση της οικονομικής και πολιτισμικής ανεξαρτησίας αποτελεί προϋπόθεση ορισμένων πραγμάτων, και για τις πολιτικές, κοινωνικές, πολιτισμικές, οικονομικές, βιολογικές, φυσικές, θρησκευτικές και ηθικές τεχνικές γενοκτονίας σε διάφορα πεδία.

Οι Τούρκοι και οι Ιράνοι διαθέτουν άμυνες και μεθόδούς προστασίας, διαθέτουν πολιτικές και πολιτισμικές ελίτ, και το κυριώτερο, διαθέτουν κοινωνίες ζωτικότατες (άλλωστε αυτοί είναι ορισμένοι από τους λόγους που ασχολείται μαζί τους ο πλανήτης και όχι με το κρατίδιο των Αθηνών).

Αντίθετα, στην Ελλάδα, οι κατακτητές, μαζί με τους τοποτηρητές και τα παραρτήματα τους, έχουν θέσει ένα τέλος στην ύπαρξη πολιτικών και πολιτισμικών ελίτ, είτε μέσω εξαναγκασμένης μετανάστευσης, είτε αφομοιώνοντάς τες στη δική τους πολιτική και πολιτισμική δομή, και επομένως αποεθνικοποιώντας και αποκοινωνικοποιώντας τες. Οι Ελλαδίτες είναι γυμνοί και εκτεθειμένοι, παρηκμασμένοι και γηρασμένοι (και προδομένοι).

Είναι εξόφθαλμη η ολοκληρωτικά αντιθετική στάση της υποτακτικής και γλοιώδους Ελλάδας -κυρίως- ως κράτους και της διεκδικητικής, ανταγωνιστικής και προκλητικής Τουρκίας, απέναντι στην «Ευρώπη» (αλλά και ευρύτερα). Αυτός είναι και ένας από τους βαθύτερους λόγους που ενοχλεί, τόσο μα τόσο πολύ, ο Erdoğan στην Ελλάδα και δημιουργεί ανησυχίες (ενώ «εκτιμάται» ο εκδυτικιστής και εξευρωπαϊστής Κεμάλ). Ο Erdoğan ξεγυμνώνει και αφήνει έκθετους τους «δικούς μας» (και καταστρέφει το ελλαδο-τουρκικό consensus). Η Ελλάδα ενδέχεται να αποτελέσει το τελευταίο κεμαλικό κράτος -και καταφύγιο- στον πλανήτη (κάτι που ήδη έχει αρχίσει να διαφαίνεται). Τις φωνές εναντίον της Τουρκίας -γενικά- μην τις πολυπιστεύετε. Απλά θέλουν τον Κεμάλ τους πίσω οι άνθρωποι, για να μην εκτιθενται (Βασικά θέλουν έναν Τούρκο Μητσοτάκη, Τσίπρα, Λεβέντη ή έναν σοβαροφανή Τούρκο Σημίτη). Δηλαδή μια ακόμη χώρα παρωδία παράρτημα στην άλλη πλευρά του Αιγαίου (ή κάπως διαφορετικά, ο παρηκμασμένος υποτακτικός θέλει να κάνει τον ζωτικό ανυπότακτο σαν τα μούτρα του).

Μετά έχουμε το Ιράν. Όταν βλέπεις ανθρώπους -κάποιοι από αυτούς μπορεί να έχουν και αγαθά κίνητρα- που θέλουν να αυτοπροβάλλονται ως φορείς της «Ευρώπης», του Ορθού Λόγου, της Επιστήμης, του Πολιτισμού κ.λπ, να έχουν κάνει καραμέλα τα περί Ιράν, να ισχυρίζονται ότι κάποιες χώρες θα γίνουν ή ότι κάποιες άλλες είναι «Ιράν», καταλαβαίνεις, πρώτον, την ασχετοσύνη που επικρατεί σε αυτόν τον χώρο και, δεύτερον, γιατί η Ελλάδα κανένα μέλλον δεν έχει (όταν αυτοί οι άνθρωποι θεωρούνται το μέλλον). Απελπίζεσαι με το πόσο άσχετοι είναι αυτοί οι άνθρωποι με όσα συμβαίνουν στον πλανήτη. Με το πόσο βαθιά βυθισμένα είναι τα μυαλά τους στον ευρωκεντρικό πολτό.

Για να μην γράφω πολλά. Με το Ιράν ασχολείται ολόκληρος ο πλανήτης και αποτελεί Μήλον της Έριδος για Αμερικανούς, Ρώσους και Κινέζους (ένω έχουν καλές υπόγειες σχέσεις μαζί του και οι Γερμανοί, πέρα από τους Ιταλούς και τους Ινδούς). Τι να πούν για το Ιράν οι δύσμοιροι; Καταλαβαίνουν για τι πράγμα μιλάνε; Καταλαβαίνουν πως το Ιράν αποτελεί τον Κίονα μεταξύ Ευρώπης - Νότιας Ασίας και Αφρικής - Κεντρικής Ασίας; Είτε μιλάμε για περιοχές ενεργειακής και εμπορικής σύνδεσης, είτε για οτιδήποτε άλλο. Καταλαβαίνουν τι «μέταλλο» έχει αναπτύξει ένας λαός που έχει αντέξει δεκαετίες πιέσεων, τις οποίες η Ελλάδα δεν θα άντεχε ούτε εβδομάδες ή το πολύ μήνες; (και με δυσκολία αντέχει η Τουρκία τα τελευταία τρία-πέντε χρόνια;).

Αφήστε που αυτές οι δύο χώρες, η Τουρκία και το Ιράν, αλληλο-επιτηρούνται (πέφτει το Ιράν εκτοξεύεται η Τουρκία, πέφτει η Τουρκία εκτοξεύεται το Ιράν). Τώρα πως καταφέρνει να είναι ταυτόχρονα αρνητικός και προς τις δύο αυτές χώρες ο κατασκευασμενος από το κρατίδιο των Αθήνων ανθρωπολογικός τύπος euro/western-centric homograeculus, είναι κάτι που δύσκολα μπορεί να εξηγηθεί με μη μεταφυσικούς όρους (βασικά εξηγείται και με όρους προπαγάνδας και μεταμόσχευσης εγκεφάλου).

Το να είσαι υποτακτικός, εθελόδουλος και γλοιώδης, να σου έχουν κάνει μεταμόσχευση εγκεφάλου και να μιλάς, όχι με το δικό σου στο στόμα αλλά με το στόμα του Αφέντη και του Κύρίου σου, την ίδια στιγμή που βιώνεις κοινωνικο-οικονομική, δημογραφική, πολιτική και πολιτισμική ευγονική και μηχανική, που αποτελείς αντικείμενο μιας υλικής και ηθικής εκφυλιστικής διαδικασίας (degeneration) κατάπτωσης και εξαθλίωσης, που βιώνεις συνθήκες σοσιαλφιλελεύθερης κρυπτο-ευγονικής και έχεις μετατραπεί σε πειραματικό υβρίδιο μετανεωτερικού δούλου ή/και κατοικιδίου, δεν αποτελεί «ρεαλιστική, βιώσιμη ή στρατηγική» επιλογή.

Σημειώσεις
[-] Και μιας και μιλάμε για δημοκρατικές διαδικασίες, δημοψηφίσματα και δημοκρατίες. Αυτό που δεν έχουν καταλάβει αρκετοί στην Ελλάδα είναι πως το 61.31% του δημοψηφίσματος δεν διαθέτει ούτε πολιτικές ούτε πολιτισμικές ελίτ. Είναι γυμνό. Επίσης, ούτε διέθετε ούτε διαθέτει «τον Ερντογάν του». Το ελλαδικό 61.31% κυβερνάται από τον πυρήνα του ελλαδικού 38.69%. Κάτι τέτοιο δεν συμβαίνει στην Τουρκία. Το 38.69% της Ελλάδας δεν μισεί τον Ερντογάν για λόγους εθνικούς, αλλά για λόγους αυτοσυντηρήσεως του (στο 38.69% κατοικοεδρεύει αυτό που έγώ ονομάζω ελλαδικό CHP ή «Κ.Κ.Ε»: δηλαδή, Κεμαλικό Κόμμα Ελλάδας. Που δεν υπάρχει ένας «Ερντογάν» να το γονατίσει). Να τονίσω πως δεν είμαι ούτε της πλευράς του Ναι, ούτε της πλευράς του Όχι. Δεν συμμετείχα στο δημοψήφισμα, γιατί το θεώρησα απάτη (Είχα γράψει αρκετά κείμενα για το εσωτερικό πολιτικο σκηνικό εκείνη την περίοδο, κάτι που δεν συνηθίζω, καθώς δεν υπάρχουν και πολλά άξια λόγου πράγματα με τα οποία μπορείς να ασχοληθείς σοβαρά σε ένα τόσο «στημένο» κράτος, πέρα από κομματικά κουτσομπολιά και κατινιές. Η πολιτική και πολιτισμική φτώχεια και ένδεια δεν έχει προηγούμενο).

[-] Εκτός από την Τουρκία και το Ιράν, παρεμφερείς καταστάσείς σφρίγους έχουμε και στην Αίγυπτο, την οποία πολύ εύκολα αρκετοί θεωρούν δεδομένη (και το καθεστώς Αλ Σίσι, ή τουλάχιστον τον προσανατολισμό του, εξασφαλισμένο). Το δυναμικό των χωρών αυτών δεν υπάρχει περίπτωση να μην εξωτερικευτεί (και όχι απαραίτητα για τους λόγους που λέει το καλά θεμελιώμενο δόγμα-αξίωμα περί «καθησυχασμού» και «παραπλάνησης» του εσωτερικού). Οι εσωτερικές αντιφάσεις, συγκρούσεις και αναταραχές και οι άνώμαλες εσωτερικές πολιτικές και κοινωνικές καταστάσεις, δεν έχουν πάντα αρνητικά αποτελέσματα. Η Γαλλία την παραμονή της Γαλλικής Επανάστασης πιεζόταν εξωτερικά και εσωτερικά. Επικρατούσε οικονομικό χάος και είχε ηττηθεί στον Επταετή Πόλεμο ενώ είχε χάσει αποικιακές κτίσεις. Αλλά είχαν ξεκινήσει ενδογενείς διαδικασίες κοινωνικού μετασχηματισμού της. Και τα διαστημικά λεωφορεία, πριν εκτοξευτούν, τραντάζονται τόσο πολύ εσωτερικά, που μπορεί να νομίζει κάποιος πως διαλύονται.

[-] Γράφω δούλου ή/και κατοικιδίου, γιατί στο La planète sauvage δύο είναι οι επιλογές που προσφέρει ο Κύριος: Είσαι είτε κατοικίδιο (σκέτο), είτε κατοικίδιο (προς εξολόθρευση). Ε, υπάρχουν λαοί, έθνη και κοινωνίες που δεν αποδέχονται αυτή τη μοίρα. Και να είστε σίγουροι, πως είναι αυτές οι κοινωνίες που έχουν μέλλον στο νέο παγκόσμιο αιώνα. Και όχι ο καλός και υποτακτικός Δούλος που πάντα βλέπει τον Αφέντη και Κύριο του σαν Σωτήρα του.

[-] Τα προηγούμενα χάνονται από την πολιτική ματια εάν εστιάζουμε μονάχα στο Κουρδικό. Κατά τα λοιπά ας τους αφήσουν τους ανθρώπους να πάνε στην ευχή της Παναγίας, αν και το 1/3 των Κούρδων στο δημοψήφισμα έδειξε προς είναι προσανατολισμένο προς την Τουρκία, ενώ τα 2/3 προς... τον εαυτό τους (αλλά θα ασχοληθούμε με αυτά όταν -και εφόσον προλάβουμε να- ασχοληθούμε με το δημοψήφισμα). Οι Κούρδοι του Ιράκ αναμένεται να ορίσουν ημερομηνία διεξαγωγής δημοψηφίσματος για το αν θα αποτελέσουν ανεξάρτητο κράτος ή αν θα παραμείνουν στο Ιράκ. Οι Κούρδοι -εξαρτάται βέβαια για ποιούς Κούρδους μιλάμε- θα πρέπει αν αποσυνδέσουν τις αξιώσεις-στόχους τους από την τακτική των άλλων. Είναι συνταγή καταστροφής οι αξιώσεις δημιουργίας μιας εθνικής πολιτικής μονάδας να εγκιβωτίζονται σε ένα πλάνο μεταβολής καθεστώτος σε ένα άλλο κράτος επειδή έτσι συμφέρει ορισμένους (δηλαδή ο δικός σου στρατηγικός στόχος να αποτελεί τακτικό βήμα μιας απώτερης στρατηγικής στόχευσης αλλων). Τα δύο αυτά θα πρέπει να αποσυνδεθούν μεταξύ τους. Θα υποδαυλιστούν έριδες μεταξύ των Κούρδων.


IV
Εάν το έθνος αποτελούσε, απλά και μόνον, κατασκευή, και εάν το έθνος κατασκευαζόταν μοναχα από το κράτος (όπως πρεσβεύει μια σχολή σκέψης που είναι κυρίαρχη στην Ευρώπη, αλλά δεν είναι η μόνη), τότε θα έπρεπε ήδη να ζούμε σε ένα ευρωπαϊκό κράτος. Γιατί ακριβώς αυτό είναι το πρόβλημα της Ευρωπαϊκής Ένωσης: πως κατασκευάζει κράτος δίχως -να υπάρχει- έθνος.

Σημειώσεις
[-] Γι' αυτό πασχίζουν φυσικά να φτιάξουν «Ευρωπαίους». Προκειμένου να κατασκευάσουν έθνος. Υπάρχουν όντως π.χ, ελληνόφωνοι που έχουν «ευρωπαϊκή», ό,τι και αν σημαίνει αυτό, συνείδηση.

[-] Το έθνος αποτελεί μια πολύ ιδιόμορφη ιστορική κατηγορία, που είναι περισσότερο σύνθετη από τις αντιλήψεις που έχουν επικρατήσει. Υπήρξαν περιπτώσεις όπου το κράτος δημιούργησε το έθνος, και άλλες, όπου το έθνος προηγείται του κράτους και συμβάλλει στη δημιουργία του. Επίσης, πλέον, όλο και περισσότεροι μελετητές μιλάνε ξεκάθαρα για μεσαιωνικά έθνη. Όσο περισσότερο θα επανέρχονται οι μελέτες περί του λεγόμενου μεσαίωνα, τόσο περισσότερο και η περί έθνους αντίληψη θα αποκτά διαφορετικά χρώματα και θα εμπλουτίζεται. Τέλος, υπήρξαν γεωγραφικές και ιστορικές περιοχές όπου το έθνος είχε σημασία και διαδραμάτισε καθοριστικό ρόλο, και άλλες όπου ήταν σχεδόν αδιάφορο.


V
Θεωρώ περιττό να επισημάνω ή να τονίσω, για μια ακόμη φορά, πως παρακολουθούμε μπροστά στα μάτια μας (live) την σταδιακή, αλλά πλήρη και ολική, αποσύνθεση της μεταπολεμικής παγκόσμιας τάξης (συμπεριλαμβανομένου εννοείται του ευρωατλαντικού, νατοϊκού ή «δυτικού» χώρου). Μην επαναλαμβανούμε τα αυτονόητα.

17 Απριλίου 2017

Χίλιες και Μία Δημοσιεύσεις.


Εάν έχει αποκομίσει ο καθένας και η καθεμία από εσάς, μια έστω ιδέα ή μια επινόηση (ένα μικρό «εύρηκα - εύρηκα» και άρα μια ψυχική κινητικότητα) από μια μόλις φορά, μέσα σε αυτά τα 4,5 χρόνια, τότε υπάρχει συνεισφορά, ικανοποίηση και Έργο. Σας ευχαριστώ για τα ερεθίσματα και τις αφορμες.



Οι Χίλιες και μία Δημοσιεύσεις περιλαμβάνουν ιστορίες και σχολιασμούς, αναδημοσιεύσεις και παρουσιάσεις, αναλύσεις και ερμηνείες, στη Γλωσσική και Εικονική Γενέτειρα Κοσμοϊδιογλωσσία. Γράφτηκαν κατά την διάρκεια της Παρακμιακής Εποχής της Εδαφικής Γενέτειρας και αποτελούν συλλογή από τις Ιστοριες του Δ`~.

Οι Ιστοριες του Δ`~. στην Κοσμοϊδιογλωσσία ξεκίνησαν την ημέρα της φθινοπωρινής ισημερίας του βόρείου ημισφαιρίου του έτους 2012, με τις Τρείς Πρώτες Λέξεις.

Μῆνιν ἄειδε θεὰ

.~`~.

16 Απριλίου 2017

Τουρκία. Διχασμένη χώρα.

Παρακάτω, μπορείτε να διαβάσετε κείμενο που δημοσίευσα πριν από τρία χρόνια. Ακολουθεί σύντομο απόσπασμα και μετά το κείμενο στο σύνολο του (Εδώ η αρχική ανάρτηση υπό τον τίτλο Συνέχεια για τις «διχασμένες χώρες». Τουρκία, 14 Μαρ 2014. Το αρχικό κείμενο γράφτηκε πριν από περίπου δύο δεκαετίες). Για περισσότερες και πιο συγκεκριμένες σκέψεις τις επόμενες ημέρες.


Απόσπασμα

Χώρες που τις χωρίζουν βαθιές διαχωριστικές γραμμές και διχασμένες χώρες

Μια διχασμένη χώρα, για να μπορέσει να επαναπροσδιορίσει την πολιτισμική της ταυτότητα, πρέπει να εξασφαλίσει τρεις τουλάχιστον όρους. Πρώτον, η πολιτική και οικονομική ελίτ της χώρας θα πρέπει να υποστηρίζει αυτή την προσπάθεια επαναπροσδιορισμού της ταυτότητας. Δεύτερον, η κοινή γνώμη πρέπει τουλάχιστον να συναινεί. Τρίτον, ο ξενιστής πολιτισμός, που στις περισσότερες φορές είναι η Δύση, θα πρέπει να είναι έτοιμος να υποδεχτεί τον προσήλυτο. Η διαδικασία του επαναπροσδιορισμού της ταυτότητας είναι παρατεταμένη, συχνά διακόπτεται και είναι πολιτικά, κοινωνικά και πολιτισμικά οδυνηρή.

Όσες προσπάθειες αυτού του είδους έγιναν μέχρι σήμερα έχουν αποτύχει...

Σε μια χώρα που τη χωρίζει μια βαθιά διαχωριστική γραμμή, οι μεγάλες ομάδες διαφορετικών πολιτισμών λένε κάποια στιγμή: "Εμείς είμαστε διαφορετικοί λαοί και ανήκουμε σε διαφορετικές γραμμές". Οι δυνάμεις της απώθησης τις απομακρύνουν και τις κατευθύνουν προς τους πολιτισμικούς μαγνήτες άλλων κοινωνιών. Μια διχασμένη χώρα, αντίθετα, έχει μια κυρίαρχη κουλτούρα που την κατατάσσει σε έναν πολιτισμό, αλλά οι πολιτικοί ηγέτες της επιθυμούν να την εντάξουν σε κάποιον άλλο. Στην ουσία, ισχυρίζονται: "Είμαστε ένας λαός και ανήκουμε σε έναν πολιτισμό, αλλά θέλουμε να αλλάξουμε". Εν αντιθέσει με τις χώρες που τις χωρίζουν βαθιές διαχωριστικές γραμμές, οι κάτοικοι μιας διχασμένης χώρας συμφωνούν ως προς το ποιοί είναι, αλλά διαφωνούν ως προς τον πολιτισμό στον οποίο ανήκουν. Τυπικά, ένα σημαντικό τμήμα των ηγετών τους ενστερνίζονται την κεμαλική στρατηγική.

Ο ιός της Δύσης και η πολιτιστική σχιζοφρένεια

Η κεμαλικού τύπου αντίδραση υπήρξε ανεπιτυχής... Ορισμένοι πολιτικοί ηγέτες πιστεύουν ότι μπορούν να αναμορφώσουν εκ βάθρων την κοινωνία τους. Αυτό είναι καθαρή ύβρις και είναι καταδικασμένοι σε αποτυχία. Μολονότι μπορούν να εισάγουν δυτικά στοιχεία, δεν μπορούν να καταπιέζουν επ' αόριστον τα κεντρικά στοιχεία της ιθαγενούς κουλτούρας. Ο ιός της Δύσης, όταν εγκατασταθεί σε μια άλλη κοινωνία, είναι δύσκολο να αποβληθεί. Αντέχει αλλά δεν έχει μοιραία αποτελέσματα: ο ασθενής ζει αν και δεν είναι ποτέ πια ο ίδιος. Οι πολιτικοί ηγέτες μπορούν να γράψουν ιστορία, αλλά δεν μπορούν να της ξεφύγουν. Δημιουργούν διχασμένες χώρες: δεν δημιουργούν δυτικές κοινωνίες. Μολύνουν τη χώρα τους με μια πολιτιστική σχιζοφρένεια που μετατρέπεται σε χαρακτηριστικό γνώρισμα της κοινωνίας τους.


Το κείμενο στο σύνολο του


Εισαγωγή
Χώρες που τις χωρίζουν βαθιές διαχωριστικές γραμμές και διχασμένες χώρες

Μια διχασμένη χώρα, για να μπορέσει να επαναπροσδιορίσει την πολιτισμική της ταυτότητα, πρέπει να εξασφαλίσει τρεις τουλάχιστον όρους. Πρώτον, η πολιτική και οικονομική ελίτ της χώρας θα πρέπει να υποστηρίζει αυτή την προσπάθεια επαναπροσδιορισμού της ταυτότητας. Δεύτερον, η κοινή γνώμη πρέπει τουλάχιστον να συναινεί. Τρίτον, ο ξενιστής πολιτισμός, που στις περισσότερες φορές είναι η Δύση, θα πρέπει να είναι έτοιμος να υποδεχτεί τον προσήλυτο. Η διαδικασία του επαναπροσδιορισμού της ταυτότητας είναι παρατεταμένη, συχνά διακόπτεται και είναι πολιτικά, κοινωνικά και πολιτισμικά οδυνηρή. Όσες προσπάθειες αυτού του είδους έγιναν μέχρι σήμερα έχουν αποτύχει... - Το πολιτισμικό υπόδειγμα και ο ανασχηματισμός της παγκόσμιας τάξης - μέρος β´.

Σε μια χώρα που τη χωρίζει μια βαθιά διαχωριστική γραμμή, οι μεγάλες ομάδες διαφορετικών πολιτισμών λένε κάποια στιγμή: "Εμείς είμαστε διαφορετικοί λαοί και ανήκουμε σε διαφορετικές γραμμές". Οι δυνάμεις της απώθησης τις απομακρύνουν και τις κατευθύνουν προς τους πολιτισμικούς μαγνήτες άλλων κοινωνιών. Μια διχασμένη χώρα, αντίθετα, έχει μια κυρίαρχη κουλτούρα που την κατατάσσει σε έναν πολιτισμό, αλλά οι πολιτικοί ηγέτες της επιθυμούν να την εντάξουν σε κάποιον άλλο. Στην ουσία, ισχυρίζονται: "Είμαστε ένας λαός και ανήκουμε σε έναν πολιτισμό, αλλά θέλουμε να αλλάξουμε". Εν αντιθέσει με τις χώρες που τις χωρίζουν βαθιές διαχωριστικές γραμμές, οι κάτοικοι μιας διχασμένης χώρας συμφωνούν ως προς το ποιοί είναι, αλλά διαφωνούν ως προς τον πολιτισμό στον οποίο ανήκουν. Τυπικά, ένα σημαντικό τμήμα των ηγετών τους ενστερνίζονται την κεμαλική στρατηγική. - Με αφορμή την Ουκρανία. Μια σύντομη εισαγωγική αναφορά στις «διχασμένες χώρες».

α´
Με μια προσεκτικά υπολογισμένη σειρά μεταρρυθμίσεων στις δεκαετίες 1920 και 1930, ο Μουσταφά Κεμάλ Ατατουρκ προσπάθησε να απομακρύνει το λαό του από το οθωμανικό και μουσουλμανικό παρελθόν του. Οι βασικές αρχές ή "έξι βέλη" του κεμαλισμού ήταν ο λαϊκισμός, ο ρεπουμπλικανισμός, ο εθνικισμός, η κοσμικότητα, ο πολιτικοοικονομικός συγκεντρωτισμός και η μεταρρύθμιση. Απορρίπτοντας την ιδέα μιας πολυεθνικής αυτοκρατορίας, ο Κεμάλ στόχευε στη δημιουργία ενός ομοιογενούς εθνικού κράτους, εκδιώκοντας και σκοτώνοντας τους Αρμένιους και κατόπιν τους Έλληνες. Εκθρόνισε το σουλτάνο και εγκαθίδρυσε ένα δημοκρατικό σύστημα πολιτικής εξουσίας δυτικού τύπου [βασικά μονοκομματικό σύστημα-καθεστώς]. Κατάργησε το αξίωμα του χαλίφη, την κεντρική πηγή θρησκευτικής εξουσίας, έθεσε τέλος στην παραδοσιακή εκπαίδευση και τα θρησκευτικά υπουργεία, κατάργησε τα ξεχωριστά θρησκευτικά σχολεία, εγκαθίδρυσε ένα ενοποιημένο κοσμικό σύστημα δημόσιας εκπαίδευσης και κατάργησε τα θρησκευτικά δικαστήρια που εφάρμοζαν τον ισλαμικό νόμο, αντικαθιστώντας τα με ένα καινούργιο νομικό σύστημα που βασιζόταν στον ελβετικό αστικό κώδικα. Επίσης, αντικατέστησε το παραδοσιακό ημερολόγιο με το Γρηγοριανό και αφαίρεσε επίσημα από το Ισλάμ το χαρακτήρα της κρατικής θρησκείας. Μιμούμενος τον Μεγάλο Πέτρο, απαγόρευσε τη χρήση του φερετζέ, επειδή ήταν σύμβολο θρησκευτικής πίστης στην παράδοση, ενθάρρυνε τους ανθρώπους να φοράνε καπέλα και επέλεξε η τουρκική γλώσσα να γράφεται με λατινικούς χαρακτήρες και όχι με αραβικούς. Αυτή η τελευταία μεταρρύθμιση είχε θεμελιώδη σημασία. "Οι νέες γενιές ήταν ουσιαστικά αδύνατο να έχουν πρόσβαση στον τεράστιο όγκο της παραδοσιακής φιλολογίας. Ενθάρρυνε την εκμάθηση ευρωπαϊκών γλωσσών και διευκόλυνε σημαντικά τη λύση του προβλήματος του διογκούμενου αναλφαβητισμού".

Έχοντας επαναπροσδιορίσει την εθνική, πολιτική, θρησκευτική και πολιτιστική ταυτότητα του τουρκικού λαού, ο Κεμάλ στη δεκαετία του 1930 προσπάθησε σθεναρά να προωθήσει την οικονομική ανάπτυξη της Τουρκίας. Ο εξευρωπαϊσμός συμβάδιζε με τον εκσυγχρονισμό και αποτελούσε το μέσο για την επίτευξη του.

Η Τουρκία παρέμεινε ουδέτερη στον εμφύλιο πόλεμο της Δύσης μεταξύ 1939 και 1945. Ωστόσο μετά από αυτό τον πόλεμο, επεδίωξε με γοργά βήματα να ταυτιστεί ακόμη περισσότερο με τη Δύση. Ακολουθώντας σαφέστατα δυτικά πρότυπα, προχώρησε από την αρχή του μονοκομματισμού σε ένα ανταγωνιστικό σύστημα κομμάτων. Άσκησε πίεση και τελικά πέτυχε να γίνει μέλος του ΝΑΤΟ το 1952, επιβεβαιώνοντας έτσι τη θέση της ως μέλος του Ελεύθερου Κόσμου. Έγινε αποδέκτης δισεκατομμυρίων δολαρίων δυτικής οικονομικής ενίσχυσης και βοήθειας στον τομέα της ασφάλειας. Οι στρατιωτικές της δυνάμεις εκπαιδεύτηκαν και εξοπλίστηκαν από τη Δύση και εντάχθηκαν στη διοικητική δομή του ΝΑΤΟ. Φιλοξένησε αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις. Η Τουρκία έφτασε να θεωρείται από τη Δύση το ανατολικό προπύργιο ανάσχεσης, που απέτρεπε την επέκταση της Σοβιετικής Ένωσης προς τη Μεσόγειο, τη Μέση Ανατολή και τον Περσικό Κόλπο. Αυτός ο σύνδεσμος και η ταύτιση με τη Δύση είχαν ως αποτέλεσμα οι μη δυτικές, αδέσμευτες χώρες να καταγγείλουν την Τουρκία στη Διάσκεψη του Μπαντούγκ το 1955 και οι ισλαμικές να την χαρακτηρίσουν ως βλάσφημη.

Μετά τον ψυχρό πόλεμο, η τουρκική ελίτ υποστήριζε σε συντριπτικά μεγάλο ποσοστό την άποψη ότι η Τουρκία πρέπει να είναι δυτική και ευρωπαϊκή. Η ένταξη στο ΝΑΤΟ τους είναι απαραίτητη, γιατί τους παρέχει ένα στενό οργανωτικό δεσμό με τη Δύση και εξασφαλίζει μια ισορροπία απέναντι στην Ελλάδα. Η ένταξη της Τουρκίας στη Δύση, που υλοποιείται με την ένταξη της στο ΝΑΤΟ, ήταν, πάντως, προϊόν του ψυχρού πολέμου. Το τέλος του απομακρύνει τον πρωταρχικό λόγο για την ένταξη αυτή και οδηγεί σε μια εξασθένηση και έναν επανακαθορισμό αυτής της σχέσης. Η Τουρκία δεν είναι πλέον χρήσιμη στη Δύση ως προπύργιο κατά της μεγάλης απειλής από το βορρά αλλά αποτελεί περισσότερο, όπως συνέβη στον πόλεμο του Κόλπου, έναν πιθανό συνεργάτη στην αντιμετώπιση μικρότερων απειλών από το νότο. Σε εκείνον τον πόλεμο, η Τουρκία πρόσφερε κρίσιμη βοήθεια στο συνασπισμό εναντίον του Σαντάμ Χουσείν κλείνοντας τον αγωγό που διασχίζει την επικράτεια της, από τον οποίο το ιρακινό πετρέλαιο έφτανε στη Μεσόγειο, και επιτρέποντας σε αμερικανικά αεροπλάνα να ξεκινούν τις επιχειρήσεις τους εναντίον του Ιράκ από βάσεις της Τουρκίας. Αυτές οι αποφάσεις του προέδρου Οζάλ, πάντως, αποτέλεσαν αφορμή για ουσιαστικές επικρίσεις στην Τουρκία και οδήγησαν στην υποβολή παραίτησης του υπουργού Εξωτερικών, του υπουργού Άμυνας και του αρχηγού του Γενικού Επιτελείου, καθώς επίσης και σε μεγάλες λαϊκές διαδηλώσεις διαμαρτυρίας για τη στενή συνεργασία Οζάλ με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Στη συνέχεια, ο πρόεδρος Ντεμιρέλ και η πρωθυπουργός Τσιλέρ προέτρεπαν να τεθεί τέρμα νωρίτερα στις κυρώσεις των Ηνωμένων Εθνών σε βάρος του Ιράκ, οι οποίες αποτελούσαν εξίσου σημαντικό οικονομικό βάρος για την Τουρκία. Η προθυμία της Τουρκίας να συνεργαστεί με τη Δύση στην αντιμετώπιση ισλαμικών απειλών από το νότο είναι πιο αβέβαιη από την προθυμία της να συνεργαστεί με τη Δύση κατά της σοβιετικής απειλής. Στη διάρκεια της κρίσης στον Κόλπο, η άρνηση της Γερμανίας, παραδοσιακά φιλικής προς την Τουρκία, να θεωρήσει μια ιρακινή επίθεση με πυραύλους κατά της Τουρκίας ως επίθεση κατά του ΝΑΤΟ έδειξε, επίσης, ότι η Τουρκία δεν μπορούσε να βασιστεί στη δυτική υποστήριξη για να αντιμετωπίσει τις απειλές από το νότο. Οι αντιπαραθέσεις του ψυχρού πολέμου με τη Σοβιετική Ένωση δεν έθεταν ζήτημα πολιτιστικής ταυτότητας της Τουρκίας, ενω δεν συμβαίνει το ίδιο και όσον αφορά τις σχέσεις της με τις αραβικές χώρες στη μεταψυχροπολεμικά εποχή.

β´
Στις αρχές της δεκαετίας του 1980, ο πρώτος και σημαντικότερος στόχος της εξωτερικής πολιτικής της τουρκικής πολιτικής ελίτ που είναι προσανατολισμένη στη Δύση, ήταν να διασφαλίσει την ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η Τουρκία υπέβαλε επίσημα αίτηση να γίνει μέλος τον Απρίλιο του 1987. Το Δεκέμβριο του 1989 η Τουρκία έλαβε την απάντηση ότι η αίτηση της δεν μπορούσε να εξεταστεί πριν από το 1993. Το 1994 η Ένωση ενέκρινε τις αιτήσεις της Αυστρίας, της Φινλανδίας, της Σουηδίας και της Νορβηγίας και αναμενόταν ευρέως ότι μέσα στα επόμενα χρόνια θα αναληφθεί ευνοϊκή δράση σχετικά με τις αιτήσεις της Πολωνίας, της Ουγγαρίας και της Τσεχίας, και αργότερα πιθανόν της Σλοβενίας, της Σλοβακίας και των δημοκρατιών της Βαλτικής. Οι Τούρκοι απογοητεύτηκαν ιδιαίτερα όταν πάλι η Γερμανία, το μέλος της Ευρωπαϊκής Κοινότητας με τη μεγαλύτερη επιρροή, δεν υποστήριξε σθεναρά την ένταξη τους και, αντιθέτως, έδωσε προτεραιότητα στην προώθηση της ένταξης των χωρών της Κεντρικής Ευρώπης. Δεχόμενη πιέσεις από τις Ηνωμένες Πολιτείες, η Ευρωπαϊκή Ένωση διαπραγματεύτηκε την τελωνειακή ένωση με την Τουρκία. Πάντως, η πλήρης ένταξη παραμένει μια μακρινή και αμφίβολη πιθανότητα.

Γιατί η Τουρκία φαίνεται σαν να την έχουν προσπεράσει και πάντοτε βρίσκεται στο τέλος της σειράς; Δημοσίως, οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι έκαναν λόγο για το χαμηλό επίπεδο οικονομικής ανάπτυξης της Τουρκίας και για τον ελάχιστο σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Σε ιδιωτικές συνομιλίες, οι Ευρωπαίοι και οι Τούρκοι συμφωνούν ότι οι πραγματικοί λόγοι είναι... ότι η Τουρκία είναι μια μουσουλμανική χώρα. Οι ευρωπαϊκές χώρες δεν ήθελαν να έρθουν αντιμέτωπες με την πιθανότητα να ανοίξουν τα σύνορα τους στη μετανάστευση από μια χώρα με 60 [τότε, σήμερα 80] εκατομμύρια μουσουλμάνους και υψηλή ανεργία. Αυτό που έχει ακόμη μεγαλύτερη σημασία, είναι πως ένιωθαν ότι πολιτισμικά οι Τούρκοι δεν ανήκουν στην Ευρώπη. Το υπόμνημα για την κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Τουρκία, όπως είπε ο πρόεδρος Οζάλ το 1992, είναι ένας "πλαστός λόγος της μη ένταξης της Τουρκίας στην ΕΕ. Ο πραγματικός λόγος έγκειται στο ότι είμαστε μουσουλμάνοι και αυτοί χριστιανοί". Αλλά, πρόσθεσε "δεν το λένε αυτό". Οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι, με τη σειρά τους, συμφώνησαν ότι η Ένωση είναι μια "Χριστιανική Λέσχη" και ότι "η Τουρκία είναι πάρα πολύ φτωχή, υπερβολικά πολυάνθρωπη, πάρα πολύ μουσουλμανική, υπερβολικά σκληρή, υπερβολικά διαφορετική πολιτισμικά, υπερβολικά τα πάντα". Ο "ατομικός εφιάλτης" των Ευρωπαίων, όπως παρατήρησε ένας σχολιαστής, είναι η ιστορική ανάμνηση των "σαρακηνών επιδρομέων στη δυτική Ευρώπη και των Τούρκων στις πύλες της Βιέννης". Αυτές οι αντιλήψεις, με τη σειρά τους, γέννησαν την "κοινή αντίληψη μεταξύ των Τούρκων" ότι "η Δύση δεν βρίσκει θέση για μια μουσουλμανική Τουρκία στο πλαίσιο της Ευρώπης".

Έχοντας απορρίψει την Μέκκα, και έχοντας δεχτεί την απόρριψη των Βρυξελλών, η Τουρκία άδραξε την ευκαιρία που της έδωσε η διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης για να στραφεί προς την Τασκένδη. Ο πρόεδρος Οζάλ και άλλοι τούρκοι ηγέτες διατηρούσαν το όραμα μιας κοινότητας τουρκικών λαών και κατέβαλαν μεγάλες προσπάθειες να αναπτύξουν δεσμούς με τους "εξωτικούς Τούρκους" στο "εγγύς εξωτερικό" της Τουρκίας, που εκτείνεται "από την Αδριατική έως τα σύνορα της Κίνας". Ιδιαίτερη προσοχή δόθηκε στο Αζερμπαϊτζάν και στις τέσσερις τουρκόφωνες δημοκρατίες του Ουζμπεκιστάν, του Τουρκμενιστάν, του Καζακστάν και του Κιργιστάν στην Κεντρική Ασία. Το 1991 και το 1992 η Τουρκία προώθησε ένα ευρύ φάσμα δραστηριοτήτων που είχαν ως στόχο την ενίσχυση των δεσμών της και της επιρροής της σε αυτές τις νέες δημοκρατίες. Σε αυτές τις δραστηριότητες περιλαμβάνονταν δάνεια... για άμεση ενίσχυση, δορυφορική τηλεόραση (που αντικατέστησε ένα κανάλι στη ρωσική γλώσσα), τηλεφωνικές επικοινωνίες, αεροπορική υπηρεσία, χιλιάδες φοιτητικές υποτροφίες για σπουδές στην Τουρκία και επιμόρφωση για τραπεζίτες επιχειρηματίες, διπλωμάτες και εκατοντάδες στρατιωτικούς της Κεντρικής Ασίας και του Αζερμπαϊτζάν. Δάσκαλοι στάλθηκαν στις καινούργιες δημοκρατίες για να διδάξουν τουρκικά, ενώ συστάθηκαν περίπου 2.000 κοινοπραξίες. Η πολιτιστική συνάφεια εξομάλυνε αυτές τις οικονομικές σχέσεις. Όπως σχολίασε ένας Τούρκος επιχειρηματίας "το πιο σημαντικό πράγμα για την επιτυχία στο Αζερμπαϊτζάν ή στο Τουρκμενιστάν είναι να βρεθεί ο σωστός συνεταίρος. Για τον τουρκικό λαό, αυτό δεν είναι δύσκολο. Έχουμε την ίδια κουλτούρα, λίγο πολύ την ίδια γλώσσα και την ίδια κουζίνα".

Τον επαναπροσδιορισμό της Τουρκίας προς τον Καύκασο και την Κεντρική Ασία υπέθαλψε όχι μόνο το όνειρο της να ηγηθεί μιας τουρκικής κοινότητας εθνών, αλλά και η επιθυμία της να εμποδίσει το Ιράν και τη Σαουδική Αραβία να επεκτείνουν την επιρροή τους και να προωθήσουν τον ισλαμικό φονταμενταλισμό σε αυτή την περιοχή. Οι Τούρκοι θεώρησαν ότι προσέφεραν το "τουρκικό μοντέλο" ή την "ιδέα της Τουρκίας", ένα κοσμικό, δημοκρατικό, μουσουλμανικό κράτος με μια οικονομία της αγοράς ως εναλλακτική λύση. Επιπλέον, η Τουρκία έλπιζε να συγκρατήσει την αναζωογόνηση της ρωσικής επιρροής. Προσφέροντας μια εναλλακτική λύση έναντι της Ρωσίας και του Ισλάμ, η Τουρκία θα ενισχύσει, επίσης, την αξίωση της για υποστήριξη από την Ευρωπαϊκή Ένωση και ενδεχόμενη ένταξη της σε αυτή.

Το αρχικό κύμα δραστηριοτήτων της Τουρκίας στις τουρκικές δημοκρατίες περιορίστηκε κάπως το 1993 λόγω των περιορισμένων πόρων της, της εκλογής του Σουλειμάν Ντεμιρέλ στην προεδρία μετά τον θάνατο του Οζάλ, και της εκ νέου επιβεβαίωσης της ρωσικής επιρροής σε ό,τι η Τουρκία θεωρούσε "εγγύς εξωτερικό" της. Όταν οι τουρκικές πρώην σοβιετικές δημοκρατίες απέκτησαν την ανεξαρτησία τους, οι ηγέτες τους έσπευσαν στην Άγκυρα για να ζητήσουν την εύνοια της Τουρκίας. Αργότερα, καθώς η Ρωσία άσκησε πίεση και τις δελέασε με διάφορους τρόπους, μεταστράφηκαν και γενικά τόνισαν την ανάγκη για "ισορροπημένες" σχέσεις ανάμεσα στον πολιτιστικό εξάδελφο τους και τον πρώην αυτοκρατορικό αφέντη τους. Οι Τούρκοι, πάντως, συνέχισαν τις προσπάθειες τους να χρησιμοποιήσουν τις πολιτιστικές συγγένειες τους για να διευρύνουν τους οικονομικούς και πολιτικούς δεσμούς και, χάρη στο πιο σημαντικό στρατήγημα τους, εξασφάλισαν τη συμφωνία των σχετικών κυβερνήσεων πετρελαιοπαραγωγών χωρών για την κατασκευή ενός αγωγού μεταφοράς πετρελαίου από την Κεντρική Ασία και το Αζερμπαϊτζάν στη Μεσόγειο μέσω της Τουρκίας.

γ´
Ενώ η Τουρκία προσπαθούσε να αναπτύξει τους δεσμούς της με τις τουρκικές πρώην σοβιετικές δημοκρατίες, η κεμαλιστική κοσμική της ταυτότητα αντιμετώπιζε αμφισβητήσεις στο εσωτερικό της χώρας. Πρώτον, στην Τουρκία, όπως και σε πολλές άλλες χώρες, το τέλος του ψυχρού πολέμου, μαζί με τις μετατοπίσεις που επέφερε η κοινωνική και οικονομική ανάπτυξη, έθεσε σημαντικά ζητήματα "εθνικής ταυτότητας και εθνικού προσδιορισμού", και η θρησκεία βρισκόταν εκεί για να δώσει μια απάντηση. Η κοσμική κληρονομιά του Ατατούρκ και της τουρκικής ελίτ για δύο τρίτα του αιώνα δέχτηκε ισχυρά πυρά.

Οι εμπειρίες των Τούρκων στο εξωτερικό έτειναν να υποδαυλίζουν τα ισλαμικά αισθήματα στην ίδια την Τουρκία. Οι Τούρκοι που επέστρεφαν από τη δυτική Γερμανία αντιδρούσαν στην εχθρότητα που συναντούσαν εκεί, καταφεύγοντας σε ό,τι τους ήταν οικείο. Και αυτό ήταν το Ισλάμ. Επικρατέστερη άποψη και πρακτική έγινε η ισλαμική...

Αντιμέτωποι με το ενισχυόμενο ισλαμικό αίσθημα, οι κυβερνήτες της Τουρκίας προσπάθησαν να υιοθετήσουν φονταμενταλιστικές πρακτικές και να δεχτούν την φονταμενταλιστική υποστήριξη. Στις δεκαετίες του 1980 και 1990, η υποτιθέμενη κοσμική τουρκική κυβέρνηση διατηρούσε ένα Γραφείο Θρησκευτικών Υποθέσεων με προϋπολογισμό μεγαλύτερο από τον αντίστοιχο μερικών υπουργείων, χρηματοδοτούσε την κατασκευή τζαμιών, απαιτούσε τη διδασκαλία θρησκευτικών σε όλα τα δημόσια σχολεία, και χρηματοδοτούσε ισλαμικά σχολεία, τα οποία πενταπλασιάστηκαν στη διάρκεια της δεκαετίας του 1980 και έφτασαν να καλύπτουν περίπου το 15% των παιδιών στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση. Στα σχολεία αυτά διδάσκονταν τα ισλαμικά δόγματα που τα ενστερνίστηκαν χιλιάδες απόφοιτοι, από τους οποίους πολλοί τοποθετήθηκαν σε κυβερνητικές υπηρεσίες. Σε μια συμβολική αλλά εντυπωσιακή αντίθεση με τη Γαλλία, η κυβέρνηση επέτρεψε στις μαθήτριες να φορούν την παραδοσιακή μουσουλμανική μαντήλα στο κεφάλι, εβδομήντα χρόνια αφότου ο Ατατούρκ είχε καταργήσει το φερετζέ. Αυτές οι κυβερνητικές ενέργειες, που οφείλονται κατά μεγάλο μέρος στην επιθυμία να υπονομευθούν οι δραστηρίοτητες των ισλαμιστών, αποτελούν μια μαρτυρία για το πόσο ισχυρές ήταν αυτές οι δραστηριότητες στη δεκαετία 1980 και στις αρχές της δεκαετίας 1990.

Δεύτερον, η ισλαμική αναβίωση άλλαξε το χαρακτήρα της τουρκικής πολιτικής. Διάφοροι πολιτικοί ηγέτες, όπως ο Τουργκούτ Οζάλ, ανοικτά ταυτίστηκαν με μουσουλμανικά σύμβολα και πολιτικές. Στην Τουρκία, όπως και σε άλλες χώρες, η δημοκρατία ενθάρρυνε την επιστροφή στην ιθαγενή κουλτούρα καθώς και στη θρησκεία. "Μέσα στη βιασύνη τους να αποκτήσουν την εύνοια του λαού και να κερδίσουν ψήφους, οι πολιτικοί -ακόμα και ο στρατός, το λίκνο και ο φύλακας της κοσμικότητας- αναγκάστηκαν να πάρουν υπόψιν τους τις θρησκευτικές αντιλήψεις του λαού: πολλές από τις παραχωρήσεις που έκαναν ήταν καθαρά δημαγωγικές". Τα λαϊκά κινήματα είχαν σαφείς θρησκευτικές τάσεις. Παρόλο που η ελίτ και οι κρατικοί λειτουργοί, και ιδιαίτερα ο στρατός, ήταν προσανατολισμένος στον κοσμικό χαρακτήρα της χώρας τους, φιλοισλαμιστικές εκδηλώσεις εμφανίστηκαν στις ένοπλες δυνάμεις...

Τρίτον, η αναβίωση του Ισλάμ επηρέασε την τουρκική εξωτερική πολιτική. Κατά τη διάρκεια του πολέμου του Κόλπου και υπό την επιρροή του προέδρου Οζάλ, η Τουρκία είχε συμμαχήσει με τη Δύση αναμένοντας ότι αυτή η κίνηση θα την έφερνε ένα βήμα πιο κοντά στην επιδίωξη να γίνει μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ωστόσο, η προσδοκία της αυτή δεν πραγματοποιήθηκε και, επιπλέον, ο δισταγμός του ΝΑΤΟ όσον αφορά τη στάση που θα κρατούσε στην περίπτωση που η Τουρκία δεχόταν επίθεση από το Ιράκ, γέμισε ανησυχία του Τούρκους. Οι Τούρκοι ηγέτες προσπάθησαν να διευρύνουν τους στρατιωτικούς δεσμούς με το Ισραήλ, πράγμα που προκάλεσε την έντονη κριτική των ισλαμιστών. Το κυριότερο, όμως, είναι ότι κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1980 η Τουρκία ανέπτυξε τις σχέσεις της με αραβικές και άλλες μουσουλμανικές χώρες. Στη δεκαετία του 1990, προωθεί έμπρακτα τα συμφέροντα των ισλαμιστών παρέχοντας σημαντική βοήθεια στους Βόσνιους μουσουλμάνους αλλά και στο Αζερμπαϊτζάν. Όσον αφορά τη Βαλκανική, την Κεντρική Ασία και τη Μέση Ανατολή, η εξωτερική πολιτική της Τουρκίας έχει εξισλαμιστεί.

δ´
Εδώ και πολλά χρόνια, η Τουρκία ικανοποιεί δύο από τις τρείς προϋποθέσεις που χρειάζεται μια διχασμένη χώρα για να αλλάξει την πολιτισμική της ταυτότητα. Οι ελίτ της Τουρκίας υποστηρίζουν συντριπτικά αυτή την αλλαγή και ο λαός συναινεί. Ωστόσο, οι ελίτ του αποδέκτη πολιτισμού, δηλαδή του δυτικού, δεν είναι δεκτικές. Όσο το ζήτημα εκκρεμεί, η ισλαμική αναβίωση στην Τουρκία γεννά αντιδυτικά αισθήματα στο λαό και αρχίζει να υπονομεύει την κοσμική, φιλοδυτική ελίτ. Τα εμπόδια που αντιμετωπίζει η Τουρκία στην πορεία του εξευρωπαϊσμού της, η περιορισμένη δυνατότητα της να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στις τουρκικές πρώην σοβιετικές δημοκρατίες, καθώς και η εμφάνιση του ισλαμισμού που διαβρώνει τη κληρονομιά του Ατατούρκ, οδηγούν στο συμπέρασμα ότι η Τουρκία θα παραμείνει μια διχασμένη χώρα. Οι Τούρκοι ηγέτες, εκφράζοντας αυτές τις αντιφατικές τάσεις της κοινωνίας τους, περιγράφουν τη χώρα τους ως "γέφυρα" μεταξύ πολιτισμών. Το 1993, η πρωθυπουργός Τανσού Τσιλέρ ισχυρίστηκε ότι η Τουρκία είναι ταυτόχρονα μια "δυτική δημοκρατία" και "τμήμα της Μέσης Ανατολής" που "γεφυρώνει δύο πολιτισμούς, φιλοσοφικά και γεωγραφικά".

Αντικατοπτρίζοντας αυτή την αμφιλεγόμενη κατάσταση, η ίδια η Τσιλέρ άλλοτε εμφανίζεται ως μουσουλμάνα και άλλοτε, μιλώντας προς το ΝΑΤΟ, ισχυρίζεται ότι "αποτελεί γεωγραφικό και πολιτικό γεγονός πως η Τουρκία είναι ευρωπαϊκή χώρα". Παρομοίως, ο πρόεδρος Σουλειμάν Ντεμιρέλ τόνισε ότι "η Τουρκία αποτελεί μια σημαντική γέφυρα που ενώνει τη Δύση με την Ανατολή, δηλαδή την Ευρώπη με την Κίνα". Μια γέφυρα, όμως, δεν είναι παρά ένα τεχνητό κατασκεύασμα που ενώνει δύο σταθερές οντότητες, αλλά δεν ανήκει σε καμία από αυτές. Όταν οι Τούρκοι ηγέτες αποκαλούν τη χώρα τους γέφυρα, παραδέχονται ότι είναι διχασμένη.

Έξοδος
Ο ιός της Δύσης και η πολιτιστική σχιζοφρένεια

Η κεμαλικού τύπου αντίδραση υπήρξε ανεπιτυχής... Ορισμένοι πολιτικοί ηγέτες πιστεύουν ότι μπορούν να αναμορφώσουν εκ βάθρων την κοινωνία τους. Αυτό είναι καθαρή ύβρις και είναι καταδικασμένοι σε αποτυχία. Μολονότι μπορούν να εισάγουν δυτικά στοιχεία, δεν μπορούν να καταπιέζουν επ' αόριστον τα κεντρικά στοιχεία της ιθαγενούς κουλτούρας. Ο ιός της Δύσης, όταν εγκατασταθεί σε μια άλλη κοινωνία, είναι δύσκολο να αποβληθεί. Αντέχει αλλά δεν έχει μοιραία αποτελέσματα: ο ασθενής ζει αν και δεν είναι ποτέ πια ο ίδιος. Οι πολιτικοί ηγέτες μπορούν να γράψουν ιστορία, αλλά δεν μπορούν να της ξεφύγουν. Δημιουργούν διχασμένες χώρες: δεν δημιουργούν δυτικές κοινωνίες. Μολύνουν τη χώρα τους με μια πολιτιστική σχιζοφρένεια που μετατρέπεται σε χαρακτηριστικό γνώρισμα της κοινωνίας τους.

Samuel Huntington
Η σύγκρουση των πολιτισμών και ο ανασχηματισμός της παγκόσμιας τάξης
1996
Terzo Books


14 Απριλίου 2017

Εαρινή ανθρωποποίηση - η αψιθιά, το στάχυ, ο κρόκος, η μυρτιά και ο νάρκισσος - ο πόνος της Παν Άγιας Κοσμογενής Μάνας, η Δήμητρα, γεώργιον μέγα του Κόσμου, και το Μοιρολόι - πού έδυ σου το κάλλος;... Κόσμε.



Μάνα μου μάνα στο δρόμο μου σπείρανε πέτρα κι αψιθιά. Μάνα μου μάνα τα νιάτα μου γείρανε κάτω απ' τα σπαθιά.



Μάνα μου μάνα
ηλιόλουστη μέρα μου
πότε θα σε βρω...
Μάνα μου μάνα
τον ήλιο σου φέρε μου
πάνω στο σταυρό

*
**
*




Την Μεγάλη Παρασκευή οι Ορθόδοξες καμπάνες χτυπούν με τον πλέον όμορφο, γλυκό και συνάμα κατανυκτικό μελαγχολικό, τρόπο. Είναι η ομορφότερη Ορθόδοξη κωδωνοκρουσία.

Οι εκκλησιαστικές καμπάνες ή κώδωνες έλκουν την καταγωγή τους από την Καμπανία της Ιταλίας και εμφανίστηκαν κατά τον 6ο μ.Χ αιώνα. Ευρεία χρήση τους προϋπήρχε στις εθνικές λατρείες (Ρωμη, Ναός του Διός κ.λπ). Οι αρχαιότερες καμπάνες έχουν βρεθεί στην Κίνα. Στην Ορθόδοξη Εκκλησία, οι καμπάνες εισήχθησαν κατά τον 9ο μ.Χ αιώνα, όταν ο Βυζαντινός Αυτοκράτορας Μιχαήλ τίμησε τον Δούκα της Ενετίας Ούρσο με το αξίωμα του Πρωτοσπαθάριου του Ρωμαϊκού-Βυζαντινού Θρόνου. Ανταποδίδοντας την τιμή, ο Ούρσος πρόσφερε στον Αυτοκράτορα δώδεκα καμπάνες που κρεμάστηκαν σε πύργο, στην αυλή του Ναού της Αγίας Σοφίας στην Κωνσταντινούπολη. Σταδιακά καθιερώθηκαν στην Ορθόδοξη λατρεία.

Η μεγαλύτερη καμπάνα του κόσμου βρίσκεται στη Μόσχα (παλαιότερα βρισκόταν στην Ινδία).







κοσμογενής θελξίθος κοσμογυναίκα
ὑπῆρξεν οὐ γενέσθαι γεώργιον μέγα του κόσμου
δικαίον
ην



Ω γλυκύ μου έαρ, γλυκύτατόν μου Τέκνον, πού έδυ σου το κάλλος;




*
**
*

Ἡ ζωή, πῶς θνήσκεις; πῶς καί τάφω οἰκεῖς; τοῦ θανάτου τό βασίλειον λύεις δέ καί τοῦ Ἅδου τούς νεκρούς ἑξανιστᾶς



Ὁ ὡραῖος κάλλει
παρά πάντας βροτούς
ὡς ἀνείδεος νεκρός καταφαίνεται
ὁ τήν φύσιν ὠραΐσας τοῦ παντός


Είναι χρεία να υπάρξ(χ)ει ο-μορφιά και κόσμος ώστε να μην υπάρξ(χ)ει α-κοσμία, α-μορφία και α-σχήμια.

.~`~.

9 Απριλίου 2017

Θραύσματα περί Ιστορίας και Ταυτότητας - μέρος β´.


I.

Την εποχή που η Κωνσταντινούπολη είχε περί τους 300.000 κατοίκους (υπάρχουν εκτιμήσεις που κινούνται μεταξύ 200.000 και 500.000) το Λονδίνο έχει 15.000-25.000 και το Παρίσι 20.000-30.000. Η δεύτερη μεγαλύτερη ευρωπαϊκή πόλη, μετά την Κωνσταντινούπολη, δεν αριθμούσε περισσότερους από 50.000 κατοίκους. Την περίοδο που η Κωνσταντινούπολη ήταν με διαφορά η μεγαλύτερη Πόλη στην Ευρώπη, με δεύτερη την Κόρδοβα (καμία άλλη ευρωπαϊκή πόλη δεν αριθμούσε περισσότερους από 40-60.000 κατοίκους), η Βαγδάτη -την οποία γνωρίζαν οι Κινέζοι-, είχε πληθυσμό που προσέγγιζε το 1.000.000. Η Βαγδάτη ήταν μια πόλη, που όμοια της δεν υπήρχε. Μονάχα τα μεγάλα αστικά κέντρα της Κίνας -υποτίθεται πως- μπορούσαν να σταθούν δίπλα της (Chang'an, Kaifeng, Hangzhou, Beijing).

Πότε χάνει τα πρωτεία της μεγαλύτερης ευρωπαϊκής πόλης η Κωνσταντινούπολη; Μαντέψτε. Μετά από την Άλωση του 1204 από τους εν Χριστό και εν Ευρώπη αδελφούς. Προσέξτε πως η Κωνσταντινούπολη είναι η μεγαλύτερη ευρωπαϊκή και χριστιανική πόλη, με την Κόρδοβα να ακολουθεί. Προσέξτε επίσης πως το Ισλάμ ήταν πανίσχυρο στούς χώρους της βορειοδυτικής Αφρικής και της νοτιοδυτικής Ευρώπης - μάλιστα λίγες δεκαετίες πριν από τις «σταυροφορίες», ο ηγεμόνας της Κόρδοβας παίρνει τον τίτλο του Χαλίφη. Πως είναι δυνατόν από στρατηγικής απόψεως να αποδυναμώνει κανείς στρατιωτικά τους χώρους της δυτικής Ευρώπης και να στέλνει ιερόμαχους πολεμιστές χιλιάδες χιλιόμετρα μακρυά; Είναι αδιανοητο. Πως είναι δυνατόν οι «σταυροφορίες» να στοχεύουν το Ισλάμ και να έχουμε την Άλωση του μόνου ευρωπαϊκού και χριστιανικού κέντρου, της Κωνσταντινούπολης, που στεκόταν αναμεσα στην Κόρδοβα και την Βαγδάτη; Από στρατηγικής απόψεως, η συνεργασία με τον Χριστιανισμό της Ανατολής και την Κωνσταντινούπολη, θα ήταν αυτή που θα απωθούσε το Ισλάμ, αν όντως το Ισλάμ ήταν ο στόχος. Πως είναι δυνατόν ο «εχθρός» να βρίσκεται στην Κόρδοβα και τελικά ο «εχθρός» να μετατοπίζεται χιλιάδες χιλιόμετρα μακρυά;

Μάταια θα ψάξει κανείς για απαντήσεις σε αυτά τα ερωτήματα. Η ευρωκεντρική ιδεολογία και ιστοριογραφία (σε συνδυασμό με την «παγκόσμια οικονομία» και τον «καταμερισμό εργασίας») έχει εξυπηρετήσει πολύ καλά τους σκοπούς της (με εξόχως... «επιστημονικούς» τρόπους). Σκόπιμα παραμερίζονται από την κοινή γνώμη και συνείδηση τα ιστορικά και γεωφυσικά δεδομένα. Μέσω «επιστημονικών ορολογιών» και «οικονομικών δεικτών» όμως είναι μάλλον αδύνατον να αλλάξουν τα γεωφυσικά δεδομένα του πλανήτη.

Συνεχίζω. Πότε χάνει τα πρωτεία της μεγαλύτερης ευρωπαϊκής πόλης η Κωνσταντινούπολη; Μετά από την Άλωση του 1204. Και ποιά πόλη παίρνει τα πρωτεία; Μαντέψτε ξανά. Το Παρίσι. Για περίπου δύο αιώνες.

Τον 15ο αιώνα η Κωνσταντινούπολη επιστρέφει στη φυσική της θέση ως η Πρωτεύουσα Πόλη της Ευρώπης, ως Οθωμανική όμως πλέον. Τον 16ο αιώνα ο πληθυσμός της Κωνσταντινούπολης αγγίζει τους 700.000 κατοίκους. Υπολείπεται μόνον του Πεκίνου. Περί το 1700 μ.Χ ο πληθυσμός της «παρηκμασμένης» Κωνσταντινούπολης (μετέπειτα «Ινσταμπούλ») εκτιμάται πως ξεπερνά τις 700.000. Το Λονδίνο και το Παρίσι πλησιάζουν το μισό εκατομμύριο (450.000-550.000). Η πλάστιγγα αρχίζει να γέρνει -από τα Στενά του Βοσπόρου- προς τα Στενά της Μάγχης. Τον 18ο αιώνα το Λονδινό ξεπερνά τους πάντες.

Για περίπου 8-10 αιώνες η Κωνσταντινούπολη είναι η μεγαλύτερη Πόλη της Ευρώπης. Δεν υπάρχει κανένα ιστορικό προηγούμενο, καμιά άλλη πόλη στην ιστορία της Ευρώπης με ανάλογη διάρκεια (επίσης δεν υπάρχει όχι απλά μεσαιωνική -αλλά γενικότερα- ευρωπαϊκή ιστορία δίχως την Κωνσταντινούπολη).

Μεγαλύτερες Πόλεις της Ευρώπης από ιδρύσεως της: Κωνσταντινούπολη (5-6 αιώνες), Κόρδοβα, Κωνσταντινούπολη (ξανά), Παρίσι (2 αιώνες), Γρανάδα, Κωνσταντινούπολη (2 αιώνες), Λονδίνο (2 αιώνες), Μόσχα (δεκαετίες), Κωνσταντινούπολη (ξανά).

Εδώ και περίπου μια δεκαετία η Κωνσταντινούπολη έχει επιστρέψει στη φυσική της ιστορική θέση, αποτελώντας τη μεγαλύτερη πόλη της Ευρώπης (Έπονται Μόσχα και Λονδίνο). Η «ινσταμπουλοποίηση» και η «κεμαλοποίηση», δηλαδή ο ιστορι(ογραφι)κός αφανισμός της Πόλης (και της Αυτοκρατορίας), δεν αντέχει, καταρρέει.

Επισημάνσεις-Σημειώσεις
[1] Όπως έγραφα παλαιότερα: Προκειμένου η Πόλη και η ιστορία της να εξαφανιστεί, δεν έπρεπε το όνομα να μείνει στο στόμα των Τούρκων - αλλά και των Ελλήνων. Κάτι τέτοιο συμβάδιζε με τις επιδιώξεις της εποχής. Δηλαδή με τη μεταβολή του Κεράτιου Κόλπου της Κωνσταντινούπολης των Ρωμαίων Αυτοκρατόρων, των Οθωμανών Σουλτάνων και των Βενετών Πατρίκίων (η ταφική πλάκα του Ερρίκου Δάνδολου ακόμη βρίσκεται στην Αγιά Σοφίά) σε ευρωπαικό αποχωρητήριο εξυπηρέτησης συγκεκριμένων πολιτικών. Με την Πόλη ως Κωνσταντινούπολη-Κωνστανιιέ, κάτι τέτοιο ήταν αδύνατον να συμβεί. Ως «Ἰστανμποὺλ» όμως, κάτι τέτοιο ήταν δυνατόν (τα υπόλοιπα αποτελούν «εκκοσμικευτικές» παραμυθίες). Χαρακτηριστικό είναι πως το «Ἰστανμποὺλ» καθιερώνεται με τον «ευρωπαϊκό προσανατολισμό» της Τουρκίας... Με την ιστορική αλλοίωση και παραχάραξη του ονόματος και την μετονομασία της Κωνσταντινούπολης-Κωνστανιιέ (Kostantiniyye) σε «Ἰστανμποὺλ», ξεκινά και το project της ολικής ιστορικής «τουρκοποίησης» της Οθωμανικής αυτοκρατορίας και του παράλληλου «εξευρωπαϊσμού» της «Τουρκίας», δηλαδή της προσπάθειας πλήρους ενσωμάτωσης ή/και αφομοίωσης της Κωνσταντινούπολης στον... Ρήνο, στην Ευρώπη του Ρήνου... Επιτέλους, η προσπάθεια πλήρους απαξίωσης, κατόπιν ενσωμάτωσης και τελικά αφομοίωσης έχει σχεδόν ολοκληρωθεί. Η Αυτοκρατορία των Ρωμαίων ως «Βυζάντιο» και η Νέα Ρώμη-Κωνσταντινούπολη ως «Ἰστανμποὺλ», εξαφανίζονται από το ιστορικό προσκήνιο και μεταβάλλονται σε συνιστώσες μιας Ευρώπης του Ρήνου και μιας Δύσεως του Ατλαντικού (μέχρι να αφομοιωθούν και να εξαφανιστούν πλήρως). Ο «εξευρωπαϊσμός» και «εκδυτικισμός» έχουν σχεδόν ολοκληρωθεί.

[2] Ο Αλέξανδρος δεν πήγε στη Δύση γιατί δεν υπήρχε τίποτα άξιο λόγου (σε σχέση με την Ανατολή). Παρόμοια, 1500 χρόνια αργότερα, οι Μογγόλοι σταμάτησαν την ευρωπαϊκή τους εισβολή, όχι επειδή ηττήθηκαν από Ούγγρους, Πολωνούς και Κροάτες (όλοι τους θύματα της ευρωκεντρικής ιστοριογραφίας και ιδεολογίας και οι ίδιοι). Αλλά επειδή στην Ευρώπη δεν υπήρχε τίποτα άξιο λόγου εκείνη την εποχή. Την ίδια περίοδο που καμία πόλη στην Ευρώπη δεν ξεπερνά τους 70.000 κατοίκους, εκτός από το Παλέρμο (ένα ακόμη θύμα του Ευρωκεντρισμού), τη Σεβίλλη, την Κωνσταντινούπολη και το Παρίσι (Τρεις, υπό την ευρεία έννοια, μεσογειακές πόλεις και μια από την ηπειρωτική Ευρώπη με πληθυσμό από 120 ως 160.000), η Βαγδάτη αγγίζει το ένα εκατομμύριο κατοίκους, με μόνες ισάξιες της, τις πόλεις Kaifeng και Hangzhou της Κίνας, ενώ οι Πόλεις Gurganj και Merv, στο σημερινό Τουρκμενιστάν, έχουν διπλάσιο ή τριπλάσιο πληθυσμό από οποιαδήποτε ευρωπαϊκη πόλη (υπάρχουν πολλά ακόμη άξια λόγου αστικά κέντρα: Poḷonnaruwa στη Σρί Λάνκα, Angkor στην Καμπότζη, Fez στο Μαρόκκο κ.λπ). Οι Μογγόλοι λοιπόν, εγκαταλείπουν το απώτατο άκρο, την παρωνυχίδα της Ευρασίας που ονομάζουμε Ευρώπη, και στρεφονται προς το νότο καταλύοντας το Χαλιφάτο των Αββασίδών. Άλωση της Βαγδάτης υπό τον Hülegü (μέχρι την Κίνα έφτασαν τα νέα). Όμως και η ίδια η αναφορά μονάχα σε Ούγγρους, Πολωνούς και Κροάτες είναι ''biased'', καθώς ουδείς αναφέρει, γνωρίζει ή θυμάται πως οι Μογγόλοι είχαν εισβάλει επίσης σε Σερβία και Βουλγαρία. Τέλος, οι Μογγόλοι της Χρυσής Ορδής είχαν μικρής διάρκειας συμμαχία με τους «Βυζαντινούς», μετά την επανάκτηση της Πόλης από τον Ρωμαίο Αυτοκράτορα και ιδρυτή της δυναστείας των Παλαιολόγων Μιχαήλ, και την επικράτηση του στην μάχη της Πελαγονίας ή της Καστοριάς, επί των δυνάμεων του Γουλιέλμου Βιλλεαρδουίνου, του Μιχαήλ Κομνηνού Δούκα και του Μαμφρέδου της Σικελίας. Η Μεσόγειος θα παραμείνει υπό την αποκλειστική σχεδόν κυριαρχία των μωαμεθανών από τον 10ο μέχρι τον 18ο αιώνα. Όταν οι Οθωμανοί παίρνουν την Πολη καί εδραιώνουν την αυτοκρατορία τους, οι ανερχόμενες -μέσω του κληρονομηθέντος πλούτου τών προηγουμένων ισλαμικών κρατών- δυνάμεις, Πορτογαλία και Ισπανία, στρέφονται πρός τον Ινδικό Ωκεανο και την Αμερική.

[3] Η Βαγδάτη ήταν πιθανότατα η πρώτη πόλη στην ανθρώπινη ιστορία που ξεπέρασε τους 1.000.000 κατοίκους (υπάρχουν και οι περιπτώσεις των κινεζικών πόλεων Chang'an και Kaifeng, ενώ οι αναφορές για τη Ρώμη, 1000 περίπου χρόνια νωρίτερα από αυτές τις πόλεις κρίνονται ως υπερβολικές). Η Βαγδάτη ήταν η Νέα Υόρκη της εποχής της (όχι από απόψεως πνεύματος. Η Νέα Υόρκη ήταν η πρώτη πόλη που ξεπέρασε τα 10 εκατομμύρια - ενώ το Τόκιο τα 20). Η Νάπολη, δηλαδή η Νεάπολις, είναι επίσης μια πόλη που υποβαθμίστηκε από τον ευρωκεντρισμό (τη συναντάμε σε αρκετές περιπτώσεις να ανταγωνίζεται το Λονδίνο και το Παρίσι). Υπήρξε και μια βραχεία περίοδος που η Θεσσαλονίκη ήταν από τις μεγαλύτερες ευρωπαϊκές πόλεις (με το Παλέρμο, το Παρίσι και φυσικά την Κωνσταντινούπολη). Κατά καιρούς, έχουν πέσει θύματα της ευρωκεντρικής ιδεολογίας και ιστοριογραφίας πρόσωπα, πόλεις, αυτοκρατορίες, λαοί, έθνη και θρησκείες πάσης φύσεως. Το κέντρο ή ο πυρήνας του ευρωκεντρισμού δεν είναι η «Ευρώπη». Όπως έχω τονίσει παλαιότερα, όταν μιλάμε για «ευρωκεντρισμό» δεν αναφερόμαστε σε ολόκληρη την ιστορία και γεωγραφία της Ευρώπης (θα επανέλθω σε αυτό). Μάλιστα οι περισσότερες περιοχές της Ευρώπης είναι οι ίδιες θύματα του ευρωκεντρισμού. Ο Πολωνός που μιλά για Πολωνολιθουανική Κοινοπολιτεία, ο Έλληνας που μιλά για «Βυζάντιο», ο Σικελός που μιλά για Βασίλειο της Σικελίας και ο Τούρκος που μιλά για Οθωμανική αυτοκρατορία, όλοι οι προηγούμενοι, είναι «εθνοκεντρικοί» και πνιγμένοι στην «μερικότητα» τους. Είναι Οικουμενικοί και «νεωτερικοί» μονάχα στο βαθμό που είναι... ευρωκεντρικοί (όλως τυχαίως).

[4] Η χειρότερη περίοδος στους 17 αιώνες ιστορίας της Πόλης, ήταν μετά από την Άλωση του 1204 και μέχρι τα πρώτα χρόνια της Άλωσης του 1453, και από το 1923 μέχρι περίπου το 1980.

[5] Κωνσταντινούπολη και Λονδίνο. Δύο μη ηπειρωτικό-ευρωπαϊκές Πόλεις είναι τα μεγαλύτερα αστικά κέντρα της «Ευρώπης» για περίπου 10-12 αιώνες (Το Λονδίνο χάνει τα πρωτεία από τη Μόσχα).


II.

Όπως έχει επισημανθεί και παλαιότερα, κατά καιρούς έχουν πέσει θύματα της ευρωκεντρικής ιδεολογίας και ιστοριογραφίας πρόσωπα, πόλεις, αυτοκρατορίες, λαοί, έθνη και θρησκείες πάσης φύσεως. Θύμα του ευρωκεντρισμού, όσο και αν φαίνεται περίεργο, είναι και ο Χριστιανισμός.

Ο Χριστιανισμός δεν είναι «ευρωπαϊκός» ή, για να το θέσουμε διαφορετικά, η Ευρώπη δεν έχει καμία αποκλειστικότητα επί του Χριστιανισμού. Πέρα από το γεγονος πως το δημογραφικό κέντρο βάρους, έδω και αρκετές δεκαετίες, έχει μεταφερθεί στο Νότο (Αμερική, Αφρική και σε κάποιο βαθμό Ασία - καθόλου τυχαίο που ο Πάπας προέρχεται από τη λατινική Αμερική), ιστορικά, στις δυτικές εσχατίες της Κίνας υπήρξε αρχιεπίσκοπος και χριστιανική παρουσία πριν από το Canterbury της Αγγλίας, και 1000 περίπου χρόνια πρωτού υπάρξει χριστιανική παρουσία στις Η.Π.Α. Δεν χρειάζεται φυσικά να αναφέρουμε πως οι Αιθίοπες και οι Αρμένιοι ήταν χριστιανοί 10 περίπου αιώνες πριν οι Ολλανδοί γνωρίσουν τον Καλβίνο και, 15 και πλέον αιώνες, πρωτού ο απαισιότατος κοσμικοθρησκευτικό-φονταμενταλιστής μεθοδιστής πανίβλακας George W. Bush (ο Πάπας και ο Χαμενεΐ φαντάζουν σαν μίξη Πλάτων και Oppenheimer, μπροστά του) κυβερνήσει τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Το δημογραφικό κέντρο βάρους του χριστιανισμού, από το 1900 και ύστερα, σταδιακά μετακινείται προς εξωευρωπαϊκούς χώρους. Πλέον βρίσκεται στον Παγκόσμιο Νότο. Συγκεκριμένα μεταξύ Λατινικής Αμερικής και -Κεντρικής και Νότιας- Αφρικής (South-South του Νότιου Ατλαντικού). Πριν από έναν αιώνα, το 80% περίπου των Χριστιανών ζούσαν στην Ευρώπη και τη Βόρεια Αμερική (Θυμίζω πως ανάμεσα στα τέλη του 19ου αιώνα και τις αρχές του 20ου, η Ευρώπη αποτελούσε περίπου το 25% του παγκόσμιου πληθυσμού). Το 2005, έναν περίπου αιώνα μετά, το ποσοστό αυτό είχε πέσει κάτω από το 40% (πλέον μάλλον βρίσκεται κάτω από το 30%. Η διατήρηση του ποσοστού σε αυτά τα επίπεδα ωφείλεται κυρίως στην ανατολική Ευρώπη). Αντίθετα, τα ποσοστά των Χριστιανών εκτοξεύθηκαν στον Παγκόσμιο Νότο. Στις μέρες μας, οι ΛατινοΑμερικάνοι, οι Αφρικανοί και οι ΆπωΑσιάτες είναι περισσότερο χαρακτηριστικοί εκπρόσωποι του Χριστιανισμού από τους Ευρωπαίους (κυρίως δυτικούς και βόρειους) και τους ΒορειοΑμερικανούς.

Το 1900, από τις πρώτες δέκα χριστιανικές χώρες, οι εννέα ήταν «δυτικές» ή ευρωπαϊκές (εξαίρεση αποτελούσε η Βραζιλία). Το 2005, είχαν απομείνει μόλις τρεις «δυτικές» χώρες. Οι Η.Π.Α, η Ρωσία και η Γερμανία (εφόσον όμως οι «δυτικοί» δεν θεωρούν τη Ρωσία «δυτική» χώρα, θα πρέπει μιλήσουμε για δύο χώρες, και μάλιστα για δύο προτεσταντικές, κατά βάση, χώρες. Η μια λουθηρανίζουσα και η άλλη καλβινίζουσα). Στις μέρες μας, οι πρώτες δέκα χώρες με το μεγαλύτερο χριστιανικό πληθυσμό είναι οι εξής: Ηνωμένες Πολιτείες, Βραζιλία, Μεξικό, Ρωσία, Φιλιππίνες, Νιγηρία, Κίνα, Κονγκό-Ζαΐρ, Γερμανία, Αιθιοπία. Στις δέκα αυτές χώρες κατοικεί ο μισός χριστιανικός πληθυσμός του πλανήτη. Μέχρι το 2030, στις πρώτες δέκα χριστιανικές χώρες, θα υπάρχει μια μόλις «δυτική» ή «βόρεια»: Οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής (τι είδους «χριστιανισμός» θα είναι αυτός είναι άλλο ζήτημα) [Για περισσότερα δες Πολιτιστικές μακροδομές: Γενικές παρατηρήσεις για την μετακίνηση του κέντρου βάρους της χριστιανικής ανθρωπογεωγραφίας προς τον Παγκόσμιο Νότο. 15 Αυγ 2015].

Τα ιδεολογικά απομεινάρια και απολειφάδια του ψυχρού πολέμου θεωρούν πως ο Χριστιανισμός «τριτοκοσμικοποιείται». Εγώ θεωρώ πως ο Χριστιανισμός, ως αισθητήρας και ως αποτύπωση των παγκόσμίων εξελίξεων, βρίσκεται πιο κοντά στην πραγματικότητα της παγκοσμιοποίησης απ' ό,τι τα δυτικοευρωκεντρικά προοδευτικά σχήματα -αγγλοσαξονικής λιμπεραλιστικής- «παγκοσμιοποίησης» τύπου Fukuyama (Τέλος της Ιστορίας) τα οποία -αποδέχονται σε μεγάλο βαθμό με παραλλαγμένα περιεχόμενα και οι μαρξιστές και- τοποθετούν στο κέντρο τις Η.Π.Α ή τον ΕυρωΑτλαντικό χώρο («Δύση») ιεραρχώντας ή περιφερειοποιώντας τον υπόλοιπο πλανήτη σε σχέση με αυτό το κέντρο (οδηγούμενα μέσω διπολικών ή τριπολικών σχημάτων σε προοδευτικά ιστορικά εξελικτικά στάδια: Είναι μια αντίληψη αυτονόητη, εφ' όσον εκκινεί κανείς από την επιδίωξη να δείξει ότι υπάρχει «ένας και μόνο» πολιτισμός. Ο «δυτικός» έτσι πολιτισμός αντεπαρατέθη προς όλους τους άλλους, με σκοπό όχι την ερευνητική σύγκριση αλλά απλώς την αγνόηση τους...). Ο Χριστιανισμός, όντας Οικουμενικός, όχι μόνο δεν μπορεί να είναι αποκλειστικά «δυτικός ή/και ευρωπαϊκός», αλλά είναι και -εν δυνάμει- ανταγωνιστικός προς τον «ένα και μόνο» πολιτισμό, τον «δυτικό».

Εάν ο Χριστιανισμός όμως δεν είναι -ούτε ιστορικά αλλά ούτε στις ημέρες μας- «ευρωπαϊκός» ή «δυτικός», τότε οι φονταμενταλιστές ισλαμιστές χτυπάνε τον χριστιανισμό ή κάτι άλλο; (μήπως και οι λεγόμενοι «σταυροφόροι» χτύπαγαν το Ισλάμ -τη Βαγδάτη και την Κόρδοβα- όταν άλωναν την Κωνσταντινούπολη;). Μάλλον κάτι άλλο χτυπάνε. Επίσης προκαλεί εντύπωση που δεν έχουμε επιθέσεις στην αντι-μουσουλμανική χριστιανική εθνο-κρατική Ουγγαρία του Orbán ή στην υπερ/νεο-συντηρητική Πολωνία, αλλά στις μετα-εθνοκρατικές ή υπερεθνικές Βρυξέλλες -ως τοπική ευρωπαϊκή έκφραση της Global Governance-, και σε «πολυπολιτισμικά» παλαιο-αποικιακά κέντρα όπως το Λονδίνο και το Παρίσι (το κείμενο γράφτηκε πριν από την επίθεση στην Αγία Πετρούπολη).

Το ποιά ακριβώς είναι η σχέση του Χριστιανισμού με το Ισλάμ, ας το αφήσουν -οι σοσιαλφιλελεύθεροι έθνοευρωπαϊστές- να το γνωρίζουν οι Πατριάρχες, οι Πάπες, οι χριστιανοί (οι κανονικοί, όχι οι γιαλαντζί) και τα τυπικότερα δείγματα χριστιανών της εποχής μας, όπως αυτοί της Αμερικής, της Αφρικής και της Ασίας (και όχι φυσικά της... Ολλανδίας ή του Βελγίου). Το να θυμάται ο σημερινός λίμπεραλ -όχι του 19ου αλλά του 21ου αιώνα- της Ε.Ε, τον Χριστό, προκαλεί υποψίες... Έχει άραγε στις μέρες μας ο «δυτικός» ή ο «ευρωπαίος» το αποκλειστικό δικαίωμα να επικαλείται τον Χριστιανισμό ή/και να μιλάει -κατ' αποκλειστικότητα- στο όνομα του; Εάν η απάντηση σε αυτό το ερώτημα δεν είναι θετική, τότε τι ακριβώς συμβαίνει;

Όπως η «Δύση» δεν αποτελεί στις μέρες μας τίποτα περισσότερο από την πολιτισμική προβιά του λιμπεραλισμού, έτσι και τα περί χριστιανοσύνης αποτελούν τη θρησκευτική προβιά του.

Ένα μείγμα ευρωκεντρισμού, εκκοσμίκευσης -και «αραιωμένου» χριστιανισμού-, λιμπεραλισμού (σοσιαλιμπεραλισμού μετά από την πτώση της Ε.Σ.Σ.Δ), αναμεμειγμένο με διάφορα ακόμη στοιχεία, αποτελεί την ιδεολογία των πολιτιστικών φορέων μιας εκκοσμικευμένης αμερικανικής και ευρωπαϊκής ελίτ.

Σημειώσεις
[-] Κατά τα λοιπά τον ιδεολογικό όρο «έλευθερος κόσμος» τον υποκατέστησε ο πολιτισμικός όρος «δυτικός κόσμος». Μετά το πέρας του διπολικού συστήματος ο φιλελευθερισμός άρχισε να εμποτίζει ή να «μολύνει», να χειραγωγεί και άλλα επίπεδα ή πεδία (πολιτισμικά, θρησκευτικά), εφόσον επικυριάρχησε στο ιδεολογικό (έγινε default setting ή ενσωματώθηκε όπως ένα λειτουργικό στους υπολογιστές).

[-] Ξαφνιάζουν ιδιαίτερα δε, ή προκαλούν απορία (ίσως και γέλιο), τα περί χριστιανοσύνης όταν αναφέρονται σε πληθυσμιακά σύνολα που είναι αμφίβολο αν εκχριστιανίστηκαν ποτέ: δεν έχετε παρά να εξετάσετε το ιδεολογικό μείγμα του μανιφέστου του Μπρέιβικ (παγανισμός, «χριστιανισμός», τεκτονισμός, πανευρωπαϊσμός -δίχως σλαβοορθόδοξους όμως-, κουλτουραλιστικός αθεϊστικος χριστιανισμός, ναϊτισμός κ.λπ), το οποίο έχει ως τίτλο και ως πρόταγμα μια «Ευρωπαϊκή Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας». Υπό μια έννοια ο Γκέερτ Βίλντερς είναι περισσότερο ειλικρινής όταν μιλάει για Φιλελευθερισμό και Ισλάμ.

[-] Η Ινδία -η οποία είχε χριστιανική παρουσία πολύ πρωτού οι Ρώσοι δούν «το φώς το αληθινό»- έχει περισσότερους χριστιανούς από τις πιο πολλές χώρες της Ευρώπης (οι μουσουλμάνοι είναι απείρως περισσότεροι στην Ινδία απ' ό,τι οι χριστιανοί, και πάλι όμως, η Ινδία έχει περισσότερους χριστιανούς από τις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες). Η Νιγηρία έχει περισσότερους χριστιανούς -και μουσουλμάνους- από οποιαδήποτε χώρα της Ευρώπης. Η Κίνα βρίσκεται στην 7η θέση με αρκετά εκατομμύρια χριστιανούς στα εδάφη της. Προσπαθεί να «εθνικοποιήσει» τον χριστιανισμό της, γιατί ως γνωστόν, την περίοδο της αποικιοκρατίας, οι χριστιανικοί πληθυσμοί -και όχι μόνον αυτοί- εργαλειοποίηθηκαν από τις μεγάλες ευρωπαϊκές δυνάμεις (η Νότιος Κορέα, σε σχέση με το συνολικό πληθυσμό της, έχει μεγάλο ποσοστό χριστιανών - «δυτικών» εννοείται, δηλαδή προτεσταντών και ρωμαιοκαθολικών). Ο φόβος είναι πως οι Ηνωμένες Πολιτείες θα χρησιμοποιήσουν τμήματα των προτεσταντικών πληθυσμιακών συνόλων προς «εκδημοκρατισμό» της Κίνας.

[-] Ο Χριστιανισμός είναι πιο ζωντανός από ποτέ και γεμάτος σφρίγος (πλήν συγκεκριμένων τμημάτων της Ευρώπης). Ο πλανήτης είναι εξίσου θρησκευόμενος όσο ήταν πάντοτε. Από, Εισαγωγή στην εποχή της μετα-εκκοσμίκευσης [14 Ιαν 2016]: ''My point is that the assumption that we live in a secularized world is false. The world today, with some exceptions to which I will come presently, is as furiously religious as it ever was, and in some places more so than ever. This means that a whole body of literature by historians and social scientists loosely labeled "secularization theory" is essentially mistaken. In my early work I contributed to this literature. I was in good company—most sociologists of religion had similar views, and we had good reasons for holding them. Some of the writings we produced still stand up. Although the term "secularization theory" refers to works from the 1950s and 1960s, the key idea of the theory can indeed be traced to the Enlightenment. That idea is simple: Modernization necessarily leads to a decline of religion, both in society and in the minds of individuals. And it is precisely this key idea that has turned out to be wrong'' - The Desecularization of the World - Peter L. Berger. Το βιβλίο «Απο-Εκκοσμίκευση του Κόσμου» (The Desecularization of the World: Resurgent Religion and World Politics) γράφτηκε δύο χρόνια πριν από την 11η Σεπτεμβρίου. Ο Berger δεν ξαφνιάστηκε από τις επιθέσεις. Επισημαίνει ότι «παραπλανηθήκαμε να πιστεύουμε πως ο εκσυγχρονισμός οδηγούσε στην εκκοσμίκευση, κυρίως επειδή οι πολιτιστικοί φορείς μιας εκκοσμικευμένης ελίτ αποτέλεσαν μια ευδιάκριτη μειονότητα ακαδημαϊκών που οδήγησαν μυωπικά όλους τους υπόλοιπους να πιστεύουν σε αυτή την υπόθεση». Ο Berger διερευνά πώς η εκκοσμίκευση αποτέλεσε και συνεχίζει να αποτελεί την ιδεολογία μιας αμερικανικής και ευρωπαϊκής ελίτ...


III.

Τα ίδια πράγματα επιστρέφουν με διαφορετικά χρώματα
Francesco Guicciardini, 1483 μ.Χ - 1540 μ.Χ

Λοιπόν... Για να μην το κουράζουμε με την Ευρωπαϊκή Ένωση (καθώς τα περί «Ευρώπης» και Ε.Ε, τα έχω αναλύσει σε δεκάδες σημειώματα υπό διάφορα πλαίσια).

Οπως τα κράτη γίνονται αντιληπτά ως γεωγραφικές πολιτικές οντότητες, δηλαδή ως πολιτικές οντότητες στο χώρο, έτσι μπορούμε να μιλήσουμε και για πολιτιστικές οντότητες στο χρόνο. Τα πεδία που εξετάζω με ενδιαφέρουν ως γεωφυσικά -και όχι ως οικονομικά- δεδομένα και ως συστήματα ιστορικών σχέσεων μακράς διαρκείας (δες αμέσως παρακάτω: 843 μ.Χ και 1957 μ.Χ). Δεν με ενδιαφέρει κάποιου είδους «ιδεαλιστική» αντίληψη, αλλά μια οπτική μακράς δομής και διάρκειας, μια αντίληψη ιστορικού βάθους. Λοιπόν...

α´
Η(οι) Συνθήκη(ες) της Ρώμης (1957 μ.Χ) δεν είναι τίποτα άλλο παρά μια νέα Συνθήκη του Βερντέν (Treaty of Verdun) του 843 μ.Χ. Η Ευρώπη των έξι είναι η νεο-Καρολίγγεια Ευρώπη, μια επαναφορά της Καρολίγγειας Ευρώπης [Εικόνες 1-2 και 3-4].






Αυτή η «Ευρώπη», η νεο-Καρολίγγεια Ευρώπη των έξι, του πυρήνα δηλαδή της Ε.Ε και της Ευρωζώνης, μιλά -και αξιώνει να μιλά- στο όνομα και κατ' αποκλειστικότητα της Ευρώπης ως ενιαίου όλου.

Η νεο-Καρολίγγεια πολιτιστική βάση των ελίτ, της Ε.Ο.Κ στον 20ο και της Ε.Ε στον 21ο αιώνα, φαίνεται και από τη θεσμοθέτηση/θέσπιση Βραβείου Καρλομάγνος, Αίθουσας Καρλομάγνος, του Ευρωπαϊκού Βραβείου Καρλομάγνου για τη Νεολαία ( σε νέες και νέους ηλικίας 16-30 ετών) κ.λπ. Το Βραβείο Καρλομάγνος, το οποίο απονέμεται κάθε χρόνο στην πόλη Aachen (στην οποία στέφθηκαν δεκάδες Αυτοκράτορες της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας Βασιλείς των Γερμανών), το έχουν λάβει προσωπικότητες όπως: Jean Monnet, Konrad Adenauer, Robert Schuman, Καραμανλής, Jacques Delors, Tony Blair, Angela Merkel και πρόσφατα ο Wolfgang Schäuble.

Το ερώτημα είναι πως θα κινηθεί η Ευρώπη του ανατολικογερμανικού και δυτικοσλάβικού κόσμου, δηλαδή αυτό που θα μπορέσαμε να ονομάσουμε Πρωσσική Ευρώπη. Ο πρώην Πρωθυπουργός της Πολωνίας Jarosław Kaczyńskί, δήλωσε πρόσφατα, πως «μια Καρολίγγεια Ευρώπη θα οδηγήσει σε συγκρούσεις στην ευρωπαϊκή ήπειρο».

Η Ιβηρική Χερσόνησος δεν αποτελεί οργανικό μέρος αυτής της Ευρώπης (υπάρχουν αρκετές «Ευρώπες», ήδη αναφέραμε τρεις: Καρολίγγεια, Πρωσσική, Ιβηρική). Η πρώτη διεύρυνση της Ε.Ο.Κ, δηλαδή της Οικονομικής Κοινότητας της νέο-Καρολίγγειας Ευρώπης (αυτός είναι ο γεωγραφικός πυρήνας και η ιστορική ουσία της), περιλάμβανε το Ηνωμένο Βασίλειο, την Ιρλανδία και τη Δανία, έπειτα την Ελλάδα και τέλος την Ιβηρική [εικόνα 5].


Οι χώρες της Καρολίγγειας Ευρώπης, που αποτέλεσαν τα ιδρυτικά μέλη της Ε.Ο.Κ, έχουν κοινή πολιτισμική υποδομή. Ο ρεαλισμός ως αντίληψη, έχει ο ίδιος διάρκεια, δεν διαθέτει όμως περιεχόμενα που να αντέχουν στο χρόνο. Υπό αυτή την έννοια, οι Ίβηρες, δεν πρόκειται να παραμείνουν, σε βάθος χρόνου, στην πρώτη ταχύτητα ή στον πυρήνα της Ε.Ε, δηλαδή στη νεο-Καρολίγγεια Ευρώπη. Ο ρεαλισμός ή οι εντάσεις μεταξύ Βρετανίας και Ισπανίας δεν αρκούν. Τα ίδια ισχύουν φυσικά και για άλλους, οι οποίοι επιδιώκουν μανιωδώς να ξεφύγουν και να αποσυνδεθούν από τη γεωγραφία τους (σε αρκετές περιπτώσεις μάλιστα, στρέφονται ευθέως εις βάρος της γεωγραφίας τους, λειτουργώντας ως βαρίδι του ιστορικού τους χώρου).

Ουσιαστικά έχει τεθεί σε κίνηση μια διαδικασία πολυδιάσπασης (έννοια στην οποία έχω κατ' επανάληψη αναφερθεί), που οδηγεί στην δημιουργία αυτού που έχω περιγράψει αρκετές φορές κατά το παρελθόν ως ασύμμετρη Ευρώπη.

Τα πράγματα αυτά τα έχω εξετάσει:

Το Ηνωμένο Βασίλειο δεν είναι και δεν μπορεί να είναι οργανικό μέρος αυτής της ηπειρωτικής δομής (Ε.Ε και Ευρωζώνη), η οποία αποτελεί κληρονόμο, κοσμικό ισοδύναμο ή επαναφορά υπό νέα μορφή της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας του Γερμανικού Έθνους (της οποίας η Αγγλία ουδέποτε υπήρξε κληρονόμος ή τμήμα της). Η συνάντηση των έξι ιδρυτικών κρατών-μελών της Ε.Ε (Γερμανία, Γαλλία, Ιταλία, Βέλγιο, Ολλανδία, Λουξεμβούργο) φανερώνει ποια είναι τα οργανικά μέρη αυτής της Αυτοκρατορίας. Οι υπόλοιποι αποτελούν περιφερειακά ή συμπληρωματικά στοιχεία (που προέκυψαν στα πλαίσια, και λόγω των αναγκών, της ενδο-ευρωατλαντικής πολιτικής της μεταψυχροπολεμικής κυρίως περιόδου). Η μεγαλύτερη κεντρικότητα της Γερμανίας στην μετα-βρετανική Ε.Ε σε συνδυασμό με την συνάντηση των έξι ιδρυτικών κρατών-μελών της Ε.Ε επιβεβαιώνει τα προηγούμενα...

Εάν τα έξι ιδρυτικά μέλη από εδώ και στο εξής αποφασίσουν να προχωρήσουν μόνα τους τότε ουδείς θα μπορεί να αρνηθεί πως μιλάμε για μια ΝεοΚαρολίγγεια-ΝεοΡωμαιοΓερμανική Αυτοκρατορία υπό την ονομασία «Ευρωπαϊκή Ένωση». Σε μια τέτοια εξέλιξη, η Γαλλία θα δεχθεί αφόρητες πιέσεις στο εσωτερικό της (και η Ιταλία θα κινδυνεύσει να δει να αναδύεται στο νότο της Νέο Βασίλειο της Νάπολης ή των Δύο Σικελιών. Η Αυστρία, τα επόμενα χρόνια, θα βρεθεί μπροστά σε μεγάλα διλήμματα, ίσως και τριλήμματα).

Από τον μετασχηματισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης που θα επέλθει μετά την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου θα προκύψει αυτό που εδώ και καιρό ονομάζω «ασύμμετρη Ευρώπη». [29 Ιουν 2016]

β´
Τις πρώτες δεκαετίες της, η Αυτοκρατορία χωρίστηκε σε Δυτική, Κεντρική και Ανατολική Φραγκία. «Βασίλειο Ρωμαίων και Φράγκων, Χριστιανικό Βασίλειο-Αυτοκρατορία, Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία». Αυτές ήταν ορισμένες από τις ονομάσίες της Αυτοκρατορίας που στις μέρες μας ονομάζουμε «Καρολίγγεια» (θα μπορούσαμε να μιλήσουμε και για Δυτική -όχι όμως μεσογειακή, αλλά- ΗπειρωτικοΕυρωπαϊκή Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία των Φράγκων). Αυτή η πολιτική δομή, υπό καμία έννοια δεν ήταν φιλική -έχθρική και ανταγωνιστική ήταν- προς την πολιτική δομή του Ρωμαϊκού Κράτους της Ανατολής («Βυζάντιο»), αλλά αυτό δεν αποτελεί αντικείμενο του σημερινού σημειώματος (Είναι οι απόγονοι αυτής της ΡωμαϊοΦραγκικής Αυτοκρατορίας, της Καρολίγγειας Ευρώπης, που θα εφεύρουν την ιστοριογραφική κατασκευή «Βυζάντιο»). Τα προηγούμενα δεν είναι ζήτημα «συμπάθειας ή αντιπάθειας» προς -ή εμμονής με- το «Βυζάντιο» (όλοι, από τα 18 μέχρι τα 25, ακούμε «Βυζάντιο» και μας βγάζει μια «ξινίλα», γιατί είμαστε πολιτιστικά κατεχόμενοι και διανοητικά, ιστορικά και από απόψεως ταυτότητας ετεροκαθοριζόμενοι και ετεροκατευθυνόμενοι). Είναι ζήτημα ιστορικών σχέσεων μακράς διάρκειας που παράγουν πολιτικά αποτελέσματα σε συγκεκριμένους ιστορικούς χώρους.

Θυμίζω πως τα πράγματα που εξετάζουμε εδώ μας ενδιαφέρουν ως γεωφυσικά -και όχι ως οικονομικά- δεδομένα και ως συστήματα ιστορικών σχέσεων μακράς διαρκείας (που υπερβαίνουν ρεαλιστικές πολιτικές ή σχέσεις 5-10ετίας. Άλλωστε με παρεμφερές τρόπο θέλει να αυτοπροβάλλεται και η ίδια η Ε.Ε).

Ο πρώην Πρωθυπουργός της Τουρκίας, Davutoğlu, είχε κάνει μια δήλωση που είχε εξαιρετικό ενδιαφέρον, αλλά δεν έγινε γνωστή στην Ελλάδα:

Nobody can tell me “we Europeans” and “you...” [Αυτο δεν ακούμε και από τους δικούς μας πολιτικούς: «οι Ευρωπαίοι και εμείς»] But we are part of European history. And we are part of contemporary Europe... We have to have an inclusive European identity. But if you have [και εδώ είναι το κρίσιμο] a Holy Roman-German-Christian type of understanding, then Europe has ended, sorry.

Ο Davutoğlu, μιλα σαν απόγονος του Ρωμαϊκού Κράτους της Ανατολής («Βυζάντιο»). Είναι ντροπή που αυτά τα πράγματα τα έχουν αναλάβει οι Τούρκοι (τους τα έχουμε οικειοθελώς παραχωρήσει). Η Ελλάδα, ως κράτος, ουσιαστικά δεν διαθέτει ιστορική ταυτότητα. Συμπεριφέρεται σαν φράγκικο πρακτορείο της νεο-Καρολίγγειας Ευρώπης στους μετα-βυζαντινούς χώρους (στους χωρους της παλαιάς Χριστιανικής Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας) και σαν παράρτημα των νεο-καρολίγγειων ελίτ της Ε.Ε (Η Ελλάδα επιδιώκει την υπαγωγή του ανατολικομεσογειακού χώρου στήν δυτικοευρωπαϊκή επιρροή, και κατά αυτόν τον τρόπο, την ολοκλήρωση του «αυτοκρατορικού» έργου της «Ευρώπης». Η απορρόφηση, δια μέσου της οικονομίας, επιδιώκεται και στην περίπτωση της ανατολικής Ευρώπης). Αυτη η στάση είναι ανησυχητική για το μέλλον της Ελλάδας και δεν της εξασφαλίζει την ιστορική της επιβίωση, όπως αυτονόητα (προ)ϋποθέτουν αρκετοί.

Στην εικόνα 6 φαίνονται οι Αυτοκρατορίες των Φράγκων («Καρολίγγεια») και των Ρωμαίων («Βυζάντιο»). Αυτές οι δύο αυτοκρατορίες ουσιαστικά φανερώνουν το πρόβλημα των σχέσεων δυτικής Ευρώπης (ή «Ευρώπης» σκέτο, όπως λένε ορισμένοι) και Μεσογείου, το οποίο παραμένει το κατ' εξοχήν ιστορικό και πολιτικό ευρωπαϊκό πρόβλημα μέχρι σήμερα (π.χ, αποτυχία Ευρωμεσογειακής Πολιτικής, «Αραβική Άνοιξη», σχέσεις Μαύρης Θάλασσας με Ανατολική Μεσόγείο και Αδριατική, Πόλεμος Γαλλίας - Αλγερίας, σχέσεις Γερμανίας και Γαλλίας ή Ε.Ε με Τουρκία, Κυπριακό, σχέσεις Ε.Ε-Ισραήλ και Παλαιστινιακό, εξασφάλιση ενεργειακής τροφοδοσίας από Αλγερία, Μεσόγειο και Μέση Ανατολή, σχέσεις Αράβων-Ε.Ε κ.λπ). Η σχέση της «δυτικής» ή νεο-φραγκικής ή νέο-καρολίγγειας Ευρώπης ή της «Ευρώπης του πυρήνα» με την ανατολική Μεσόγειο οφείλει ν' αλλάξει.




Από τον 11ο αιώνα μέχρι σήμερα (ίσως μέχρι τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο, μιας και τους έβαλαν κάτω οι Αμερικανοί), αυτή η σχέση υπήρξε μια μόνο: κάθε κρίση του δυτικοευρωπαϊκού χώρου μεταφέρεται στο ανατολικό τμήμα της Μεσογείου.

Οι σχέσεις «Ευρώπης» - Μεσογείου παραμένουν εκκρεμείς. Η αμηχανία της ευρωπαϊκής διανόησης, από τη δεκαετία του 1990 και ύστερα, καλυπτόμενη κάτω από ωραία λόγια, συναισθηματικές μετα-ηθικές απόψεις και κραυγές (emotivism), και επιφανειακές πολεμικές, είναι πασιφανής. Αποδειχθηκε παντελώς ανίκανη και ανεπαρκής (και η ανεπάρκεια φυσικά είχε -και έχει πάντα- πολιτικό αντίκτυπο και αποτελέσματα). Η ιστορική αμηχανία και η πολιτική απ-ουσία της δυτ. Ευρώπης υπήρξε εκκωφαντική. Η μη διαπίστωση αυτών των πραγμάτων φανερώνει το επίπεδο ποιότητας υποστάθμης της διανόησης των ημερών μας.

Βασικά, η «Ευρώπη» έχει πρόβλημα με τους πάντες και τα πάντα. Με την Μεσόγειο (με τον ευρωπαϊκό νότο και τον αφρικανικό βορρά), με τα «Βαλκάνια», με τους Τούρκους και τους Αραβες, με την ανατολική Ευρώπη (η οποία δεν υπακούει αρκετά, είναι δύστροπη και αρνείται να «απορροφηθεί») και με τους Ρώσους φυσικά. Πρόσφατα μάλιστα, η «Ευρώπη», εκτός από όλους τους προηγούμενους, απέκτησε πρόβλημα και με τους Αμερικανούς (ενώ ξαναθυμήθηκε πόσο «μη ευρωπαίοι» είναι -και ποσο «κακό» της έχουν κάνει-, οι Άγγλοι). Μπορούμε να βλέπουμε ή/και να εξετάζουμε ανάποδα τα πράγματα, απ' ό,τι μας έχουν μάθει στο κρατίδιο-Δουκάτο των Αθηνών. Η λεγόμενη «Ευρώπη», δεν βρισκεται σε καμία ιστορική σχέση με τις ευρύτερες ευρωπαϊκές περιοχές που αποτελούν προϋπόθεση για την ύπαρξη της. Γι' αυτό -κατά την ίδια- περιβάλλεται από «εχθρούς» και «ανίκανους» («ανεπίδεκτους μαθήσεως»).

Μπορεί όμως να είναι η «Ευρώπη» που έχει το πρόβλημα, και όχι όλοι οι υπόλοιποι.

Σημειώσεις-Επισημάνσεις
1. Η σχέση της «Ευρώπης» με όλους τους άλλους πολιτισμούς υπήρξε σχέση αντιθέσεως και μόνο, ενώ ο λιμπεραλισμός, στις φιλοσοφικές του προϋποθέσεις, βρέθηκε μονομάχος εναντίον ολοκλήρου της ανθρωπότητας. Ωστόσο, δεν υπάρχει μια Ευρώπη, παρά μονάχα ως γεωγραφική έννοια. Υπάρχουν πολλές «Ευρώπες». Έχω γράψει παλαιότερα ειδικό σημείωμα όπου ταξινομώ ορισμένες από αυτές, με βάση διάφορα μεικτά κριτήρια: Η Ευρώπη του πυρήνα ή του κέντρου, «πολυ-πολιτισμική», κοσμική, μετα-χριστιανική και εν δυνάμει μετα-εθνική Ευρώπη του Ρήνου (παραπέμπει στη νεο-Καρολίγγεια). Η Μετα-σοσιαλιστική χριστιανική κεντρική και ανατολική Ευρώπη (παραπέμπει στην Πρωσσική). Η Σκανδιναβική Ευρώπη. Η ρωσογενής ΣλαβοΟρθόδοξη Ευρώπη. Η Ευρώπη της Ιβηρικής. Η Ευρώπη της Ιταλικής Χερσονήσου, η οποία αποτελεί sui generis ανάδελφη κατάσταση. Η Ευρώπη νότια του Δούναβη η οποία είναι ασύμμετρα τριχοτομημένη θρησκευτικά και πολυσύνθετη, κ.λπ. Η δημιουργία μιας «ενιαίας Ευρώπης», φυσικά, δεν εξαρτάται από νομίσματα και θεσμούς, αλλά από την επίλυση των ιστορικών σχέσεων ανάμεσα σε όλες αυτές τις «Ευρώπες» (οι οποίες έχουν άκρως διαφορετικές πολιτιστικές προϋποθέσεις) καθώς επίσης από την οργανική σύνδεση των γεωιστορικών και γεωφυσικών αυτών περιοχών (και την ανάπτυξη της εσωτερικής και μεταξύ τους λειτουργικότητας). Και φυσικά από τις σχέσεις που θα έχει αυτή η «Ευρώπη» με τη Βόρεια Αφρική και τη Μέση Ανατολή. Δεν οδεύουμε προς τα εκεί. Τελικά, η «Ευρώπη», δηλαδή η νεο-Καρολίγγεια Ευρώπη του πυρήνα ή της πρώτης ταχύτητας της Ε.Ε, είναι εχθρός με όλους τους προηγούμενους.

2. Τη σχέση Ε.Ε-Γερμανίας δεν την αντιλαμβάνομαι ακριβώς με όρους γερμανικού ηγεμονισμού (δεν είναι τυχαίο πως πλήθος πολιτικών και πολιτικολογούντων - από μεγάλο μέρος του πολιτικού φάσματος -, υπερεθνικών ευρωπαϊστών ή γραφειοκρατών των Βρυξελλών έχουν ανεκτική στάση απέναντι στην Γερμανία. Θεωρούν πως χρειάζονται την Γερμανία προκειμένου να προχωρήσει και να μην παραλύσει ολοκληρωτικά η Ε.Ε. Το προηγούμενο από μόνο του αποτελεί ομολογία πως η Ε.Ε δεν μπορεί να λειτουργήσει ούτε τόσο συνεκτικά όσο ένα εθνικό κράτος, ούτε δίχως εθνικά κράτη). Την σχέση Ε.Ε-Γερμανίας, όπως έχω επισημάνει αρκετές φορές και κατά το παρελθόν, την αντιλαμβάνομαι ως εξής [4 Σεπ 2015]: ''Οι Βρυξέλλες αποτελούν μια κοσμική μορφή Βατικανού και η Ευρωπαϊκή Ένωση μια κοσμική επαναφορά της Αγιάς ΡωμαιοΓερμανικής Αυτοκρατορίας (ορισμένοι θα ισχυρίζονταν η Ευρωζώνη και όχι η Ε.Ε). Βρυξέλλες και Ε.Ε - ή Ευρωζώνη - αποτελούν ένα κοσμικό ισοδύναμο του είδους της οικουμενικής πολιτικής οργάνωσης που υπήρχε στη δυτική χριστιανοσύνη κατά τον μεσαίωνα. Είναι μια μετανεωτερική νεομεσαιωνική κοσμικιστική οικουμενίστική πολιτική τάξη-σύστημα που έχει ως βασικά χαρακτηριστικά της την επικαλυπτόμενη εξουσία, την πολλαπλή αφοσίωση και την μη εδαφική υπερ-εθνική ταυτότητα''. Η αντιστοιχία είναι μεταξύ Βρυξελλών και Βατικανού. Η σχέση Βρυξελλών-Γερμανίας αποτελεί αντιστοιχία της σχέσης Βατικανό-Αυτοκράτορας (της Αγίας ΡωμαιοΓερμανικής Αυτοκρατορίας). Η παλαιά μάχη των Βασιλέων-Μοναρχών εναντίον της Εκκλησίας και του Αυτοκράτορα μπορεί να ιδωθεί με σημερινούς όρους ως αντίδραση εθνικών κρατών προς τις Βρυξέλλες (υπερεθνικό επίπεδο) και την Γερμανία (εθνοκρατικό-εδαφικό επίπεδο διευρυμένης επιρροής και ισχύος). Όσοι ανησυχούν για «γερμανοποίηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης» ποτέ δεν αντιλήφθηκαν την Ε.Ε με τον τρόπο που την προσεγγίζω εδώ. Την αντιλήφθηκαν ως συνέχεια της σύμπραξης δυτικής Ευρώπης και Αμερικής (βασιζόμενοι στην αντίληψη πως συμφέρει τις Η.Π.Α μια νομισματική ένωση που είναι πολιτικά ανίσχυρη). Αυτό που απασχολεί πολλούς «ευρωπαϊστές» οπαδούς της Ε.Ε, δηλαδή μιας ξεχειλωμένης Αγίας ΡωμαιοΓερμανικής Αυτοκρατορίας, είναι να ηγείται μια Γερμανία του Ρήνου, δηλαδή μια Γερμανία της Δύσης και όχι μια Γερμανία που κοιτάζει ανατολικά, προς μια Ευρώπη που προσομοιάζει στην παλαιά Mitteleuropa-Μεσευρώπη (υπάρχουν και οι οπαδοί της Πανευρώπης). Όμως, όπως επισήμανα παλαιότερα, μετά το 2004 ''το κέντρο βάρους μεταφέρθηκε από τις Κάτω Χώρες και τον Ρήνο στην μετα-σοσιαλιστική ΚεντροΑνατολική Ευρώπη και την Βαλτική και τοποθετήθηκαν τα θεμέλια για αυτό που σήμερα ορισμένοι ονομάζουν «Γερμανική Ευρώπη». Θεωρώ τον όρο παραπλανητικό''... Η μετακίνηση αυτή ενίσχυσε την κεντρικότητα της Γερμανίας, η οποία και να ήθελε δεν μπορεί να αγνοήσει τον φυσικό της ρόλο ως δεσμού μεταξύ ανατολικής και δυτικής Ευρώπης... Από Μετά, και πέρα, από το δημοψήφισμα στο Ηνωμένο Βασίλειο - Μέρος I και Τρία μετα-κοσμικά (με αφορμή τον Πάπα) και τρία κοσμικά σχόλια περί «Ευρώπης», καθώς και ένα σχόλιο περί Κίνας.

3. Το ιστορικό υπόβαθρο της Ε.Ε ως νεοπαραδοσιακή αντίδραση [6 Μαΐ 2014]. Όταν αξιολογηθεί από τη σκοπιά της ιστορίας μακράς διάρκειας των πολιτισμών, η ΕΕ αποκτά έναν χαρακτήρα νεοπαραδοσιακής αντίδρασης του δυτικού πολιτισμού... Η Ευρώπη (ΕΕ), η οποία θεωρεί ότι διευρύνεται εντός των ορίων της ηπείρού της, στην πραγματικότητα... αντικατοπτρίζει μία εσωστρέφεια και μία στάση που φανερώνει την αντίδραση της Αγίας Ρωμαιογερμανικής αυτοκρατορίας. Οταν μελετηθεί η ευρωπαϊκή ιστορία, μπορεί να γίνει αντιληπτό ότι λειτουργεί μία μυστική διαλεκτική σχετικά με την κληρονομιά της Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας και ότι το δίλημμα διπλωματίας-πολέμού στην Ευρώπη πραγματοποιείται στα πλαίσια της εν λόγω διαλεκτικής. Τα σύνορα που προέκυψαν από τη συμφωνία του Βερντέν του 843, η οποία διαμοιράζει την Αγία Ρωμαιογερμανική αυτοκρατορία του Καρλομάγνου μεταξύ των τριών κληρονόμων, ταυτίζονται σχεδόν απόλυτα με τις φυσικές περιοχές και τα πεδία προβλημάτων της σημερινής Γαλλίας και Γερμανίας. Μετά από αυτό τον διαμοιρασμό, η Αγία Ρωμαιογερμανική αυτοκρατορία ενώθηκε εκ νέου για πρώτη φορά κατόπιν της διπλωματίας που διεξήγαγε ο οίκος των Αψβούργων και η οποία βασιζόταν στούς γάμούς μεταξύ [των ευρωπαϊκών] δυναστειών. Το ξεκαθάρισμα λογαριασμών [ως αντιπαράθεση] που προέκύψε από την εμφάνιση του συνασπισμού των Προτεσταντών, ο οποίος σχηματίστηκε ενάντια στην εν λόγω ένωση, είχε ως αποτέλεσμα τον Τριακονταετή πόλεμο που τερματίστηκε με την [εμφάνιση] του συστήματος της συνθήκης της Βεστφαλίας του 1648. Έτσι, η Αγία Ρωμαιογερμανική αυτοκρατορια διαλύθηκε εκ νέου. Αργότερα ο Ναπολέων ολοκλήρωσε εκ νέου την ίδια κληρονομιά και ως αποτέλεσμα του συνασπισμού που σχηματίστηκε εναντίον του, δημιουργήθηκε το σύστημα που προέκυψε από τη συνδιάσκεψη της Βιέννης, η οποία αντικατοπτρίζει την ενδοευρωπαϊκή διάσπαση, και [το σύστημα] ισορροπίας δυνάμεων. Οι μεν στρατηγικές τον Bismarck και του Γουλιέλμου Β', που επιδίωξαν να ανασυγκροτήσουν την ίδια κληρονομιά γύρω από τη Γερμανία, οδήγησαν στον Α' Παγκόσμιο πόλεμο, η δε [συναφής] προσπάθεια του Χίτλερ, προκάλεσε τον Β' Παγκόσμιο πόλεμο.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν είναι τίποτε άλλο από την προσπάθεια ανασυγκρότησης της εν λόγω κληρονομιάς αντί δια στρατιωτικών μέσων με οικονομικά και πολιτικά μέσα.