20 Νοεμβρίου 2017

20 Νοεμβρίου 2017.


Οι Τέσσερις Παγκόσμιοι Χωροφύλακες ή οι Τέσσερις Μεγάλες Δυνάμεις, ήταν οι συμμαχικές δυνάμεις κατά τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο. Το όραμα των Ηνωμένων Εθνών και του Συμβουλίου Ασφαλείας του Ο.Η.Ε εδράζεται σε αυτές τις τέσσερις -και όχι πέντε- δυνάμεις. Την Πρωτοχρονιά του 1942, ο Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτείων Roosevelt, ο πρωθυπουργός του Ηνωμένου Βασιλείου Churchill, ο Maxim Litvinov της Σοβιετικής Ένωσης και ο T. V. Soong της Δημοκρατίας της Κίνας, υπέγραψαν ένα σύντομο έγγραφο που αργότερα θα γινόταν γνωστό ως Διακήρυξη των Ηνωμένων Εθνών [Επ. 1].

Η Γαλλία δεν αποτελούσε μέρος των Τεσσάρων Μεγάλων Δυνάμεων (ούτε καν συμμέτοχο ή/και νικήτρια του πολέμου) και προστέθηκε ως πέμπτο μόνιμο μέλος-δύναμη στο Συμβούλιο Ασφαλείας του Ο.Η.Ε, μονάχα μετά από πιέσεις και επιμονή του Churchill [Σημ. 1] το ιστορικό μέγεθος του οποίου μελλοντικά θα αναθεωρηθεί [Επ. 2]. Η Βρετανία ή ορθότερα το Ηνωμένο Βασίλειο, ήταν η τελευταία μεγάλη δύναμη της ατλαντικής-δυτικής και της κεντρικής-ηπειρωτικής Ευρώπης. Έπαψε και επίσημα ή τυπικά να αποτελεί παγκόσμια μεγάλη δύναμη στα μέσα του 20ου αιώνα, με τα γεγονότα ή την πανωλεθρία του Σουέζ (η Γαλλία; Είχε πάψει να είναι νωρίτερα. Σωστά; Πάντα γύρω από τη συγκεκριμένη χώρα επικρατεί μια θολούρα). Τελικά, η μόνη ευρωπαϊκή -ηπειρωτική και ευρασιατική- δύναμη που άντεξε καθ' όλη τη διάρκεια του 20ου αιώνα, ήταν η Ρωσσία. Όπως έχουμε γράψει: «Βλέπωντας τα πράγματα στο σήμερα... μπορούμε να πούμε πως στην ιστορική κούρσα και στον ανταγωνισμό ανάμεσα σε Βρετανία και Ρωσσία, η Ρωσσία υπήρξε νικήτρια» [Σημ. 2], ενω παλαιότερα είχαμε επισημάνει πως: «Η παγκόσμια πολιτική δεν καθορίζεται από τη σχέση που έχουν οι χώρες με τη Γαλλία, αλλά από τη σχέση που έχουν ή οικοδομούν με τη Ρωσσία» [Σημ. 2].

Πιο συγκεκριμένα, σε ό,τι αφορά τη διαπλοκή των προηγούμενων χωρών στα πλαίσια της ενδο-ευρωπαϊκής πολιτικής: ''Οι γαλλικές ηγεμονικές φιλοδοξίες τερματίζονται οριστικά με το περας των Ναπολεόντιων Πολέμων και το Συνέδριο της Βιέννης. Από εκεί και ύστερα, τα ηνία της προσπάθειας-επιδίωξης επιβολής ηγεμονίας στο σύνολο της ευρωπαϊκης ηπείρου, θα τα αναλάβει η Γερμανία (Οι νεο-ηγεμονισμοί σε περιφερειακή κλίμακα των ημερών μας προκύπτουν λόγω της αδυναμίας και όχι της δύναμης των δύο αυτών κρατών - Γαλλίας και Γερμανίας -, καθώς δεν διαθέτουν παγκόσμιο εκτόπισμα ως ξεχωριστές μονάδες). Οι Ναπολεόντειοι Πόλεμοι είχαν ως αποτέλεσμα την διάλυση της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας και τη μεταβολή της Βρετανικής Αυτοκρατορίας στη «μεγαλύτερη δύναμη παγκοσμίως» για τον επόμενο αιώνα (κάτι που αμφισβητούν Αμερικανοί ιστορικοί και πολιτικοί επιστήμονες). Βλέπωντας τα πράγματα στο σήμερα, με ποιούς συνομιλούν, ανταγωνίζονται και συναλλάσσονται πυκνά οι δυνάμεις της εποχής μας, ποιούς προσπαθούν να περιορίσουν κ.λπ, μπορούμε να πούμε πως στην ιστορική κούρσα και στον ανταγωνισμό ανάμεσα σε Βρετανία και Ρωσσία, η Ρωσσία υπήρξε νικήτρια. Στις ηγεμονικές επιδιώξεις και στις προσπάθειες ενοποίησης της Ευρώπης υπό τη Γαλλία και τη Γερμανία (καθεμιάς ξεχωριστά), η Ρωσσία - μέ την άμεση ή έμμεση συνεισφορά των Αγγλοαμερικανών - άντεξε σε ευρωπαϊκό πλαίσιο, ηττήθηκε όμως κατόπιν σε παγκόσμιο (από τις Η.Π.Α). Η Ρωσσία καταβλήθηκε και υπέκυψε από μια έξω-ευρωπαϊκή δύναμη, τις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής, και αυτό θα πρέπει να τονίζεται (παλαιότερα τα είχε βρεί σκούρα με τους Ιάπωνες). Η προσπάθεια νεο-ηγεμονικής ολοκλήρωσης στα πλαίσια της Ε.Ε, είτε υπό τη συνέργεια Γαλλίας και Γερμανίας (ΝεοΚαρολίγγεια Ευρώπη) είτε υπό τη Γερμανία (κάποιας μορφής ανασύσταση της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, η οποία ξαναθυμίζω πως καταλύθηκε με τους Ναπολεόντιους Πολέμους), επαναφέρει το ζήτημα της εξισορροπησης ισχύος'' [Σημ. 2 και Επ. 3]. Ο λεγόμενος Γαλλο-Γερμανικός Άξονας (και όχι η «Ευρώπη» έτσι γενικά και αόριστα), υπό ομαλές συνθήκες, προφανώς θα αξιώνε-επιδίωκε να πάρει τη θέση που απώλεσε η Βρετανία στα μέσα του 20ου αιώνα μεταξύ των Τεσσάρων Μεγάλων - προκειμένου οι δύο αυτές χώρες, η Γαλλία και η Γερμανία, να επανέλθουν στο club των Μεγάλων Δυνάμεων [Επ. 4].

Ευρύτερα μεταπολεμικά και λιγότερο ευρωκεντρικά: Ήδη από τα μέσα της ψυχροπολεμικής περιόδου, με το συνδυασμό και τη μερική σύμπτωση του Sino-Soviet split και της Sino-American rapprochement είχαμε αρχίσει να κινούμαστε προς μια τριπολική παγκόσμια δομή - εξέλιξη που ουδέποτε έγινε παραδεκτή κατά τη διάρκεια της ψυχροπολεμικής ή «διπολικής» περιόδου (1945-1991). Ο διπολισμός, κατ' ουσίαν και όχι ιδεολογικά, υπήρξε καθ' όλη τη διάρκεια του ψυχρού πολέμου μονάχα σε αυτό που μετέπειτα ονομάστηκε Παγκόσμιος Βορράς. Στη συγκεκριμένη παρατήρηση θα επανέλθουμε γιατί η ανάγνωση, αποτίμηση και ερμηνεία της Ε.Σ.Σ.Δ που επικρατεί-κυριαρχεί, με αφορμή τον έναν αιώνα από την Ρωσικη Επανάσταση, δεν είναι παγκόσμια [Επ. 5]. Η έννοια των Τεσσάρων Παγκόσμιων Χωροφυλάκων-Δυνάμεων, που σταδιακά όμως όλες απώλεσαν το ρόλο τους, σε συνδυασμό με την παράλληλη ανάδυση νέων παγκόσμιων κέντρων και την επιστροφή παλαιών παραδοσιακών δυνάμεων-κέντρων, μας δίνει μια καλύτερη και πληρέστερη εικόνα για τις νέες παγκόσμιες τάσεις και εξελίξεις, από τις δυτικόευρωκεντρικές (μετα)ψυχροπολεμικές ερμηνείες που κυριαρχούν.


Επισημάνσεις - Bonus - Σημειώσεις

[Επ. 1] 1942: Declaration of The United Nations and The United Nations. Section 1: Origin and Evolution. Chapter A: The Declaration by United Nations. Οι αρχικές δυνάμεις που υπέγραψαν τη Διακήρυξη ήταν είκοσι έξι (26). Εκτός από τις Τέσσερις Μεγάλες Δυνάμεις (Η.Π.Α, Βρετανία, Ε.Σ.Σ.Δ, Κίνα) οι υπόλοιπες ήταν οι εξής: Αυστραλία, Βέλγιο, Καναδάς, Κόστα Ρίκα, Κούβα, Τσεχοσλοβακία, Δομινικανή Δημοκρατία, Ελ Σαλβαδόρ, Ελλάδα, Γουατεμάλα, Αϊτή, Ονδούρα, Ινδία, Λουξεμβούργο, Ολλανδία, Νέα Ζηλανδία, Νικαράγουα, Νορβηγία, Παναμάς, Πολωνία, Νότιος Αφρική και Γιουγκοσλαβία (όχι η Γαλλία. Θυμίζω πως η Ελλάδα ήταν υπό κατοχή, η Τσεχοσλοβακία και η Πολωνία είχαν καταλυθεί-πάψει να υπάρχουν κ.λπ). Πέρα των 26 εθνών που υπέγραψαν τη Διακήρυξη υπήρξαν έθνη που την ενστερνίστηκαν ή την υπέγραψαν μεταγενέστερα (δευτερεύοντα μέλη): Μεξικό, Κοινοπολιτεία των Φιλιππίνων, Αιθιοπία, Ιράκ, Βραζιλία, Βολιβία, Ιράν, Κολομβία, Λιβερια, Γαλλία, Ισημερινός, Περού, Χιλή, Παραγουάη, Βενεζουέλα, Ουρουγουάη, Τουρκία, Αίγυπτος, Σαουδική Αραβία, Συρία, Λίβανος.

Η Διακήρυξη των Ηνωμένων Εθνών αποτελεί μια Διακήρυξη Πολέμου και στα θεμέλια της υπάρχει εγκιβωτισμένη η αξίωση για «ολοκληρωτική νίκη επί των εχθρών». Ως εχθρός ορίζονται τα μέλη του Τριμερούς Συμφώνου, δηλαδή η Γερμανία, η Ιταλία και η Ιαπωνία. Δευτερεύοντα μέλη του Συμφώνου αυτού υπήρξαν οι εξής χώρες: Ουγγαρία, Ρουμανία, Σλοβακία, Βουλγαρία, Γιουγκοσλαβία, Κροατία (Όλες πλέον μέλη του ΝΑΤΟ, πλήν Γιουγκοσλαβίας που δεν υφίσταται). Υπάρχει και δευτερεύουσα αναφορά «στον αγώνα για τη νίκη επί του Χιτλερισμού». Με το πέρας του πόλέμου έμειναν οι νομιμοποιητικοί λόγοι (για τους οποίους γινόταν ο πόλεμος και επιδιωκόταν η απόλυτη νίκη): defend life, liberty, indepedence and religious freedom, and to preserve human rights and justice in their own lands. Μέχρι πρότινος είχε αναπτυχθεί έντονα η τάση ένας από τους προηγούμενους παράγοντες (human rights) να αυτονομείται και να στέφεται έναντι υπολοίπων. Αυτή η πορεία ξεκίνησε τη δεκαετία του 1970 και επιταχύνθηκε κατά τη δεκαετία του 1990 με μεταβολές στο διεθνές δίκαιο που προωθήθηκαν από τις Η.Π.Α.

[Επ. 2]: Το ιστορικό μέγεθος του Churchill υπερ-διόγκωθηκε μεταπολεμικά λόγω των εθνικών βρετανικών και διεθνικών διατλαντικών αναγκών της ψυχροπολεμικής πολιτικής. Ωστόσο, όσο θα απομακρυνόμαστε από τη ψυχροπολεμική περίοδο τόσο θα αναθεωρείται και το ιστορικό μέγεθος του συγκεκριμένου πολιτικού ανδρός (Σε παγκόσμια και ενδοδυτική κλίμακα θα μικραίνει, αλλά σε εθνοκεντρική-βρετανική κλίμακα θα γίνεται προσπάθεια αναθέρμανσης. Αυτή η τάση είναι εμφανής και μετά από το δημοψήφισμα-απόφαση για Brexit). Κάτι ανάλογο θα ισχύσει, για διαφορετικούς λόγους και σε διαφορετικό πλαίσιο, και για τον -μεταπολεμικό- Adenauer, όσο απομακρύνονται μεταξύ τους «Αμερική» και «Ευρώπη» γενικά, και Ηνωμένες Πολιτείες και Γερμανία ειδικότερα (θα μικραίνει το μέγεθος και η πολιτική ιστορική βαρύτητα του ανδρός). Το αμέσως προηγούμενο σχετίζεται και με το ζήτημα της λεγόμενης «Δύσεως» (αυτού του εφευρήματος-κατασκευάσματος κυρίως του 20ου αιώνα) και τη σχέση των εννοιών West και Abendland (οι οποίες δεν ταυτίζονται ούτε ιστορικά, εννοιολογικά, χρονικά και από απόψεως εμφανισεως σε γραπτά-κείμενα ή/και ρητορικά) σε συνάφεια με την προπολεμική αντιπαράθεση και την μεταπολεμική προσπάθεια ενσωμάτωσης, κανονικοποίησης και αναδιαπαιδαγώγησης της Γερμανίας. Στο συγκεκριμένο ζήτημα θα επανέλθουμε με ειδικό σημείωμα.

[Επ. 3]: Όλες οι ηγεμονικές τάσεις ανακόπτονται μεσω της εξισσορόπησης ισχύος και της διαμόρφωσης μιας -νέας- ισορροπίας δυνάμεων (Αυτός είναι και ο λόγος που οι ηγεμονιστές -ανεξάρτήτου ιδεολογίας- απεχθάνονται έννοιες και συνθήκες όπως ανεξαρτησία, αυτοκυβέρνηση, κυριαρχία κ.λπ).

[Επ. 4]: Η Γερμανία και η Ιαπωνία, οι μεγάλες ηττημένες του δεύτερου παγκοσμίου πολέμου, δεν είναι αναγνωρίσμενες μεγάλες δυνάμεις σε παγκόσμια κλίμακα, όπως είναι οι Η.Π.Α, η Βρετανία, η Ρωσσία και η Κίνα, αλλά μεταπολεμικοί σύμμαχοι των Η.Π.Α στα πλαίσια της ψυχροπολεμικής πολιτικής, ενώ η Γαλλία αναγνωρίστηκε και εισήλθε από το παράθυρο και λαθραία. Αυτή η εξαιρετικά απλή και αυτονόητη παρατήρηση έχει τη σημασία της.

[Επ. 5]: Η αποτίμηση της Ε.Σ.Σ.Δ, που γίνεται από αρκετούς στη λεγόμενη «αριστερά», είναι ευρωκεντρική και όχι παγκόσμια. Έχει επίκεντρο πρώτιστα, αν όχι αποκλειστικά, το χώρο που μετέπειτα ονομάστηκε Παγκόσμιος Βορράς και κυριως του εργαζόμενους της λεγόμενης Δύσεως. Είναι δηλαδή ευρωκεντρική και δυτικοκεντρική, και εκτός αυτού, εστιάζεται γύρω από τη γεωγραφία του ψυχροπολεμικού διπολικού συστήματος και του μεταψυχροπολεμικού Βορρά (Από την Νέα Υόρκη, το Λονδίνο, το Παρίσι και το Βερολίνο, έως τη Μόσχα, το Τόκυο, τη Σεούλ και το Λος Άντζελες), εξαλειφοντας ουσιαστικά, τον υπόλοιπο πλανήτη, ο οποίος μεταψυχροπολεμικά μετονομάστηκε - από Τρίτος Κόσμος - Παγκόσμιος Νότος (προκειμένου να κατασκευαστεί ο νέος διπολισμός). Πως μπορεί να σταθεί μια ερμηνεία που δεν εμπεριέχει τουλάχιστον το 1/3 της ανθρωπότητας (για να αναφερθούμε μονάχα στην Ινδια και την Κίνα) ως «Οικουμενική», μόνον αυτοί οι άνθρωποι γνωρίζουν. Μελλοντικά, και όσο περισσότερο προχωράμε προς τα μέσα του 21ου αιώνα, η περιόδος του λεγόμενου «Ψυχρού Πολέμου» και του «Διπολισμού» θα επανερμηνευτεί και θα αναθεωρηθεί ως προς το νόημα και τη σημασία της.

Επίσης, όσο περισσότερο ενισχύεται η παρουσία, το εκτόπισμα και η ισχύ της Κίνας στο διεθνές στερέωμα, τόσο περισσότερο θα είναι διατεθειμένοι αρκετοί να λησμονήσουν πως δεν ήταν λίγοι όσοι θεωρούσαν ψυχροπολεμικά και την Κίνα ως μέρος του Τρίτου Κόσμου. Φυσικά, οι συγκεκριμένοι όροι (Τρίτος Κόσμος κ.λπ) αναφέρονται για τη δική σας κατανόηση. Εξυπηρέτησαν - και εξακολουθούν να εξυπηρετούν, σε μικρότερο βαθμό πλέον - πολεμικές λειτουργίες και σκοπιμότητες, αν και στις μέρες μας είναι γελοίο να ερμηνεύει κανείς τις παγκόσμιες εξελίξεις μέσω της ψυχροπολεμικής ιδεολογίας του «τριτοκοσμισμού». Η ευρωκεντρική και γαλλοεπαναστατο-κεντρική αυτή αντίληψη, ιδεολογία και προσέγγιση (Πρώτος, Δεύτερος, Τρίτος Κόσμος), ουσιαστικά παγκοσμιοποιούσε τις τρεις τάξεις της Γαλλικής Επαναστάσεως σε πλανητική διεθνοπολιτική και διακρατική κλίμακα (Από τότε ήταν έωλη).

Σε περίπτωση που δεν σας είναι γνωστό, σας ενημερώνω πως και η επίσημη ερμηνεία και αφήγηση για τη Γαλλική Επανάσταση έχει πλέον ξεπεράστει (απλά δεν έχει ακόμη αποφασιστεί ποιά ακριβώς θα είναι η νέα κυρίαρχη-επίσημη ερμηνεία -καθώς ανταγωνίζονται πολλές- γι' αυτό και κρατιούνται σχετικά χαμηλοί τόνοι γύρω από το θέμα). Με την κατάρρευση της Ε.Σ.Σ.Δ (1989-1991), δύο αιώνες μετά από τη Γαλλική Επανάσταση, είχε καταρρεύσει και η Ορθόδοξη ερμηνεία της Γαλλικής Επαναστάσεως (που ήταν η μαρξιστική τέτοια και την οποία ενστερνιστηκαν πλήρως και οι φιλελεύθεροι στα πλαίσια της πολεμικής που διεξήγαγαν έναντι των πρώτων). Και στο συγκεκριμένο ζήτημα, δηλαδή στην ξεπερασμένη πλέον Ορθόδοξη ιστοριογραφία και ερμηνεία περί της Γαλλικής Επαναστάσεως, θα επανέλθουμε με ειδικό σημείωμα. Η αποτίμηση της Ε.Σ.Σ.Δ (Ρωσικής Επανάστασης) και η επανερμηνεία της Γαλλικής Επανάστασης, πιθανότατα θα επανακαθορίσουν και τη σχέση Γαλλικής και Αμερικάνικής Επαναστάσεως μεταξύ τους.

Bonus
Ο Churchill αντιτάχθηκε στη συμπερίληψη της Κίνας στις Τέσσερις Μεγάλες Δυνάμεις, την οποία πρέσβευε ο Roosevelt, καθώς φοβόταν-υποπτευόταν ότι οι Αμερικανοί προσπαθούσαν να υπονομεύσουν τις αποικιακές κτήσεις της Βρετανίας στην Ασία. Ο Roosevelt, που καθόρισε την ίδρυση των Ηνωμένων Εθνών μετά το τέλος του πολέμου, ήταν ενάντια στην αποικιοκρατική στάση του Churchill. Γενικότερα, στα πλαίσια των αναγκών και της διαπλοκής της διατλαντικής («δυτικής») πολιτικής, η αντι-αποικιοκρατική/ευρωπαϊκή στάση των Η.Π.Α έχει κατ' εξακολούθηση υποβαθμιστεί (ενώ ακόμη και στις μέρες μας, οι κύριοι υπερασπιστές της περιόδου της αποικιοκρατίας προέρχονται από την «Ευρώπη» και όχι από την «Αμερική»). Το προηγούμενο, σε συνδυασμό με την επανάγνωση της συνάφειας ανάμεσα σε Γαλλική και Αμερικανική Επανάσταση, θα μπορούσε να οδηγήσει σε νέα, λιγότερο ευρωκεντρικά, ερμηνευτικά ιστορικά μονοπάτια. Ήδη άλλωστε από τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο η ευρωκεντρική εποχή έχει ξεπεραστεί, ενώ γενικότερα οι Η.Π.Α δεν είναι ιδιαιτερα ευρωκεντρικές ως προς τις επιλογές, τη συμπεριφορά, τη στάση και τις επιδιώξεις τους. Η ίδια η ιδέα των Τεσσάρων, από την οποία γεννήθηκε ο Οργανισμός των Ηνωμένων Εθνών, αποτελεί μια λιγότερο ευρωκεντρική μετεξέλιξη της Κοινωνίας των Εθνών (Ξαναθυμίζω πως οι Τέσσερις Χωροφύλακες-Δυνάμεις ήταν οι Η.Π.Α, η Βρετανία, η Ρωσσία και η Κίνα, ενώ η Γαλλία αποτέλεσε -και εξακολουθεί να αποτελεί- μόνιμο μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας του Ο.Η.Ε χάρη στη Βρετανία. Αργότερα, μετά από τα γεγονότα του Σουέζ, και πυρηνική δύναμη). Έχουμε ανάφερθεί παλαιότερα από εδώ και σε μια λιγότερο ευρωκεντρική, και περισσότερο γόνιμη, ανάγνωση του δευτέρου παγκόσμιου πολέμου όταν τοποθετήσαμε, υπό τη μορφή νοητικού-ιστορικού πειράματος, ως εναρκτήριο σημείο του δευτέρου παγκοσμίου πολέμου, όχι την εισβολή της Γερμανίας στην Πολωνία, αλλά την εισβολή της Ιαπωνίας στην Κίνα, επιδιώκοντας να ξαναδιαβάσουμε τα ίδια γεγονότα με λιγότερο ευρωκεντρικό τρόπο, προκειμένου να αντλήσουμε συμπεράσματα για το σήμερα: σχέσεις Κίνας, Η.Π.Α, Ρωσσίας, Ιράν, Ινδίας, Ιαπωνίας, Κορέας σε κεντρική και ανατολική Ασία, Ειρηνικό και Κορεατική Χερσόνησο.

Σημειώσεις
[Σημ. 1] i. Robert C. Hilderbrand, Dumbarton Oaks: The Origins of the United Nations and the Search for Postwar Security, ii. Martin Gilbert, Winston S. Churchill, Volume 7: Road to Victory, 1941-1945, iii. T. O. Smith, Churchill, America and Vietnam, 1941-45, iv. Jonathan Fenby, The General: Charles de Gaulle and the France He Saved.

[Σημ. 2]. Κοσμοϊδιογλωσσία: Ηνωμένο Βασίλειο. Ιστορική εξέλιξη και σημεία καμπής. Εν συντομία και 25 Αυγούστου 2017 (II), Περισσότερα [3]: Ολοκλήρωση τριών ιστορικών κύκλων ή εποχών, Ηνωμένες Πολιτείες, Ηνωμένο Βασίλειο και Γαλλία - II: Ιστορικός κύκλος και κατάσταση του πυρήνα, 1 Αυγ 2016 (VII), Εποχές.

Σχολιασμός.


Τουλάχιστον από το 2009, και ακόμη πιο έντονα από το 2012, ζείτε μια «τεχνητή» -ή στον αυτόματο πιλότο- εσωτερική πολιτική σκηνή, ειδησεογραφία και κοινή γνώμη. Είστε χειραγωγούμενοι. Ασχολείστε όλες και όλοι με το εσωτερικό πολιτικό σκηνικό, τα κομματίδια και την πολυλατρεμένη σας («αριστεροδεξιά») παραταξιολογία. Κατά βάση όμως ασχολείστε με τρίχες. Ο κύκλος αποσταθεροποίησης και εσωτερικής κατάρρευσης ξεκίνησε το 2005-7 και δεν έχουμε ακόμη εξέλθει απ' αυτόν. Διότι υπάρχει συνεχής συσσώρευση σαπίλας, ενοχών, σκουπιδιών, μυστικών, απειλών και εκβιασμών (και άρα ανάγκη χειραγώγησης) δίχως κάθαρση και απόδοση ευθυνών (και άρα πιθανότητες αναγέννησης) και αξίωση ή αίτημα για αλήθεια (άρα απελευθέρωση). Αναρωτιόμουν πριν από λίγους μήνες [27 Μαΐ 2017] «Αλήθεια, τη δολοφονία του Kώστα Τσαλικίδη την θυμάται κανείς;»

Το 2013 έγραφα [30 Δεκ 2013]:

Μας διανοίγεται έτσι μια σειρά γεγονότων. Οι εσωκομματικές εκλογές στο Πα.Σο.Κ και στη Ν.Δ και η εκλογή των Κώστα Σημίτη και Κώστα Καραμανλή στην ηγεσία των κομμάτων τους αντίστοιχα, η κρίση των Ιμίων, η υπόθεση Οτζαλάν, το χρηματιστηριακό κραχ του 1999, η ένταξη της Ελλάδας στη ζώνη του €υρώ, η ανάληψη και διεξαγωγή των Ολυμπιακών Αγώνων το 2004, το Κυπριακό (σχέδιο Ανάν και η απόρριψη του) και η παράλληλη ένταξη της Κύπρου στη ζώνη του €υρώ την ίδια χρονιά, η οικονομική απογραφή, η αλλαγή ηγεσίας στο Πα.Σο.K, οι υποθέσεις της Μονής Βατοπεδίου, των δομημένων ομολόγων, Ζαχόπουλου και της απαγωγής Πακιστανών, η υπόθεση των υποκλοπών και της παρακολούθησης Καραμανλή (με -έμμεση- στοχοποίηση της αμερικανικής πρεσβείας), οι μεγάλες πυρκαγιές του 2007 στις οποίες έχασαν τη ζωή τους 63 άνθρωποι (και οι οποίες εμπεριείχαν υψηλό συμβολισμό σε κοινωνικό και εθνικό επίπεδο), το σκάνδαλο της Siemens (η οποία Siemens... χρημάτιζε πολιτικούς σε διάφορες χώρες μεταξύ των ετών 1990 και 2006), η δολοφονία του 15χρονου Αλέξανδρου Γρηγορόπουλου από ειδικό φρουρό στα Εξάρχεια τον Δεκέμβριο του 2008 και τα μετέπειτα γεγονότα, οι πυρκαγιές στην Αθήνα το 2009 (όπου κάηκαν συνολικά 210.000 στρέμματα), η αιφνιδιαστική κήρυξη (με Διάταγμα του Προέδρου της Δημοκρατίας) της λήξης των εργασιών της Β' Συνόδου της ΙΒ' Βουλευτικής Περιόδου, η προκήρυξη -πρόωρων- εκλογών, η αναθεώρηση του ελλείμματος και η υπογραφή της δανειακής σύμβασης από την νεοεκλεγμένη κυβέρνηση Παπανδρέου, η πυρπόληση της συναγωγής των Χανίων και οι βανδαλισμοί σε εβραϊκά νεκροταφεία, η προαναγγελία διεξαγωγής δημοψηφίσματος (μέσω θυελλωδών αντιδράσεων τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό της χώρας), η αποπομπή Παπανδρέου και η σύσταση κυβέρνησης συνεργασίας υπό τον Λουκά Παπαδήμο... δίχως τη διενέργεια εθνικών εκλογών και με αντιδράσεις από τα κόμματα της αντιπολίτευσης (σε αυτό το χρονικό σημείο έχουμε ουσιαστικά μεταβίβαση εξουσιών -όχι μονάχα στην Ελλάδα- από τη νομοθετική προς την εκτελεστική εξουσία, η οποία αποκτά υπερεξουσίες)... Κάπως έτσι, χονδρικά, φτάνουμε στις εκλογές του 2012 και την περίοδο της πρωθυπουργίας Σαμαρά και της συγκυβέρνησης Βενιζέλου... Από εδώ και πέρα είναι νωπά τα επισυμβαίνοντα... απώλεια, εκ μέρους του πολιτικού συστήματος -και πρωτίστως της κυβέρνησης- του ελέγχου των δρώντων υποκειμένων εντός του κράτους και τη μετακίνηση των αντιπαραθέσεων σε οριακά σημεία... πρόσφατη τρομοκρατική επίθεση στην οικία του Γερμανού πρέσβη στο Χαλάνδρι... δολοφονία Φύσσα από μέλος της Χ.Α, τις απαγγελίες κατηγοριών σε βουλευτές -μέλη της Χ.Α-, τη δολοφονία των μελών της Χ.Α, Φουντούλη και Καπελώνη και την ανάληψη ευθύνης από την τρομοκρατική οργάνωση «Μαχόμενες Επαναστατικές Λαϊκές Ομάδες» κ.λπ. Και έπεται συνέχεια... [30 Δεκ 2013]

Και συνέχιζα την άνοιξη που μας πέρασε [27 Μαΐ 2017]:

Σήμερα αναρωτιέμαι πόσα ακόμη είχα ξεχάσει: νόμος περί ευθύνης υπουργών, C4I κ.λπ. Όλα τα προηγούμενα μέχρι το 2012. Τι να πρωτοθυμηθούμε; Αμυντικά σχέδια της χώρας σε ιδιωτική οικία!, υπόθεση Φαλτσιάνι, δηλαδή λίστα Λαγκάρντ κ.λπ. Αλήθεια, τη δολοφονία του Kώστα Τσαλικίδη την θυμάται κανείς; Οχετός. Nα τονίσω πως στα προηγούμενα δεν ανέφερα τις εκλογές του 2000. Να βγουν και να πουν τι συμβαίνει στη χώρα εδώ και πάνω από μια δεκαετία... Το 2015 [15 Ιουλίου 2015] έγραφα για επιστροφή στο 2007 στην οποία μας επανέφεραν συμβολικά οι πυρκαγιές. Μίλαγα για μια συμβολική επαναφορά στην απαρχή του κύκλου εσωτερικής κατάρρευσης ή/και αποσταθεροποίησης, ο οποίος ξεκίνησε πριν από την είσοδο της χώρας στο Δ.Ν.Τ και στον «ευρωπαϊκό μηχανισμό στήριξης». Μίλαγα για μια μιά χώρα που οκτώ χρόνια μετά από τις πυρκαγιές του 2007, ήταν μια χώρα πιο φτωχή υλικά, ηθικά και πνευματικά, πιο γερασμένη, καθημαγμένη, με την νέα γενιά να μεταναστεύει, τεράστια ανεργία και ακόμα μεγαλύτερη υπογεννητικότητα [27 Μαΐ 2017]... Πρόσφατα, πριν από λίγους μήνες, είχαμε μια τρομοκρατική επίθεση / απόπειρα δολοφονίας ενός διορισμένου μη εκλεγμένου πρώην πρωθυπουργού της Ελλάδας -πρώην διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος και αντιπρόεδρου της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας [γύρω από την οποία έγινε προσπάθεια να συσπειρωθεί όλο το κομματικό σύστημα]... Όλες οι πολιτικές μεταβάσεις, από το 2009 και ύστερα, έγιναν μέσω θεσμικής δυσλειτουργίας ή δυσμορφίας (για να το θέσω κομψά). Ούτε το 2009, ούτε το 2011, ούτε το 2012, ούτε το 2015 υπήρξε κανονικότητα και ομαλή θεσμική λειτουργία (μονάχα επίφαση των προηγούμενων). Από το 2007, κυρίες και κύριοι, συμπολίτες μου, έχουμε να δούμε κυβέρνηση να ολοκληρώνει θητεία (αποτέλεσμα, μέχρι ενός σημείου, και της συσσώρευσης σκανδάλων και της μη κάθαρσης της περιόδου 1999-2007). Απο το 2007... Η Ελλάδα είναι μια ανοχύρωτη χώρα πολύ πριν από το 2010.... Οι τυφλοί βλέπουν μονάχα την οικονομική διάσταση [27 Μαΐ 2017].

Όπως θα γνωρίζετε, δεν γράφω συχνά για το εσωτερικό πολιτικό σκηνικό. Όχι τυχαία. Δεν υπάρχει ούτε λόγος ούτε νόημα. Καθώς διαμορφώνεται κατά τέτοιο τρόπο η ειδησεογραφία, η κοινή γνώμη, η παραταξιολογία και η μικρόπολιτική-κομματική ατζέντα, ώστε να μην επικρατούν τα ουσιώδη και τα καίρια (και να επικρατούν ή/και να επιπλέουν οι φελλοί και τα κατακάθια μέσω των αμνημόνων).

Σημείωση
Πόσα από τα προηγούμενα έχουν συμβεί σε άλλα κράτη-μέλη της Ε.Ε και της Ευρωζώνης; [''Εάν βρείτε παρόμοιες καταστάσεις, με όσα περιγράφονται στις προηγούμενες δύο παραγράφους, να έχουν συμβεί τη τελευταία δεκαετία στο εσωτερικό πολιτικό τοπίο, για παράδειγμα, της Πορτογαλίας ή της Ιρλανδίας, ενημερώστε με...'' 30 Δεκ 2013]. Απαντήστε εσείς που ασχολείστε τόσο πολύ με το εσωτερικό πολιτικό σκηνικό και με τις μικροκομματικές ατζέντες... Οι (ηθελημένα ή αθέλητα) ακάθαρτοι αμνήμονες. Η Ελλάδα συνεχίζει μέσω της σύνθεσης, ανακύκλωσης και του ξεπλύματος και όχι της υπέρβασης και κάθαρσης της κόπρου που έχει συσσωρευθεί από το 1996-99 και ύστερα. Ήδη από το 2015, μια ακόμη κρίσιμη χρονιά, παρατηρούσα πως «Η διαδικασία διάσπαση -του ιδίου-, ανακύκλωση -του ιδίου-, ξέπλυμα, αθώωση -του ιδίου- και επανανομιμοποίηση (μετά από την πλήρη ηθική και πολιτική απονομιμοποίηση) -του ιδίου-, συνεχίζεται. Το πολιτικό κεφάλαιο εξαντλήθηκε εκφυλιζόμενο και ανακυκλούμενο και δεν διαθέτει εφεδρείες. Η απονομιμοποίηση είναι τεράστια σε έκταση και βάθος και το χαώδες κενό αντιπροσώπευσης θα διευρυνθεί περαιτέρω. Ως πότε θα αντέχουν τα τσιρότα και τα μπαλώματα;». Το υψηλό επίπεδο απονομιμοποίησης των κομμάτων και των εκφραστών τους ωθεί στην προσπάθεια εφεύρεσης νέων τρόπων πολιτικής επανανομιμοποίησης και ηθικής επανακεφαλαιοποίησης τους, που αποσκοπούν στην απόκρυψη των ευθυνών, των ενοχών και της συντριβής τους. Η δίκη τους συντριβή έγινε συντριβή της χώρας.

''Μέσα σε μια τέτοια ατμόσφαιρα ηθικής αποκτήνωσης και οχλαγωγίας, μέσα σε ένα τέτοιο περιβάλλον εκβιασμών, απειλών, παραίτησης και ελλιπούς αντιπροσώπευσης, δίχως κυβέρνηση και δίχως αντιπολίτευση, πορευόμαστε [Με αποεθνικοποίηση και μεταλλαγή κυριαρχίας και εδαφικής βάσης (ιδιοκτησιακής, δημογραφικής, πλουτοπαραγωγικής ή άλλης) και εθνικοποίηση-κοινωνικοποίηση ευθυνών, βαρών και ενοχών]. Έγινε η ανοχή στη σαπίλα, η ηθική εξαχρείωση και ο εκβαρβαρισμός συνήθεια μας. Η πολιτιστική και υλική υποβάθμιση και η μορφωτική και ηθικοπνευματική εκπτώχευση συνοδεύεται από τον εκφυλισμό και τη συρρίκνωση της πολιτικής σε μια ψήφο, ακόμα χειρότερα, σε ένα... Ναι και Όχι (Ναι μεν αλλά). Αυτός είναι ο μεταπολιτευτικός ερειπιώνας'' [20 Ιουλ 2015].

Η εσωτερική κάθαρση, απόδοση ευθυνών και η αξίωση για αλήθεια, αποτελουν προϋπόθεση για την αντιμετώπιση των εξωτερικών προκλήσεων. Αλλά πλέον δεν μιλάει κανείς... για τα ουσιώδη και τα καίρια. Ομερτά. Οι ιδιοτελείς, και οι αφελείς και οι αμνήμονες που τους συνοδεύουν, επικράτησαν. Κυριάρχησαν.

8 Νοεμβρίου 2017

5 Νοεμβρίου 2017

2 Νοεμβρίου 2017

Σχολιασμός.



• Στις αρχές του 19ου αιώνα, η Βρετανία (η Πρωσσία) και η Ρωσσία σταμάτησαν και συνέθλιψαν τη Γαλλία του Ναπολέοντα.

• Στον 20ο αιώνα, οι Η.Π.Α (η Βρετανία) και η Ρωσσία σταμάτησαν και συνέθλιψαν τη Γερμανία του Χίτλερ.

• Ψυχροπολεμικά, κατά τη διάρκεια του διπολισμού, είχαμε τον ιδεολογικό πόλεμο με πυρήνα τις Η.Π.Α και τη Ρωσσία.

• Στα μέσα της ψυχροπολεμικής περιόδου, οι Η.Π.Α προσεγγίζουν την Κίνα εις βάρος της Ρωσσίας.

• Μεταψυχροπολεμικά, στις αρχές του 21ου αιώνα, έχουμε την ανάπτυξη της συνέργειας Κίνας και Ρωσσίας, στο άλλο άκρο της οποίας βρίσκονται οι Η.Π.Α.


Ποιά είναι η μόνη χώρα που παραμένει σταθερά, συνεχώς και ανελλιπώς σε όλα τα ζευγάρια και τα στρατηγικά τρίγωνα όλων των κρίσιμων ιστορικών περιόδων και αναμετρήσεων;

Μελλοντικά, μόλις και εφόσον υπάρξει ευκαιρία και χρόνος, θα επιχειρήσουμε μια σύντομη και μεστή σύνοψη γι' αυτή τη χώρα-άξονα της παγκόσμιας ιστορίας που ακούει στο όνομα, Ρωσσία.


Επισήμανση
Ως προς τα πιο ευρωκεντρικά πράγματα: Είναι ασφαλώς και η ιστορική εμπειρία, τα αποτελέσματα και τα διδάγματα των πρώτων δύο αντιπαράθεσεων, που θα συμβάλλουν στη δημιουργία του λεγόμενου ΓαλλοΓερμανικού Άξονα (και στις περί «Ευρώπης» ιδεολογικές επικαλύψεις). Πάντα, όπως έχουμε επισημάνει εδώ και χρόνια, σχεδόν από την αρχή της παρουσίας μας στο διαδίκτυο, μια ατλαντική δύναμη (Βρετανία, Η.Π.Α) - στο τέλος και με μισή καρδιά - συνεργάζεται με την συγκεκριμένη δύναμη που δεσπόζει στην Ευρασία. Τη Ρωσσία. Πιο συγκεκριμένα την αυτοκρατορική Ρωσσία τον 19ο, τη σοβιετική Ρωσσία τον 20ο αιώνα. Τον 19ο αιώνα, η Βρετανία επικράτησε επί της Γαλλίας με τη βοήθεια της (αυτοκρατορικής) Ρωσσίας. Τον 20ο αιώνα, οι Η.Π.Α επικράτησαν επί της Γερμανίας με τη βοήθεια της (σοβιετικής) Ρωσσίας. Ο 19ος αιώνας θεωρήθηκε ο αιώνας της Βρετανίας (αν και για αρκετούς πλέον κάτι τέτοιο είναι αμφισβητήσιμο). Ο 20ος αιώνας θεωρήθηκε ο αιώνας των Η.Π.Α (εν πολλοίς). Ο 21ος αιώνας;... (ξεκινά με την συνέργεια Κίνας και Ρωσσίας, η οποία έρχεται να μεταβάλλει εσωτερικά τις παγκόσμίου βεληνεκούς, βαρύτητας και εκτοπίσματος τριγωνικές σχέσεις που αναπτύχθηκαν ανάμεσα σε Η.Π.Α και Κίνα εις βάρος της Ρωσσίας, από τη δεκαετία του 1970 και ύστερα - με απαρχή το λεγόμενο Sino-Soviet ή ΡωσσοΚινέζικο split, 1960-1989).

29 Οκτωβρίου 2017

26 Οκτωβρίου 2017

Είναι η Μουσική και μόνον η Μουσική.


Μια Μελωδία, πέντε αιώνες, πολλαπλές (ανθρωπο)γεωγραφίες, νοήματα και γλώσσες.

Από τα La Mantovana και Il Ballo di Mantova μέχρι το Fuggi, Fuggi, Fuggi da questo cielo και τους Giuseppe Cenci, Gasparo Zanetti, Giovan Battista Ferrini και Biagio Marini. Από το An Italian Rant του John Playford και το Ik Zag Cecilia Komen, τον Chopin και την Kim Chee-yun, μέχρι το Vltava (Ursprung der Moldau) του Smetana και τον Camille Saint-Saëns. Από το σουηδικό Ack Värmeland, du sköna, το Das Lied von der Moldau (Brecht) και την Zarah Leander, μέχρι μια Χριστούγεννιάτικη Χορωδία στη Β. Ρηνανία-Βεστφαλία και την Hatikvah. Από επανεκτελέσεις ζωντανές (σε εσωτερικό χώρο ή/και σε φυσικό περιβάλλον) και ηχογραφημένες σε στούντιο διασκευές σε διάφορα είδη (κιθαριστικό, folk, avant, rock, jazz, έγχορδα) μέχρι, τέλος, το Tree of Life.


Ι





ΙΙ





ΙΙΙ




ΙV




V








VΙΙ






VΙΙΙ








ΙX




.~`~.
Είναι η Μουσική και μόνον η Μουσική



24 Οκτωβρίου 2017

Σχολιασμός.


Το διεθνές σύστημα καταρρέει, και εν τέλει καταστρέφεται, όχι μόνο επειδή νέες αναδυόμενες και επιθετικές δυνάμεις δημιουργούν ανισορροπίες και επιδιώκουν να κυριαρχήσουν και να επιβληθούν επί των γειτόνων τους, αλλά και επειδή οι παρακμάζουσες και φθίνουσες δυνάμεις, αντί να συμβιβαστούν στοιχειωδώς και να προσαρμοστούν στο μέγιστο δυνατό βαθμό στις νέες συνθήκες, προσπαθούν να διατηρήσουν και να παγιώσουν την ολισθαίνουσα υπεροχή τους μέσω μιας εκμεταλλευτικής, κοντόφθαλμης, αλαζονικής και δίχως μέτρο, φραγμό και όριο, ηγεμονίας.

21 Οκτωβρίου 2017

21 Οκτωβρίου 2017.

I

[Στον Economist τις -globalised- πλεξούδες τους] και στο Bloomberg έπλεκαν τις -eurocentric- κάλτσες τους. Who Has the World's No. 1 Economy? Not the U.S.


Photographer: Kurt Wittman/UIG via Getty Images

Επισήμανση
Στο κρατίδιο (παπαγάλο-πελάτη-παράρτημα) Griechestan/land απλά αναπαρήγαγαν άκριτα ευρώ-δυτικολογίες (και πως «το PPP είναι αδιάφορο»). Δεν μπόρεσαν ή δεν θέλησαν ποτέ να κατάλαβουν ουσιωδώς διαφορές μεταξύ διεθνούς εκτοπίσματος και εσωτερικών δεικτών (προφανώς μια μικρή χώρα με υψηλό κατά κεφαλήν -π.χ το Σουλτανάτο του Μπρουνέι, το Λουξεμβούργο ή το Κατάρ- δεν επηρεάζει και δεν καθορίζει όσο μια μεγάλη αλλά φτωχότερη χώρα) και πως η ισχύ έχει πολλές διαστάσεις και μορφές, ούτε τη σημασία που διαδραματίζει τόσο η δημογραφική δομή και βαρύτητα όσο και η στρατηγική προσέγγιση και διάνοια θέλησαν να καταλάβουν (η Γερμανία διέθετε και τα δύο στον προηγούμενο μεγάλο πόλεμο) σε χώρες που βρίσκονται σε παρόμοια τεχνολογική βάση (το άρθρο απλοποιεί υπερβολικά βέβαια γράφοντας When two countries of similar technology levels fight, numbers tend to tell, αλλά έχει και αυτό την αξία του). Υπάρχουν φυσικά και άλλοι παράγοντες που δεν είναι του παρόντος. Τα διεθνή πράγματα δεν προσεγγίζονται με το «που θα ήθελες να ζεις» (ούτε καθορίζονται από αυτό). Αυτές οι στάσεις - πέρα από τις εσωτερικές ιδεολογικές παραταξιακές και κομματικές ανάγκες, ελέγχου, διαμόρφωσης και χειραγώγησης, που εξυπηρετούν - αποτελούν προσπάθειες ολικής εσωτερίκευσης και προκύπτουν από αναγωγικές θεωρίες, ερμηνείες και προσεγγίσεις των διεθνών πραγμάτων. Γενικότερα πάντως, οι μελλοντικές διεθνείς και παγκόσμιες εξελίξεις πιθανότατα δεν θα έχουν τις κατευθύνσεις που αναμένουν αρκετοί στο διατλαντικό χώρο (όπου γίνεται απεγνωσμένη προσπάθεια αναζήτησης και δημιουργίας ενός νέου διπολισμού). Κατά τα λοιπά, το άρθρο δεν λέει κάτι το ιδιαίτερο. Επειδή για παλαιούς αναγνώστες ορισμένα πράγματα που παρουσιάζουμε μπορεί να είναι αυτονόητα ή/και κατανοητά, όχι όμως για νεότερους, ενδέχεται να επαναφέρουμε μια σειρά παλαιότερων δημοσιεύσεων για τις μεταβολές που έχουν λάβει χώρα.


II

Ας υπενθυμίσουμε κάτι που επισημάναμε πριν από ενάμησι περίπου χρόνο και ας το αφήσουμε εδώ να υπάρχει:

...το 2017-18, οι άνθρωποι θα δυσκολεύονται να θυμηθούν πως ήταν τα πράγματα πριν από το 2008-2009. Οι άνθρωποι συνηθίζουν... Νομίζω πως σταδιακά, και ξεκινώντας από το υπόλοιπο του 2016, εισερχόμαστε σε μια νέα φάση της περιόδου 2012-2026... Ο κόσμος μας, το 2026, θα είναι ένας κόσμος εντελώς διαφορετικός.

Σημείωση-Επισήμαση
Τα προηγούμενα άνοιξη-καλοκαίρι του 2016, λίγες εβδομάδες πριν από το δημοψηφίσμα στο Ηνωμένο Βασίλειο για την αποχώρηση από την Ευρωπαϊκή Ένωση, λίγους μήνες πριν από την εκλογή Τράμπ στο αξιώμα του Προέδρου των Η.Π.Α, πριν από τις εκλογές σε Γερμανία (όπου είχαμε τα χαμηλότερα ποσοστά για τους Σοσιαλδημοκράτες από το 1949 και για τους Χριστιανοδημοκράτες από το 1953, ενώ ως Συνέργεια CDU/CSU επίσης από το 1949), Αυστρία και Γαλλία (και την ανακύρηξη-ενθρονιση του Χριστού ως Βασιλιά της Πολωνίας!) και τα ''Make America και Europe Great Again'', Σκωτίες και Καταλονίες, αποχώρηση των Η.Π.Α από Trans-Pacific Partnership, Συμφωνία για το Κλίμα και UNESCO κ.λπ.

Επισήμανση
Παρεμπιπτόντως και ολοκληρώνοντας, έχει αξία να επισημανθεί πως τα αποτελέσματα των εκλογών στη Γερμανία αποτέλεσαν την πρώτη αμφισβήτηση, εξασθένιση και υποστροφή (στον πυρήνα μαλιστα και όχι στην περιφέρεια) της επικοινωνιακής ευρώ-δυναμικής και του τεχνητά καλλιεργημένου ευρώ-κλίματος αισιοδοξίας και προοπτικής, της «Επιστροφής της Γαλλίας», της ''Françallemagne'' και του ''Make Europe Great Again'' μετά από την εκλογή Macron, καθώς και της αναμενόμενης επαναβεβαίωσης και της προοπτικής εμβάθυνσης του λεγόμενου Γαλλο-Γερμανικού Άξονα, προσγειώνοντας στην κοινωνική, πολιτική και εθνική πραγματικότητα και φανερώνοντας πως τα ευρωπαϊκά αυτονόητα αντιμετωπίζουν περιπλοκές και νέες πιο σύνθετες πραγματικότητες από αυτές που είχαν παραδοσιακά ορισμένοι ultra ευρωπαϊστές στο μυαλό τους. Το επόμενο διάστημα, η μετεξέλιξη των προηγούμενων σε συνδυασμό με νέες καταστάσεις (εσωτερικά και εξωτερικά της Γαλλίας), πιθανότατα θα επιβεβαιώσουν την εκτίμηση ότι ο Macron, η Γαλλία του Macron, αποτελεί μια φούσκα (έναν παραφουκωμένο βάτραχο) και μια αυταπάτη.


III
Οπλίτες σε κινεζική πολιορκία

Από την δημόσιευση του Dr. Christopher A. Matthew του Australian Catholic University στο Journal of Asian History, "Greek Hoplites in an Ancient Chinese Siege", 2011.

Το 36 π.Χ έγινε η μάχη του Zhizhi στην Σογδιανή, σύγχρονο Κιργιστάν, μεταξύ του Μογγολοειδούς φύλου Σιονγκ-νου που ίδρυσε το Zhizhi και τους πολιορκήτες Κινέζους των Han. Κατά την διάρκεια της μάχης οι κινέζοι παρατήρησαν με περιέργεια "περισσότερους από 100 άνδρες που υπερασπίζοταν την πύλη σε σχηματισμό στενό όπως [κοπαδι από] τα ψάρια" με ασπίδες και δόρατα.

Ο Matthew υποστηρίζει ότι οι υπερασπιστές αυτοί ήταν απόγονοι του Ελληνο-Βακτριανού Βασιλείου που είχαν μάθει την τακτική της Οπλιτικής Φάλαγγας, η οποία δεν είχε πάψει να χρησιμοποιείται σε τμήματα, ακόμη και στους Ελληνιστικούς χρόνους από μισθοφόρους. Κατά την Οπλιτική Φάλαγγα, οι στρατιώτες βρίσκονται κοντά, προστατευόμενοι από την ασπίδα του εκ δεξιών τους. Την παρουσία απογόνων του Ελληνο-Βακτριανού Βασιλείου στην πόλη Li-xien, την οποία οι μελέτητες εικάζουν ως "Αλεξάνδρεια" και γενικά στην Σογδιανή, υπόστηρίζει η μαρτυρία του Zhang Qian τo 130 π.Χ στην περιοχή. Ο απεσταλμένος των Han, βρήκε περιτοιχίσμένους αστικούς πληθυσμούς με συνήθειες και ενδυμασίες παρομοιες των Ελληνιστικών βασιλείων νοτιότερα, όπως λέει. "Πίνουν κρασί από αμπέλια που καλλιεργούν και οι γυναίκες τους έχουν καλή θέση."

Από παλαιότερη ανάρτηση, σε νεκροταφείο πέραν της Κ.Ασίας: "Οι βασιλείς (ή στρατιώτες) του νεκροταφείου της Sampul είχαν ποικίλη προελεύση, συνθέτοντας έναν ομοιογενή στρατό εξελληνισμένων Περσών, δυτικών Σκύθών ή Sacae Ιρανών από την πλευρά της μητέρας τους, ακριβώς όπως και οι περισσότεροι δεύτερης γενιάς Ελλήνων αποίκων που ζουσαν στην Αυτοκρατορία των Σελευκιδών. Οι περισσότεροι από τους στρατιώτες του Μεγάλου Αλεξάνδρου ο οποίος έμεινε στην Περσία, την Ινδία και την Κεντρική Ασία είχαν παντρευτεί γυναίκες της περιοχής, έτσι οι στρατηγοί τους ήταν ως επί το πλείστον Έλληνες από την πλευρά του πατέρα τους ή είχαν μακεδόνες παππούδες. Ο Αντίοχος Ι είχε περσιδα μητέρα, και όλοι οι Ινδο-Έλληνες ή ελληνο-Βακτριανοί ήταν σεβαστοί στον πληθυσμό σαν ντόπιοι; όπως συνήθιζαν οι Έλληνες της Βακτριανής στα δίγλωσσα νομίσματά τους και λάτρευαν πολλοί τους τοπικούς θεούς. Η εξέταση DNA του νεκροταφείου Sampul δείχνει ότι είχαν πατρική καταγωγή από το ανατολικό τμήμα της Μεσογείου." [see Chengzhi Xie et al., Progress in Natural Science, vol. 17 (August 2007) pp. 927–33].


Σημειώσεις

[-] Ολόκληρη η δημοσίευση-μελέτη στην αγγλική

[-] Αρχική δημοσίευση στο facebook (Ἑλληνική Ἱστορία)

[-] Battle of Zhizhi (郅支之戰), 36 BC ,Taraz (Talas River, eastern Kazakhstan), Sino/Han-Xiongnu War (133 BC to 89 AD), Han dynasty, Western Regions-Xiyu

Ενδυμασία Σογδιανού, από το Μουσείο του Τατζικιστάν (Δεξιά με κίτρινο). Αριστερά, γυναικείες από Σαμαρκάνδη (Ουζμπεκιστάν).

18 Οκτωβρίου 2017

Δύο Σύντομα Σχόλια.



I
Τώρα τι να (ξάνα)γράψουμε για το Κουρδικό; Να γράψουμε σας τα λέγαμε, σας τα γράφαμε; Όσοι παρακολουθούσατε δεν θα ξαφνιαστήκατε με όσα συμβαίνουν (και θα ήσασταν επιφυλακτικοί με όσους προσπαθούσαν να σας φουσκώσουν το κεφάλι). Προσεγγίσαμε το ζήτημα μέσα από πολλά διαφορετικά πρίσματα, προκειμένου να αναπτύξέτε τη δική σας κρίση και άποψη, και τις δικές σας αντιστάσεις απέναντι στο διαμορφούμενο κλίμα και την κοινή γνώμη των καιρών. Το επόμενο διάστημα, θα κάνουμε μια Σούμα με τα κομβικότερα σημεία που επισημάναμε τα τελευταία χρόνια, τα οποία θα φανούν χρήσιμα και στο μέλλον.

Ξέρετε πολλούς που να μην έπεσαν έξω σε ό,τι αφορά το Κουρδικό;


Σημείωση
Τί ήταν το Κουρδικό (για την Ελλάδα και ως ζήτημα εγχώριας κατανάλωσης και παρηγοριάς), το γράψαμε πριν από λίγο καιρό.

Επισήμανση
Δεν θα γράψουμε τίποτα λοιπόν για το Κουρδικό. Το μόνο που θα επισημάνουμε είναι πως το «Κουρδικό» δεν τέλειωσε. Θα επιστρέψει υπό νέα μορφή («όχι έτσι όπως φαντασιώνονται ορισμένοι στην Ελλάδα»), όπως συμβαίνει πάντα, αν και το Κιρκούκ οπωσδήποτε αποτελεί ταφόπλακα μιας συγκεκριμένης αντίληψης και προσέγγισης του «Κουρδικού». Εδώ και έναν αιώνα, Μοσούλη και Κιρκούκ, αποτελούν κλειδόλιθους. Η Συρία και η Αίγυπτος (ως Ηνωμένη Αραβική Δημοκρατία) ακριβώς την Μοσούλη προσπάθησαν να ξεκολλήσουν από το Ιράκ την περίοδο 1958-1961/63 (επί Abd al-Karim Qasim), ενώ η μοίρα Αρμενίων και Ελλήνων και η προσπάθεια μετατροπής τους σε «ξένο σώμα» παλαιότερα, σε περιοχές όπου κατοικούσαν και δραστηριοποιούνταν επί αιώνες, σφραγίστηκε από το Μπακού (Baku) και τη Μοσούλη (Mosul). Μελλοντικά, τα πράγματα ενδέχεται να επιστρέψουν εκεί από όπου και ξεκίνησαν το 1990. Δηλαδή στο Κουβέιτ (Από την εισβολή του Ιράκ στο Κουβέιτ). Κιρκούκ, Μοσούλη και Κουβέιτ δεν είναι άσχετα μεταξύ τους πράγματα. Το 1913 καθορίζονται τα όρια της οθωμανικής επιρροής επί του Περσικού Κόλπου (Anglo-Ottoman Convention), μεταξύ άλλων, και σε ό,τι αφορά το Βιλαέτι της Βασόρας - επί του οποίου περιλαμβανόταν και το Κατάρ, στο οποίο έχει επιστρέψει η Τουρκία με στρατιωτική βάση (αυτή τη στιγμή η Τουρκία έχει βάλει πόδι σε βόρειοδυτική Συρία και Κατάρ, δηλαδή σε τμήματα δύο παλαιών-πρώην οθωμανικών βιλαετιών: Vilâyet-i Haleb και Vilâyet-i Basra). Στο Κατάρ είχαμε ένταση πριν από λίγο καιρό. Ήδη λοιπόν, ένα τμήμα του Βιλαετιού της Βασόρας έχει αναδευθεί. Απομένει να δούμε τι θα συμβεί και με το τμήμα του Κουβέιτ. Το εμιράτο του Κουβέιτ βρισκόταν υπό βρετανική κηδεμονία ως το 1961, όταν και έγινε ανεξάρτητο. Μην εγκλωβίζεστε στο Κουρδικό. Εχουμε γράψει κατ' επανάληψη για μεταβολές Συνθηκών, καθώς και για την εξαϋλώση της επιρροής των Ηνωμένων Πολιτειών στη βόρεια Μέση Ανατολή και τη δυτική Ασία. Παρεμπιπτόντως, μετά από την απομόνωση (ή/και την «αυτοαπομόνωση», όχι όμως με την παραδοσιακή αμερικανική αντίληψη περί απομονωτισμού) μιας συγκεκριμένης Αμερικής επί συγκεκριμένων θεμάτων σε παγκόσμια κλίμακα, έχουμε και την απομόνωση συγκεκριμένων Κούρδων σε περιφερειακή κλίμακα. Οι «απομονωμένοι» θα πρέπει να αναθεωρήσουν τις πολιτικές τους και να επανεξετάσουν τις προτροπές και τα συγχαρητήρια διαφόρων... «σύμμάχων» τους, οι οποίοι, δεν θα μας ξάφνιαζε έαν μελλοντικά έκαναν κάποια κίνηση πανικού. Το καλύτερο που έχουν να κάνουν εκεί στην Ουάσινγκτον, είναι να ακούνε περισσότερο τη Φλόριντα (τα υψηλά κλιμάκια του στρατού και την Κεντρική Διοίκηση) παρά διάφορους... «σύμμάχους».


II
Υπάρχει μια σχετικά πρόσφατη προσέγγιση, την οποία έχουμε υπόψη μας και έχουμε θίξει-αγγίξει έμμεσα κατά καιρούς και στην οποία σκοπεύουμε να επανέλθουμε, εξετάζοντας την εκτενώς μελλοντικά, που ισχυρίζεται (τώρα που χάνουν οι Η.Π.Α επιρροή στη Μέση Ανατολή και πιο συγκεκριμένα στη Δυτική Ασία - τρίγωνο Τουρκία, Ιράν και Αραβική Χερσόνησος) πως μεταφέρεται το κέντρο βάρους του ενδιαφέροντος τους απο τη Μέση Ανατολή αποκλειστικά ή κύρια προς την Ανατολική Μεσόγειο. Η προσεγγιση αυτή όμως δεν επιλύει και δεν σταθμίζει, μεταξύ άλλων, ούτε το ζήτημα των Στενών και της Κωνσταντινούπολης [*] -είτε γεωπολιτικά είτε ιστορικά- ούτε τα ζητήματα του Περσικού Κόλπου και της Μεσοποταμίας. Θα επανέλθουμε.

Σημείωση
[*] Το ζήτημα της Πόλης είναι και ιστορικά κομβικό όσο και αν μπορεί να ακούγεται κάτι τέτοιο κάπως «ιδεαλιστικό». Δεν είναι όμως. Το ζήτημα της Κωνσταντινούπολης δεν έχει επιλυθεί με το κράτος της Τουρκίας (ή της Άγκυρας) όπως και το ζήτημα των Ιεροσολύμων δεν έχει επιλυθεί με το κράτος του Ισραήλ (ή του Τέλ Αβίβ ή της ανατολικής Ιερουσαλήμ). Εξ' ου, και υπάρχουν περιορισμοί ή ζητήματα με τις συγκεκριμένες πόλεις (Ο.Η.Ε, συνθήκες κ.λπ, π.χ το νομικό καθεστώς της Ιερουσαλήμ σε ό,τι αφορά το Ισραήλ, ενώ πολιτικά, σε ό,τι αφορά την Τουρκία, η Κωνσταντινούπολη δεν αποτελεί πρωτεύουσα εδώ και 94 ετη, μετά από σχεδόν 1500 συνεχή χρόνια, κατάσταση που ασφαλώς δεν πρόκειται να διαρκέσει επ' αόριστον). Αυτός είναι ένας ακόμη λόγος που οι Αμερικανοί ήθελαν Τούρκους και Ισραηλινούς στο ίδιο κάδρο. Συν τοις άλλοις, τα προηγούμενα αποτελούν υψηλά ιστορικά νοήματα που εμπεριέχουν ισχυρότατους συμβολισμούς.

16 Οκτωβρίου 2017

Δύο Σύντομοι Σχολιασμοί (16 Οκτ 2017).



I
Αφήστε τον τίτλο (που είναι η «λύση» που προτείνεται) και διαβαστε την πρώτη παράγραφο από το άρθρο του Economist:
EUROPE’S biggest countries were once among the biggest anywhere. In 1950, four of the world’s ten most populous states were in western Europe alone. But decades of falling birth rates have resulted in slower population growth in Europe than in other regions. By 2017, Europe’s most populous country, Germany, ranked just 16th globally. The continent’s birth rate is now so low that the total population in many European countries has begun to decline.

Όταν τα διαβάζατε από εδώ αυτά, στον Economist έπλεκαν τις (globalised) πλεξούδες τους. Τι οικονομίστικα αντεπιχειρήματα δε, ακούγαμε και διαβάζαμε, αντιπαραβάλλονταν απέναντι σε αυτές τις πραγματικότητες, ας μην τα θυμηθούμε καλύτερα (άλλωστε είχαμε να κάνουμε με μια υποτιθέμενη «Υπερδύναμη» και όχι με μια οντότητα, ένωση ή/και ήπειρο σε πορεία πολυδιάσπασης και παρακμής). «Αυτά δεν παίζουν ρόλο».


II
Το γράφω δίχως καμία περαιτέρω διευκρίνιση, ανάλυση ή/και ερμηνεία, προς το παρόν (γιατί τρέχει ένα άλλο ζήτημα που παρακολουθώ και για το οποίο θέλω να γράψω):
Μελλοντικά, ενδέχεται να κινδυνεύσει η εδαφική ακεραιότητα του κράτους της Ρουμανίας.
Σημείωση
Θα επανέλθουμε φυσικά. Πρόσφατα άλλωστε γράψαμε, έαν προσέξατε, κάτι σχετικό ή έμμεσα σχετιζόμενο.

14 Οκτωβρίου 2017

Σχολιασμός (14 Οκτ 2017).



Ορισμένοι άνθρωποι στην Ελλάδα νομίζουν, θέλουν να πιστεύουν ή προσπαθούν να πείσουν, πως αν δεν υπήρχε η Ολλανδία και το Βέλγιο ή η Ουάσινγκτον και οι Βρυξέλλες ή η «Ευρώπη» και η «Δύση», ο κυρ Αλέκος (ο Τσίπρας) από το χωριό του στην Άρτα, εκεί δίπλα στα Τζουμέρκα, και ο κυρ Πολάκης από τα Σφακιά, θα ανακάλυπταν μόνοι τους και θα προωθούσαν προς ψήφιση ζητήματα ταυτότητας -και άλλαγής- φύλου... Όλο αυτό το ρεύμα, όλα αυτά τα ζητήματα, από τους γάμους μεταξύ ατόμων του ίδιου φύλου και τις υιοθεσίες μέχρι τις αλλαγές φύλου -που όλα αποτελούν υποκατηγορίες των LGBT rights/δικαιωμάτων [1]-, πρακτικά ξεκίνησαν προς τα τέλη της δεκαετίας του 1990 και κυρίως στις αρχές του 2000 [2]. Η πρώτη χώρα που νομιμοποίησε ή ορθότερα αναγνωρίσε και κατοχύρωσε νομικά, τους γάμους ανάμεσα σε άτομα του ίδιου φύλου ήταν η Ολλάνδία το 2001 και ακολούθησε το Βέλγιο το 2003 - το οποίο πρόσφατα έγινε η πρώτη χώρα που, κακώς και δυστυχώς, νομιμοποίησε την ευθανασία ακόμη και για παιδιά [3] (Οι γάμοι είναι νόμιμοι σε περίπου 25 χώρες από τις περίπου 195 που υπάρχουν). Η Ολλάνδία υπήρξε επίσης η πρώτη χώρα που κατέστησε νόμιμη την υιοθεσία (τεκνοθεσία την ονομάζουν) από LGBT άτομα-ζευγάρια (Νόμιμη σε περίπου 25-30 χώρες). Αυτό για το οποίο έγινε φασαρία πρόσφατα, ουσιαστικά μπορεί να ενταχθεί στην κατηγορία των λεγόμενων 'gender identity laws' και έχουν ψηφίσει παρεμφερή πράγματα μάλλον καμιά 15αριά χώρες (Ο αριθμός ίσως να μην είναι ακριβής. Επειδή διαφοροποιούνται οι νόμοι ως προς το περιεχόμενο είναι δύσκολο να προσμετρηθούν χώρες).

Ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών αναγνώρισε LGBT (lesbian, gay, bisexual and transgender) rights για πρώτη φορά το 2006, μετά από πρωτοβουλία της Νορβηγίας και με την υποστήριξη 56 κρατών (ο πυρήνας υποστήριξης και προώθησης ήταν τα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τα κράτη που είναι υποψήφια προς ένταξη -όπως π.χ η Ουκρανία και η π.Γ.Δ.Μ- και τα κράτη περίξ αυτής -όπως η Νορβηγία-, η Αγγλόσφαιρα με τις Η.Π.Α σε κεντρικό επίπεδο, δηλαδή ομοσπονδιακής κυβέρνησης -γιατί εσωτερικά τα πράγματα είναι πολύ πιο σύνθετα- και μεγάλα κράτη της λατινικής Αμερικής, συν η Ν. Κορέα) και σε δεύτερη φάση το 2008.

Το ζήτημα της θεσμοθέτησης, αναγνώρισης και νομιμοποίησης τέτοιων θεμάτων (LGBT rights, σεξουαλικού προσανατολισμού, ταυτότητας φύλου κ.λπ), έχει λιγότερες από δύο δεκαετίες ζωής [2] και πυρήνας του ρεύματος είναι ευρωπαϊκά κράτη, κοινοβούλια και συμβούλια συνήθως του πυρήνα της Ε.Ε ή της «Ευρώπης» μαζί με κράτη της Αγγλόσφαιρας, και οι Η.Π.Α σε κεντρικό επίπεδο (με τις προαναφερθείσες εσωτερικές διαφοροποιήσεις), δηλαδή αυτό που οι άνθρωποι αποκαλούν «Δύση», και κράτη της λατινικής Αμερικής με ορισμένα -ελάχιστα- κράτη της Ασίας που είναι φιλικά προκείμενα προς -ή εξαρτημένα από- τις Η.Π.Α και νομοθετούν σποραδικά τέτοια ζητήματα (Παραδείγματως χάριν η Ταϊβάν, η οποία πρόσφατα έγινε ''the first asian country to recognize / legalize same-sex marriage'' μήπως και αντλήσει κάποια περαιτέρω «παγκόσμια» νομιμοποίηση, καθώς η αναγνώριση της κυβέρνησης της Ταϊπέι σε διεθνή-διακρατική κλίμακα καταρρέει). Μάλιστα, σε ορισμένες περιπτώσεις, το ζήτημα -της θεσμοθέτησης, αναγνώρισης και νομιμοποίησης- είναι ακόμη πιο πρόσφατο. Η Γερμανία νομιμοποίησε τους γάμους μεταξύ ατόμων του ίδιου φύλου φέτος, το 2017, ενώ η Γαλλία το 2013 [4].


Σημειώσεις
[1] Τα λεγόμενα LGBT rights εμπεριέχούν μια βεντάλια θεμάτων (gender identity, sexual orientation) όπως: same-sex marriage, (LGBT) hate crime laws, age of consent, (LGBT) adoption and parenting, (LGBT) immigration equality, employment discrimination laws by sexual orientation and/or gender identity, (LGBT) service in national militaries and blood donation policies, laws concerning gender identity-expression, legal recognition of non-binary genders, intersex rights etc. Για κριτικές προσεγγίσεις (πολιτικές και όχι απολίτικες ή/και ηθικίστικες) επί των προηγούμενων search 'Pinkwashing' and 'LGBT Rights Geopolitics' (ενδεικτικά, για μια πρώτη ιδέα).

[2] Υπήρχαν και ορισμένες σποραδικές-μεμονωμένες μικρο-αναγνωρίσεις παλαιότερα ενώ υπάρχουν και ανεξάρτητες-ιδιαίτερες περιπτώσεις κρατών, οι οποίες όμως δεν εντάσσονται σε αυτό ρεύμα των τελευταίων δύο δεκαετίων, το οποίο σαφώς έχει ιδεολογικοποιηθεί, φανερώνει έντονα στοιχεία εργαλειοποίησης και ενσωματώνει ή εξυπηρετεί σε αρκετές περιπτώσεις γεωπολιτικές λειτουργίες και συμφέροντα.

[3] Belgium legally recognizes same-sex marriage, becoming the second country in the world to do so (2003). Netherlands became the first country to legalize same-sex weddings in 2001. Belgium becomes the first country in the world to legalise euthanasia for terminally ill patients of any age (2014). Belgium's parliament votes through child euthanasia (BBC).

[4] Μάλιστα πρόσφατα, ίσως να θυμάστε, υπήρξαν και πορείες-διαδηλώσεις στη Γαλλία.

13 Οκτωβρίου 2017

Quo vadis America?




Η πλειοψηφία των Ιδρυμάτων, Οργανισμών και Θεσμών που ιδρύθηκαν-οικοδομήθηκαν μεταπολεμικά, μονάχα ονομαστικά υπήρξαν παγκόσμια. Παραδείγματως χάριν η «Παγκόσμια Τράπεζα» ήταν ένα αμερικανοκινούμενο ή αμερικανοκατευθυνόμενο ίδρυμα. Στις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής έχουν συνειδητοποιήσει ή/και αποφασίσει πως πλέον, είτε θα υπάρχουν 1ον) αμερικανοκινούμενοι ή/και αμερικανοκεντρικοί θεσμοί που δεν θα είναι παγκόσμιοι, είτε 2ον) παγκόσμιοι θεσμοί, συμφωνίες και όργανα που δεν θα είναι αμερικανοκινούμενα και αμερικανοκρατούμενα, είτε 3ον) τίποτα από τα δύο. Οι Ηνωμένες Πολιτείες με την Trans-Pacific Partnership αρχίσαν να λένε πως θέλουν αμερικανοκινούμενους θεσμούς και συμφωνίες που δεν θα είναι παγκόσμιες (1η κατηγορία). Αυτή η έμμεση παραδοχή αρκούσε στις Η.Π.Α του Ομπάμα. Δεν αρκούσε όμως στις Η.Π.Α του Τράμπ που επέλεξαν να αποχωρήσουν (3η κατηγορία). Με την αμφισβήτηση ή/και αποχώρηση από τη Συμφωνία για το Κλίμα, οι Η.Π.Α άρχισαν να λένε πως δεν θέλουν παγκόσμιες συμφωνίες που δεν είναι αμερικανοκινούμενες (2η κατηγορία). Το ίδιο ισχύει, σε μικρότερη κλίμακα και σε διαφορετικό -διακρατικό- πλαίσιο, και για τη Συμφωνία P5+1 για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν (η επίσημη ονομασία της οποίας είναι Joint Comprehensive Plan of Action). Επίσης, οι Ηνωμένες Πολιτείες, παλαιότερα είχαν αποχωρήσει από το Διεθνές Δικαστήριο Δικαιοσύνης (International Court of Justice), το οποίο αποτελεί το βασικό δικαστικό Όργανο των Ηνωμένων Εθνών.

Οι αναταραχές και οι εντάσεις στις σχέσεις Ηνωμένων Πολιτειών και Ηνωμένων Εθνών έχουν το παρελθόν τους.

• Στις 25 Οκτωβρίου 1971 υιοθετήθηκε από την Γενική Συνέλευση των Ηνωμενων Εθνών το ψήφισμα 2758 που αναγνώριζε τη Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας (Πεκίνο) ως τη μοναδική νόμιμη κυβέρνηση της Κίνας και απέβαλε "the representatives of Chiang Kai-shek from the place which they unlawfully occupy at the United Nations" (Ταϊβάν). Οι Η.Π.Α αντέδρασαν αρχικά. Η ένταση όμως υπήρξε παροδική. Η απόφαση αποτέλεσε καταλύτη για τη μεταβολή της πολιτικής των Ηνωμένων Πολιτείων ως προς την Κίνα και την επίσκεψη Νίξον στο Πεκίνο (είχαν προηγηθεί επισκέψεις του Κίσινγκερ, ενώ το λόμπι της Ταϊβάν, μεταξύ 1971 και 1972 έκανε ό,τι μπορούσε για να παρεμποδίσει την εξομάλυνση των σχέσεων των Ηνωμένων Πολιτείων με την Κίνα). Όπως επιμάνθηκε πρόσφατα [I]: «Οι μόλις 21 χώρες που αναγνώριζαν τη Taiwan, πλέον έγιναν 20... Στον πλανήτη υπάρχουν 195 χώρες. Από αυτές, 175 αναγνωρίζουν τη κυβέρνηση του Πεκίνου ως τη μοναδική νόμιμη κυβέρνηση της Κίνας και μόλις 20 τη κυβέρνηση της Ταϊπέι».

• Λίγα χρόνια μετά, και συγκεκριμένα στις 10 Νοεμβρίου 1975, η Γενική Συνεύλευση του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών υιοθέτησε το ψήφισμα 3379 το οποίο "determine[d] that Zionism is a form of racism and racial discrimination". Οι Η.Π.Α αντέδρασαν. Τελικά ο ορισμός-χαρακτηρισμός αυτός ανακλήθηκε-αποσύρθηκε μετά από 16 χρόνια, το 1991, με το ψήφισμα 4886 (δες και παρακάτω).

• Το 1986 οι Η.Π.Α αποχώρησαν μερικώς από το Διεθνές Δικαστήριο Δικαιοσύνης (International Court of Justice), το οποίο αποτελεί το βασικό δικαστικό όργανο των Ηνωμένων Εθνών, όταν το δικαστήριο αποφάσισε πως ο μυστικός-κεκαλυμμένος πόλεμος των Ηνωμένων Πολιτειών εναντίον της Νικαράγουα έγινε κατά παράβαση των αρχών του διεθνούς δικαίου. Πιο συγκεκριμένα, οι Η.Π.Α δεν αποχώρησαν ακριβώς, αλλά κατ' ουσίαν έπαψαν αναγνωρίζουν τη δικαιοδοσία του δικαστηρίου γενικώς, εξετάζοντας-αναγνωρίζοντας την κατά περίπτωση.

• Το 2009, η κυβέρνηση των Η.Π.Α απείχε από το ψήφισμα του Συμβουλίου Ασφαλείας 1860, το περιεχόμενο του οποίου σχετιζόταν με το Ισραήλ.

Τέλος, θα πρέπει να θυμίσουμε πως την περίοδο Ρήγκαν, οι Η.Π.Α αποχώρησαν -και τότε- από την UNESCO προκειμένου, μέσω άσκησης πίεσης, το προαναφερθέν ψήφισμα (Resolution 3379) να αποσυρθεί, κάτι το οποίο κατάφεραν το 1991 όπως προείπαμε.

Και κάπως έτσι φτάνουμε στο σήμερα. Συγκεκριμένα στο χθές. Χθες οι Ηνωμένες Πολιτείες αποχώρησαν από την UNESCO. Την αποχώρηση των Η.Π.Α ακολούθησε και το Ισραήλ. Αντιγράφω από παλαιότερη δημοσίευση με τίτλο «Η απομόνωση του Ισραήλ και η συνεχής απώλεια επιρροής και ισχύος στον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών» [III]:

Τον περασμένο μήνα πέρασε μια σειρά ψηφισμάτων (συγκεκριμένα έξι) στη Γενικη Συνέλευση του Ο.Η.Ε, όπου καταδίκαζαν το Ισραήλ για μια σειρά ζητημάτων (καθεστώς Ιερουσαλήμ, υψίπεδα Γκολάν, εποικισμούς κ.λπ). Κάποτε αυτά δεν είχαν ιδιαίτερη σημασία. Όμως οι εποχές -και οι συσχετισμοί- έχουν αλλάξει. Σε μια από τις πιο «ευνοϊκές» περίπτωσεις για το Ισραήλ, ψήφισμα πέρασε με 103 ψήφους κρατών υπέρ, 6 ψήφους κατά (που δεν ήταν 6 αλλά 2: Η.Π.Α, Καναδάς και κάτι Μικρονησίες, νήσοι Παλάου και Μάρσαλ - φυσικά και Ισράηλ), ενώ 56 κράτη απείχαν. Αυτή ήταν σχετικά «ευνοϊκή» περίπτωση και το ψήφισμα απαιτούσε την αποχώρηση από τα υψίπεδα του Γκολάν. Στην πιο δυσάρεστη περίπτωση, ψήφισμα πέρασε με 153 ψήφους κρατών υπέρ, 7 ψήφους κατά (που δεν ήταν 7 αλλά 3: Αυστραλία, Η.Π.Α, Καναδάς και ξανά Μικρονησίες, νησιά Παλάου κ.λπ) και 7 αποχες. Πριν λίγες ημέρες πέρασε ψήφισμα από το Συμβούλιο Ασφαλείας του Ο.Η.Ε... Οι Ηνωμένες Πολιτείες απήχαν. Αποτέλεσμα: 14 ψήφοι υπέρ και μια (1) αποχή. Πρώτη φορά εδώ και δεκαετίες που οι Η.Π.Α δεν άσκησαν βέτο σε ψήφισμα που αφορά το ζήτημα των εποικισμών.

Σε ένα κείμενο που είχαμε παρουσιάσει στις αρχες του 2015 διαβάζαμε: «Ο Νετανιάχου οδηγεί το Ισραήλ σε πρωτοφανή απομόνωση» [*]. Μόνο το Ισραήλ; Τους Αμερικανούς; Αν αυτό δεν είναι διεθνής απομόνωση, τι είναι; Συνεχίζω την παράθεση [III]. Παρατηρείστε την αιτιολόγηση. Είναι παρεμφερής με την αποχώρηση από την UNESCO:

Η αποχή αιτιολογήθηκε ως εξής: Explaining that Israel had been treated differently from other States for as long as it had been a member of the United Nations, she pointed out that in the course of 2016, 18 resolutions had been adopted in the General Assembly and others in the Human Rights Council, all condemning Israel. Because of that bias, and some factors not included in the resolution, the United States had not voted in favour of the resolution, she said, explaining that her delegation would not have let it pass had it not addressed acts of terrorism and incitement to violence. Μελλοντικά θα εξετάσουμε το περιεχόμενο των τοποθετήσεων συγκεκριμένων κρατών. Υπάρχουν ακραίες φωνές στο εσωτερικό του Ισραήλ που έχουν μιλήσει ακόμη και για αποχώρηση από τον Ο.Η.Ε.

Εντάξει, δεν είναι αποχώρηση από τον Ο.Η.Ε, κάθως κάτι τέτοιο πρακτικά είναι αδύνατον, αλλά από ένα υποτμήμα-specialized agency του, ως μοχλός άσκησης πίεσης. Δεν θα έχει το επιδιωκόμενο αποτέλεσμα. Ότι και να κάνει ή να λέει ο Τράμπ δεν ζούμε στην περίοδο του Ρήγκαν. Το ψήφισμα της Γενικής Συνέλευσης του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών του 1975 (Resolution 3379) πέρασε εκείνη την εποχή με ψήφους 72 υπέρ και 35 κατά (32 αποχές). Τα πρόσφατα ψηφίσματα της Γ.Σ του Ο.Η.Ε πέρασαν με ψήφους 103 υπέρ και 6 κατά (56 αποχές) το «ευνοϊκό» και 153 υπέρ και 7 κατά (7 αποχές) το «δυσμενές». Η μεταβολή είναι εμφανής. Φυσικά το ψήφισμα του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών με ψήφους 14 υπέρ και μια αποχή είναι και αυτό ενδεικτικό.


Το σημείωμα αυτό, προκειμένου να είναι ολοκληρωμένο, θα επρεπε να εξετάζει δύο ακόμη πλαίσια (τα οποία θα μπορούσαν να είναι οργανικά ενταγμένα σε μια πιο μακροσκελή μορφή της σημερινής δημοσίευσης, κάτι που δεν κατέστη δυνατόν). Θα ακολουθήσουν λοιπόν, εν καιρό, δύο ακόμη συνέχειες που θα ασχολούνται με, ή/και θα επαναπροσεγγίζουν, τα εξής: πρώτον, την αποδυνάμωση ή εξαϋλώση της επιρροής των Ηνωμένων Πολιτειών στη δυτική Ασία (προφανώς σε συνάφεια με τις σχέσεις Η.Π.Α, Ισραήλ και Σαουδικής Αραβίας) και δεύτερον, τις σχέσεις του Κράτους των Ηνωμένων Πολιτειών με το Κίνημα της Παγκοσμίας Διακυβέρνησης σε συνάφεια με το Σύστημα των Ηνωμένων Εθνών. Επειδή η κλίμακα και η σημασία του δεύτερου ζητήματος είναι ασφαλώς ευρύτερη απ' του πρώτου, επισημαίνουμε, ήδη από τώρα, πως δεν θα πρέπει να ταυτίζεται ισοπεδωτικά το λεγόμενο Κίνημα της Παγκόσμιας Διακυβέρνησης με τον Οργανισμό των Ηνωμένων Εθνών (ουτε όμως και να βλέπεται ως εντελώς ομογενοποιημένο και ομοιόμορφο, και πλήρως ευθυγραμμισμένο εσωτερικά, το συγκεκριμένο Κινημα).

Το Σύστημα των Ηνωμένων Εθνών οικοδομήθηκε μεταπολεμικά (1945), ενώ το Κίνημα της Παγκόσμιας Διακυβέρνησης (επάν)ενεργοποίηθηκε δυναμικά μεταψυχροπολεμικά (1991). Θα μπορούσε κάποιος να ισχυριστεί πρωτόν, πως υπάρχει κάποιας μορφής μερική «άλωση» ή/και προσπάθεια οικειοποίησης και μετασχηματισμού του Συστήματος από το Κίνημα, αλλά αυτό δεν σημαίνει αυτονόητη ταύτιση Κινήματος (Παγκόσμιας Διακυβέρνησης) και Οργανισμού (Ηνωμένων Εθνών) και δεύτερον, πως γίνεται φανερή μια τάση μερικής αποδόμησης του Συστήματος του Ο.Η.Ε (το οποίο ασφαλώς χρειάζεται μεταρρύθμιση ή αναθεώρηση), τμηματικά, από το Κράτος των Η.Π.Α.

Η Συμφωνία για το Κλίμα (η οποία έχει μεγαλύτερη συνάφεια με τα περί Παγκόσμιας Διακυβέρνησης), σαφώς και δεν ανήκει στην ίδια κατηγορία με τη Συμφωνία P5+1 για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν (η οποία σχετίζεται με τα περί δυτικής Ασίας και) την οποία υπέγραψαν τα πέντε Μόνιμα Μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας του Ο.Η.Ε και η Γερμανία (+EU). Αυτή αποτελεί μια πρώτη διαφοροποίηση ανάμεσα στο Κίνημα της Παγκόσμιας Διακυβέρνησης και το Σύστημα των Ηνωμένων Εθνών.

Τέλος, δεν θα πρέπει να συγχέονται μεταξύ τους, το προαναφερθέν Διεθνές Δικαστήριο Δικαιοσύνης (International Court of Justice), το οποίο ιδρύθηκε το 1945 και αποτελεί το βασικό δικαστικό όργανο των Ηνωμένων Εθνών, με το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο (International Criminal Court), το οποίο ιδρύθηκε το 2002, είναι ανεξάρτητο, μόνιμο δικαστήριο, αρκετά αμφιλεγόμενο και αμφισβητούμενο (όχι μόνο από τις Η.Π.Α, αλλά και από άλλες δυνάμεις), και το οποίο δεν αποτελεί Όργανο του Ο.Η.Ε. Αυτή η παρατήρηση μας προσφέρει μια δεύτερη διαφοροποίηση ανάμεσα σε Σύστημα των Ηνωμένων Εθνών και Κίνημα της Παγκόσμιας Διακυβέρνησης.

11 Οκτωβρίου 2017

10 Οκτωβρίου 2017

I) Ιστορικές φάσεις ή σημεία καμπής σε συνάφεια και με τη δημιουργία και την αύξηση του αριθμού κρατών, αποσχιστικών κινημάτων κ.λπ, II) Διασαλεύσεις ή έμμεσες αναθεωρήσεις συνθηκών και εδαφικών τάξεων στην ευρύτερη γεωγραφία μας, και III) Έξοδος: Το τότε είναι τώρα.




I

1 • Περίοδος ΡωσοΤουρκικού Πολέμου, Συνθήκη Αγίου Στεφάνου Κωνσταντινούπολης και Συνθήκη του Βερολίνου (1877-78). Αποσχίσεις, ανεξαρτησίες και δημιουργία νέων κρατών, από τμήματα της υποχωρούσας και αποσυντιθέμενης Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, όπως η Βουλγαρία, η Ρουμανία, η Σερβία και το Μαυροβούνιο (Књажевина Црна Гора/Principality of Montenegro, 1852-1910). Οι αναφορές είναι χονδροειδής και σχετίζονται κυρίως με μεγάλες μεταβολές, κρατογεννέσεις κ.λπ. Παραδείγματως χάριν έχουμε, μεταξύ άλλων, Αρμενικά Βιλαέτια σε περιοχές της σημερινής Τουρκίας [1], απόδοση της Κύπρου στη Μεγάλη Βρετανία, λίγο αργότερα -Σύμβαση της Χαλέπας- παραχώρηση αυτοδιοίκησης, σύνταγμα και αυτονομία με επίσημη γλώσσα την ελληνική στην Κρήτη υπό την Υψηλή Πύλη, και αυτονομίες Ερζεγοβίνης και Βοσνίας υπό την κηδεμονία της ΑυστροΟυγγαρίας.

2 • Περίοδος λίγο πριν και μετά από τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο. Ουσιαστικά μιλάμε για τα αποτελέσματα και τη δημιουργία ενός νέου κόσμου που προέκυψε από τις αποφάσεις της Συνδιάσκεψης ειρήνης των Παρισίων του 1919. Δημιουργία κρατών έπειτα από την κατάρρευση ή/και το partition [2] των πολυεθνικών μοναρχικών αυτοκρατοριών, των Ρομανώφ, της ΑυστρόΟυγγρικής, της Οθωμανικής και της Γερμανικής Αυτοκρατορίας. Ιδρυτικές συνθήκες της Republik Österreich (Αυστρίακής Δημοκρατίας), της Magyarország (Ουγγαρίας) και της Türkiye Cumhuriyeti (Τουρκικής Δημοκρατίας) ως διάδόχων εθνικών κρατών των αυτοκρατοριών. Με αυτές τις συνθήκες έχουμε επίσης άρση της κυριαρχίας της Deutsches Reich (Γερμανικής Αυτοκρατορίας), παύση ή άρνηση των εδαφικών διεκδικήσεων από μεριάς όλων των προηγούμενων κρατών (ονομαστικά, είδαμε τι συνέβη λίγες δεκαετίες αργότερα, κατά τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο), μετασχηματισμό τους σε ρεπούμπλικες -έστω άτυπα στην περίπτωση της Deutsches Reich [3]-, ανακατανομή και μεταφορά αρμοδιοτήτων στις νικήτριες δυνάμεις με εντολές-mandates της Κοινωνίας των Εθνών (Κ.τ.Ε). Οι γερμανικές αποικίες στην Αφρική μοιράστηκαν κυρίως μεταξύ του Ηνωμένου Βασιλείου και Γαλλίας, ενώ η Εγγύς μετα-οθωμανική Ανατολή διαμοιράστηκε σε περιφέρειες που αποδόθηκαν από την Κ.τ.Ε σε Γαλλία και Αγγλία (τα σημερινά προβλήματα σε Συρία, Ιράκ, Ισραήλ, Παλαιστίνη έχουν εδώ τις ρίζες τους). Επίσης απαγορεύθηκε στην Αυστρία να ενωθεί με τη Γερμανία και η αρχική ονομασία του νέου κράτους «Γερμανική Αυστρία» (Deutschösterreich) μετατράπηκε σε «Αυστρία» (όλα αυτά βέβαια τα αναθεώρησε αποτυχημένα η Γερμανία του Χίτλερ). Δημιουργούνται τα ανεξάρτητα κράτη της Γιουγκοσλαβίας και της Τσεχοσλοβακίας (και τα δύο θα διαλυθούν ή διασπαστούν-διχοτομηθούν την ίδια περίοδο. Δες και τέταρτη φάση-σημείο καμπής IV παρακάτω), τα κράτη των χωρών της Βαλτικής, η Πολωνία και η Αλβανία.

3 • Μετά το τέλος του δευτέρου παγκοσμίου πολέμου έχουμε την σταδιακή έναρξη της διαδικασίας αποαποικιοποίησης (τα αποτελέσμα της οποίας μόλις τώρα πρακτικά έχουν αρχίσει να τα αντιλαμβάνονται ή/και να τα αισθανονται αρκετοί στην «Ευρώπη») κατά την οποία οι περιοχές που είχαν ενσωματωθεί ή κυριευθεί από την επέκταση των δυτικοευρωπαϊκών κρατών ξέφυγαν, σε κάποιο βαθμό και με τον έναν ή τον άλλο τρόπο, από τον αποικιακό έλεγχο και πήραν τις θέσεις τους ως κράτη μέλη της διεθνούς κοινωνίας. Η διαδικασία αυτή ξεκίνησε με την Αμερικανική Επανάσταση και ολοκληρώθηκε με την μεταπολεμική αφρικανική και ασιατική αντιαποικιοκρατική επανάσταση [4]. Η πορεία αυτή συνεχίζεται έχοντας φτάσει πλεον στον αρχικό γεωγραφικό, πολιτικό-οικονομικό και ιστορικο πυρήνα, γεγονός που μάλλον δεν έχει γίνει αρκετά αντιληπτό ή κατανοητό. Το αποτέλεσμα, όπως επισημάναμε σε ένα σημείωμα προ δυόμησι ετών [5], ήταν το εξής: «το 1945 υπήρχαν 51 αναγνωρισμένα από τον Ο.Η.Ε κράτη. Από τα 60 αναγνωρισμένα το 1950, ο αριθμός των κρατών αυξήθηκε σε 130 το 1970, και μέχρι τις αρχές της δεκαετίας του 1990 ο αριθμός τους είχε φτάσει περίπου τα 160». Από τα 60 προπολεμικά κράτη λοιπόν, φτάσαμε στα 160 μεταπολεμικά.

4 • Μεταψυχροπολεμικά είχαμε τον κατατεμαχισμό του εγγύς ευρασιατικού σλαβογενή πρώην σοσιαλιστικού χώρου και των πολυεθνικών σοσιαλιστικών υπό κομμουνιστική διοίκηση κρατών (Σοβιετική Ένωση, Γιουγκοσλαβία, Τσεχοσλοβακία). Από την διαδικασία αυτή προέκυψαν 20-25 νέα κράτη. Έτσι στο προαναφερθέν σημείωμα [5], συνεχίζαμε: «Τα πρώτα χρόνια του 21ου αιώνα ο αριθμός των κρατών έφτασε τα 190 και στις μέρες μας υπάρχουν 193 κράτη αναγνωρισμένα από τον Ο.Η.Ε (206 συνολικά, κάποια είναι παρατηρητές, κάποια άλλα δεν διαθέτουν καμία κυριαρχία κ.λπ)... Ενδιαφέρον έχει να σκεφτούμε πόσα κράτη ενδεχομένως έπονται. Κούρδοι, Παλαιστίνιοι, οι Σκώτοι προς το παρόν όχι, οι Βάσκοι, ίσως οι Καταλανοί και οι Φλαμανδοί αν αξιώσουν κρατική υπόσταση, ίσως το Θιβέτ και το Σινκγιάνγκ στη Κίνα, ακόμα και το Τέξας ή το Νέο Μέξικό ενδέχεται κάποια στιγμή μελλοντικά. Ήδη, έχουμε συνηθίσει και θεωρούμε αυτονόητη την ιδέα του πολλαπλασιασμού των κρατών στη Μέση Ανατολή κ.λπ». Ορισμένα από αυτά τα κράτη βέβαια μπορεί να μην είναι ούτε ακριβώς ανεξάρτητα ούτε ακριβώς κυρίαρχα, αλλά (υπο)μονάδες στα πλαίσια νέων εν αναμονή και υπό διαμόρφωση συνομοσπονδιών και ομοσπονδιών.


II

Επειδή το πρώτο και το δεύτερο σημείο καμπής, οι δύο πρώτες ιστορικές φάσεις, μας αφορούν άμεσα στο παρόν [6], όπως και ολόκληρη την κεντρική και ανατολική Ευρώπη και την ευρύτερη Μέση Ανατολή, θα επανέλθουμε με ειδικό σημείωμα. Το τότε είναι τώρα. Πολλά σημερινά προβλήματα εδράζονται εδώ. Η επικαιρότητα αυτής της περιόδου και η επανεμφάνιση ζητημάτων που σχετίζονται με τις συνθήκες που υπογράφηκαν τότε, φαίνεται και από το εξής απλό γεγονός: Η Γιουγκοσλαβία και Τσεχοσλοβακία, δύο κράτη που δημιουργήθηκαν στη δεύτερη φάση-σημείο καμπής, διαλύθηκαν με την έναρξη της τελευταίας, πρόσφατης, μεταψυχροπολεμικής φάσης (τέταρτο σημείο καμπής). Είναι νομίζουμε ξεκάθαρο. Ζούμε -ξανά- την αναθεώρηση των αποφάσεων και την αμφισβήτηση της εδαφικής τάξης που εγκαθιδρύεται με τη Συνδιάσκεψη της ειρήνης των Παρισίων του 1919 (και με παλαιότερες Συνθήκες όπως αυτές του Αγίου Στεφάνου και του Βερολίνου). Συν τοις άλλοις, είναι εμφανής η τάση «ανεξαρτητοποίησης» και απόκτησης «εθνοκρατικής» υπόστασης παλαιών οθωμανικών βιλαετιών. Πιο συγκεκριμένα. Με τη Συνθήκη του Βερολίνου, το Βιλαέτι της Βοσνίας τέθηκε υπό ΑυστροΟυγγρικό έλεγχο, αν και επισήμως παρέμεινε τμήμα της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, μέχρι που προσαρτήθηκε από την Αυστροουγγαρία το 1908, για να «ανεξαρτητοποιηθεί» το 1992 και να γίνει κράτος-πατέντα-εργαστήριο μετά από την απόσχιση του από την πρώην Γιουγκο/Νοτιοσλαβία και και τον πολυτεμαχισμό της τελευταίας (ανακαλύφθηκε μάλιστα και «βοσνιακό έθνος»). Το παλαιό Βιλαέτι του Κοσσυφοπεδίου ως επαρχία της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας περιελάμβανε τα σημερινά εδάφη του Κοσσυφοπεδίου και το μεγαλύτερο τμήμα της σημερινής πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας (πΓ.Δ.Μ). Βλέπουμε πόσο εξωφρενικά επίκαιρα είναι τα ζητήματα αυτά που επιστρέφουν ως προβλήματα «εθνικισμών» (Κόσοβο: ένα ακόμη «μωαμεθανικό έθνος» των ημερών μας. Νέες «σχιζοφρένειες» δηλαδή, άρα και ριζοσπαστικοποίησεις, σφαγές, βόμβες κ.λπ). Ακόμη και σε ο,τι αφορά το Κουρδικό, ο πυρήνας των εξελίξεων, βρίσκεται στα πρώην βιλαέτια Mamuret-ul-Aziz και Diyâr-ı Bekr [1]. Τα δύο αυτά πρώην βιλαέτια αποτελούσαν μέρος των έξι αρμένικών βιλαετιών με βάση την Συνθήκη του Βερολίνου (επί των εδαφών των οποίων στις μέρες μας κατοικούν κυρίως Κούρδοι, 'secular' μάλιστα κατά τους «δυτικούς αναλυτές». Μια ακόμη «σχιζοφρένεια» [7]).

Οι βασικές συνθήκες που υπογράφηκαν στη Συνδιάσκεψη ειρήνης των Παρισίων ήταν οι εξής: Συνθήκη των Βερσαλλιών (28 Ιουνίου 1919), του Αγίου Γερμανού (10 Σεπτεμβρίου 1919), του Νεϊγύ (27 Νοεμβρίου 1919), Συνθήκη του Τριανόν στις 4 Ιουνίου 1920 (των Σεβρών στις 10 Αυγούστου 1920, δίχως επικύρωση) και της Λωζάννης στις 24 Ιουλίου 1923. Όπως είχαμε γράψει παλαιότερα (i) - πρoτού γίνουν της μόδας οι δημόσιες αναφορές στη συνθήκη της Λωζάννης - και έχουμε επαναλάβει αρκετές (ii και iii) φορές: ''Αυτό που εξελίσσεται στη Συρία και το Ιράκ, από πλευράς Συνθηκών - οι οποίες αποτελούν διεθνή και ιστορικά αγκυροβόλια - είναι η κατάρρευση της εδαφικής τάξης που εγκαθιδρύθηκε με τη συμφωνία Sykes-Picot. Η προσφυγική-μεταναστευτική κρίση στο παρόν, και το κουρδικό ζήτημα διαχρονικά, τόσο στο παρελθόν όσο και σήμερα, επανασυνδέουν όχι μονάχα γεωγραφικά τη «Μέση Ανατολή» με τα «Βαλκάνια», αλλά και ιστορικά τη συμφωνία Sykes-Picot με τη Συνθήκη της Λωζάνης''. Η μεταναστευτική-προσφυγική κρίση (η οποία στα βιβλία του μέλλοντος θα αποτελεί ξεχωριστό-ειδικό κεφάλαιο από μόνης της, καθώς είναι κομβικό σημείο και σπουδαίας ιστορικής σημασίας εξέλιξη), δεν συνέδεσε μονάχα τις δύο προηγούμενες Συμφωνίες-Συνθήκες μεταξύ τους, αλλά και με τη Συνθήκη του Τριανόν (Για όποιον γνωρίζει το περιεχόμενο της Συνθήκης: i. Hungary seals border with Serbia, ii. Hungarian Troops Defend Croatia Border Crossing, iii. Bulgaria, Croatia, Slovenia And Hungary Forming the ‘Special Operations’). Σκοπός της ύπαρξης του Ουγγρικού κράτους είναι η αναθεώρηση της Συνθήκης του Τριανόν. Για την Ουγγαρία η Ε.Ε και το ΝΑΤΟ - ή/και ο Ομάδα Visegrád - είναι τα οχήματα αναθεώρησης αυτής της Συνθήκης [8]. Οι άνθρωποι δεν έχουν αντιληφθεί τι συνέβη ή/και τι σηματοδότησε η μεταναστευτική-προσφυγική κρίση. Τη βαρύτητα της.

Οι διασαλεύσεις των συνθηκών και των εδαφικών τάξεων, φανερώνονται εκτός από το διακρατικό επίπεδο και στο υποκρατικό επίπεδο πρώην οθωμανικών διοικητικών περιφερειών που αναδύονται λαμβάνοντας εθνοκρατικό χαρακτήρα, όπως προαναφέραμε. Η περίπτωση της περιοχής της μετα-οθωμανικής Μακεδονίας, όπου οι τωρινές εξελίξεις φέρνουν στο μυαλό μια αναψηλάφηση-διασάλευση της Συνθήκης του Βουκουρεστίου μέσω της οποίας ορίζονται τα σύνορα της ηττημένης στον Β΄ Βαλκανικό Πόλεμο Βουλγαρίας, είναι χαρακτηριστική. Παρόλες τις απώλειες η δυτική Θράκη προσαρτήθηκε τότε στη Βουλγαρία. Λίγοι πολίτες της Ελλάδας γνωρίζουν πως μεταξύ της Συνθήκης του Νεϊγύ το 1919 και της Συνθήκης του Σάν Ρέμο το 1920, η Βουλγαρία χάνει τη δυτική Θράκη και την έξοδο στο Αιγαίο η οποία θα αποδοθεί στην Ελλάδα [9]. Ό,τι είναι η Συνθήκη του Τριανόν για την Ουγγαρία είναι η Συνθήκη του Νεϊγύ για την Βουλγαρία (Δες εδώ ή/και στο III ένα ντοκουμέντο: Bulgarian and Austria-Hungarian troops in Skopje (Skopie) during World War I. HD Stock Footage και ένα δημοσίευμα της περιόδου της συνοριακής κρίσης: Hungary, Bulgaria ask Israel about barrier to keep out migrants). Παράλληλα, ο Erdoğan πριν από λίγους μήνες, με μια δήλωση του που πέρασε στα ψιλά στην Ελλάδα, χαρακτήρισε ως unacceptable την περίπτωση μιας "Greater Albania" (Μεγάλης Αλβανίας), ενώ αυτές τις μέρες ολοκληρώνεται η τριήμερη επίσκεψη του σε Σερβία και Βελιγράδι (Γιατί; Τι συμβαίνει; Ψάξτε). Σε μια ακόμη μετα-οθωμανική περιοχή, αυτή της Αρμενίας [10], είναι φανερό πως ο Τούρκος πλησιάζει τον Ρώσσο, μεταξύ άλλων, και για τη Συνθήκη του Καρς. Η Συνθήκη αυτή είχε αντίκτυπο και στις ΤουρκοΠερσικές σχέσεις [11]. Οι σχέσεις Τουρκίας, Ρωσσίας και Ιράν έχουν εξαιρετικό ενδιαφέρον.

Όποιος έχει στοιχειώδη γνώση ιστορίας και ελάχιστη εποπτεία των προηγούμενων γνωρίζει πως «το πλέον παροδικό, το λιγότερο σταθερό στοιχείο ιστορικά, είναι τα πολιτικά σύνορα». Σύνορα, σημαίνει πως κάποιος είναι κυρίαρχος σε μια οριοθετημένη επικράτεια υπό μια διακριτή ταυτότητα (Επανάληψη και έμφαση: κυρίαρχος, οριοθετημένη επικράτεια, διακριτή ταυτότητα).


III
Έξοδος
Το τότε είναι τώρα

Όλα τριγύρω αλλάζουνε κι όλα τα ίδια μένουν

Τότε

Τώρα
1) Sebastian Kurz, the Austrian foreign minister, said... “Austria is ready to support the countries of the western Balkans and in particular Macedonia with police officers and technical equipment, and even with soldiers should they be needed", 2) Bulgarian army steps in to buttress Macedonia border and 3) Hungarian police arrive in Macedonia to help control flow of migrants.

Το τότε είναι τώρα

Όλα τριγύρω αλλάζουνε κι όλα τα ίδια μένουν



Σημειώσεις

[1] Αναθεωρώντας -σιωπηρά- τη Συνθήκη της Αμάσειας (27 Αυγ 2016).

[2] Ορισμένες από τις χώρες που έχουν υποστεί partition ιστορικά, πέραν της Γερμανικής, της ΑυστροΟυγγρικής και της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας (στο partition της οποίας οι Η.Π.Α δεν συμμετείχαν), είναι οι εξής: Πολωνία (τρεις ή τέσσερις φορές. Εξαρτάται πως μετρά κανείς), Ιρλανδία (ισχύει ακόμη), Καταλονία (επίσης), Πρωσσία, Λουξεμβούργο, Τσεχοσλοβακία, Κορεά (Νότια και Βόρεια), Ινδίες (ανατολική και δυτική Βεγγάλη, Πακιστάν, Μπαγκλαντές), Νοτιοσλαβία, Ινδονησία και... η Κύπρος (de facto). Βλέπουμε πόσο επίκαιρα είναι τα προβλήματα στις περισσότερες περιπτώσεις. Τέλος, ασφαλώς έχουμε partition και σε μια ολόκληρη ήπειρο (!). Αναφερόμαστε στη διαίρεση και διανομή της Αφρικής τον 19ο αιώνα μέσω της οποίας ολοκληρώνεται η πρώτη φάση της επέκτασης του παγκόσμιου πολιτικού συστήματος, ως συστήματος κρατών παγκοσμίων διαστάσεων. Η Κίνα αποτελεί άλλη, δική της κατηγορία.

[3] Η «Δημοκρατία της Βαϊμάρης», Republik von Weimar και Weimar Republic, αποτελεί κατοπινό ιστορικό και πολιτικό όρο που χρησιμοποιήσε αρχικά ο Χίτλερ και αργότερα έγινε ευρέως γνωστός. Η επίσημη ονομασία ήταν Deutsches Reich και η διάρκεια ζωής της ήταν από το 1871 (δηλαδή από την αυτοκρατορική ενοποίηση της Γερμανίας) μέχρι το 1943. Deutsches Reich μιας συγκεκριμένης περιόδου λοιπόν, διαφορετικά, είναι περίπου σαν να ισχυριζόμαστε πως η Οθωμανική Αυτοκρατορία έπαψε να υπάρχει με το Σύνταγμα του 1876. Το Σύνταγμα της Βαϊμάρης υιοθετήθηκε στις 11 Αυγούστου 1919. Ομοσπονδιακή Συνταγματική Μοναρχία υπό Κοινοβουλευτικό Σύστημα Διακυβέρνησης. Αυτή είναι μια σχετικά αξιοπρεπής -ως προς το σεβασμό και την ακρίβεια των εννοιών και των νοημάτων- περιγραφή.

[4] i. Η μακρά παγκόσμια κυρίαρχη τάση των τελευταίων δύο αιώνων και η αντίστροφη πειραματική ακροβασία της Ε.Ε (12 Μαρ 2015), ii. Από το ευρωκεντρικό πολυπολικό στο εξωευρωπαϊκό διπολικό σύστημα. Ιστορική αναδρομή και επιπτώσεις για τα δυτικοευρωπαϊκά κράτη και την Ε.Ε, iii. Η προαναφερθείσα ανάγνωση-ερμηνεία των πραγμάτων (Αμερικανική Επανάσταση, μεταπολεμική αφρικανική και ασιατική αντιαποικιοκρατική επανάσταση) υποβαθμίζεται μέσω της «αδελοφοποίησης», ταύτισης ή της μονόπλευρης ανάδειξης της συνάφειας ανάμεσα σε Αμερικανική και Γαλλική Επανάσταση. Οι Η.Π.Α όμως ιστορικά αποτελούν μια μετα-αποικιακή αντι-ευρωπαϊκή/αποικιοκρατική (και αντιμοναρχική) δύναμη

[5] Σύντομη αναφορά περί κρατών. 1950-2010 (29 Απρ 2015).

[6] Αν και πολλά πράγματα, σε ό,τι αφορά την Ελλάδα στο παρόν, κρίθηκαν ή είχαν κριθεί μέχρι περίπου την περίοδο που πέθαινε ο Κονδύλης (τον οποίον δεν ανακαλύψαμε όλοι κατά τη διάρκεια της κρίσης).

[7] Μάλιστα πρόσφατα είχαμε και: Study finds close genetic connection between Jews, Kurds. Και άλλες «σχιζοφρένειες». Θα επανέλθουν και τα περί lost tribes σε λίγο.

[8] Η Ουγγαρία παλαιότερα μετετράπει σε «νεκρό σημείο», όπως περίπου η Σερβία τις τελευταίες δεκαετίες, όπου όλες οι πολιτικές των «δυτικών» - διάβαζε φιλελεύθερων - δυνάμεων στρέφονται εναντίον ενός και μόνον λαού: των Σέρβων. Παρόμοια πράγματα πέρασαν παλαιότερα οι Ούγγροι. Οι δε Πολωνοί αποτελούν διαχρονικό παράδειγμα τους τελευταίους αιώνες, από τους γείτονες τους όμως (Για τους Σλοβάκους, που βρίσκονται σφηνωμένοι ανάμεσα σε όλους αυτούς θα μιλήσουμε άλλη στιγμή). Η περίφημη δυτική Ευρώπη δεν θα παραμείνει αυτή η μυθοποιημένη - για ορισμένους τέλος πάντων - περιοχή εάν υπάρξει ενοποίηση ή συνεκτικότητα στην κεντρική Ευρώπη (με μια ευρεία και όχι στενή έννοια της) και συνεννοήσεις ή/και συνεργασίες στην ανατολική Μεσόγειο. Την άνοδο και την διατήρηση της προνομιακής της θέσης την οφείλει και στην αποδυνάμωση, την πολυδιάσπαση και τον κατακερματισμό των δύο αυτών περιοχών (καθόλου τυχαίο που κατά τη διάρκεια του ψυχρού πολέμου έχασε τα παγκόσμια πρωτεία της. Απολύτως φυσική ιστορική και πολιτική εξέλιξη).

[9] Επικρατεί μια σχετική θολούρα σε αρκετούς γύρω από το ζήτημα. Για τη Συνθήκη του Σάν Ρέμο, των Σεβρών και της Λωζάννης θα επανέλθουμε σε ειδικό σημείωμα.

[10] Για οσες και όσους δεν γνωρίζουν, ο όρος «Γεωργία» δεν αποτελεί ονομασία εθνικού κράτους αλλά πολιτιστικού χώρου ή περιοχής (όπως π.χ Αγγλόσφαιρα και Hispanidad για τις αποικιακές δυνάμεις, Κεντρική Ευρώπη ή Turkestan). Κατά παρόμοιο τρόπο μπορούν ή/και πρέπει να προσεγγίζονται ως ιστορικές και πολιτιστικές περιοχές, πέραν της Γεωργίας, η Μακεδονία και η Αρμενία (σε όλους τους προηγούμενους πολιτιστικούς χώρους έγινε προσπάθεια να δοθεί μια καθαρά εθνοκρατική υπόσταση, ασφαλώς συρρικνωμένη). Με τον ίδιο τρόπο μπορεί να ισχυριστεί κανείς πως λειτουργούν οι όροι Θράκη και Ιβηρία (Γεωργία και αρχαία Ιβηρία είναι δίπλα η μια στην άλλη στον Καύκασο) όπως και ο όρος Αλβανία (Αλβανίες, με παραφθορές, υπήρχαν ή υπάρχουν από τον Καύκασο μέχρι τη Βαλκανική και την Βρετανία-Σκωτία. Οι αρχαίοι είχαν τον όρο Άρβωνα). Η κωδικοποίηση και απλοποίηση όλων των προηγούμενων (προκειμένου να μην βραχυκυκλώσει ο ευρωκεντρικός «αριστεροδεξιός» homo κομμάτικους ideologicus neóterikous ψηφοφόριους) γίνεται υπό τον όρο «εθνικισμός».

[11] Στη Συνθήκη του Κάρς εδράζεται και το ζήτημα του Nakhichevan. Όχι, δεν υπάρχει μονάχα το Nagorno-Karabakh στις σχέσεις Αρμενίας-Αζερμπαϊτζάν. Υπάρχει και το Nakhichevan που σχεδόν όλοι λησμονούν. Συνυπολογίστε στα προηγούμενα και τα έξι αρμενικά βιλαετία της Συνθήκης του Βερολίνου. Εκείνη την περίοδο έχουμε την κουρδική εξέγερση του Αραράτ, Ararat rebellion. Η Republic of Ararat είχε χρόνο ζωής μόλις τρία έτη. Την Αρμενία και την Μακεδονία ως περιοχές - και όχι ως κράτη - τις αναφέρω γιατί, αν τις συνδυάσεται στο μυαλό σας με την προηγούμενη παρατήρηση για την «ανεξαρτησία» και «εθνοκρατικοποίηση» παλαιών-πρώην οθωμανικών βιλαετιών, έχουν τη σημασία τους.